శ్రీ దుర్గా ఆపదుద్ధారక స్తోత్రమ్
Durga Apaduddharaka Stotram in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
దుర్గా ఆపదుద్ధారక స్తోత్రం (అంటే 'ఆపత్తి నుండి ఉద్ధరించు స్తోత్రం') సిద్ధేశ్వరీ తంత్రంలోని ఒక శక్తివంతమైన రక్షా-స్తోత్రం, దీనిని శివుడు పార్వతీదేవికి వినిపించాడు. దీని ప్రతి శ్లోకం 'నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే' అనే పిలుపుతో ముగుస్తుంది. ఇది దేవిని యుద్ధం, అడవి, సాగరం, రోగం, బంధనం, సంసారపు ప్రతి సంకటంలో ఏకైక శరణుగా పిలుస్తుంది.
మూలం & కథ
Siddheshwari Tantra (Uma-Maheshwara Samvada) · Traditional — revealed by Lord Shiva to Goddess Parvati · Tantric/Puranic era
ఈ స్తోత్రం సిద్ధేశ్వరీ తంత్రంలో శివుడు (మహేశ్వరుడు) మరియు పార్వతి (ఉమ)ల సంవాద రూపంలో వస్తుంది. సంసార దుఃఖాలలో చిక్కుకున్న ప్రాణులపై కరుణతో ప్రేరితుడై శివుడు దేవికి ఒక స్తోత్రాన్ని ప్రకటిస్తాడు, దాని ప్రయోజనమే (ఆపద్-ఉద్ధార-హేతుకం) భక్తులను ప్రతి రకమైన ఆపత్తి నుండి కాపాడటం. ప్రతి శ్లోకం దివ్య మాతను ఏకైక, అనన్య శరణుగా చేసే ప్రత్యక్ష పిలుపు, 'త్రాహి దుర్గే' — 'నన్ను కాపాడు, ఓ దుర్గా' — అనే ముగింపుతో ముగుస్తుంది.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
యుగాలుగా భక్తులు ఈ స్తోత్రాన్ని తీవ్ర సంకట క్షణాలలో పఠిస్తూ వచ్చారు — ఓడ మునిగినప్పుడు, అగ్ని, శత్రువుల దాడి, మిథ్యా కారాగారం, హఠాత్ రోగంలో — మరియు ఒక్క శ్లోకంతోనైనా మాతను పిలిచినవారు ఊహించని విధంగా బయటపడ్డారని, దేవి స్వయంగా ఈ స్తోత్రం వర్ణించే 'ఉద్ధరణ నౌక' (నిస్తార-నౌక)ను వారికి విసిరినట్లుగా, సంప్రదాయ నమ్మకం.
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
నమస్తే శరణ్యే శివే సానుకమ్పే నమస్తే జగద్వ్యాపికే విశ్వరూపే। నమస్తే జగద్వన్ద్యపాదారవిన్దే నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౧॥
namaste sharanye shive sanukampe namaste jagad-vyapike vishva-rupe | namaste jagad-vandya-padaravinde namaste jagat-tarini trahi durge ||1||
అర్థం:ఓ శరణ్యురాలా, ఓ కల్యాణీ, కరుణామయీ, నీకు నమస్కారం; ఓ జగత్తును వ్యాపించి ఉన్నదానా, ఓ విశ్వరూపిణీ, నీకు నమస్కారం. ఎవరి చరణకమలములు సమస్త జగత్తుచే వంద్యమో, ఓ జగత్తును తరింపజేయుదానా, నన్ను రక్షించు, ఓ దుర్గా!
నమస్తే జగచ్చిన్త్యమానస్వరూపే నమస్తే మహాయోగివిజ్ఞానరూపే। నమస్తే నమస్తే సదానన్దరూపే నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౨॥
namaste jagac-chintyamana-svarupe namaste maha-yogi-vijnana-rupe | namaste namaste sadananda-rupe namaste jagat-tarini trahi durge ||2||
అర్థం:ఎవరి స్వరూపం జగత్తు ఊహకు అతీతమో, ఎవరు మహాయోగుల విజ్ఞానస్వరూపమో, ఎవరు సదా ఆనందస్వరూపమో — ఆమెకు మరల మరల నమస్కారం; ఓ జగత్తారిణీ, త్రాహి దుర్గే!
అనాథస్య దీనస్య తృష్ణాతురస్య భయార్తస్య భీతస్య బద్ధస్య జన్తోః। త్వమేకా గతిర్దేవి నిస్తారకర్త్రీ నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౩॥
anathasya dinasya trishnaturasya bhayartasya bhitasya baddhasya jantoh | tvam eka gatir devi nistara-kartri namaste jagat-tarini trahi durge ||3||
అర్థం:అనాథునికి, దీనునికి, తృష్ణతో వ్యాకులునికి, భయపీడితునికి, భీతునికి, బంధనంలో పడిన ప్రాణికి, ఓ దేవీ, నీవే ఏకైక గతి, ఉద్ధరించుదానవు — ఓ జగత్తారిణీ, త్రాహి దుర్గే!
అరణ్యే రణే దారుణే శత్రుమధ్యే జలే సఙ్కటే రాజగేహే ప్రవాతే। త్వమేకా గతిర్దేవి నిస్తారహేతు- ర్నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౪॥
aranye rane darune shatru-madhye jale sankate raja-gehe pravate | tvam eka gatir devi nistara-hetur namaste jagat-tarini trahi durge ||4||
అర్థం:అడవిలో, యుద్ధంలో, భయంకర శత్రువుల మధ్య, నీటిలో, సంకటంలో, రాజభవనంలో, తుఫానులో — ఓ దేవీ, నీవే ఏకైక రక్షణ సాధనం — ఓ జగత్తారిణీ, త్రాహి దుర్గే!
అపారే మహదుస్తరేఽత్యన్తఘోరే విపత్సాగరే మజ్జతాం దేహభాజామ్। త్వమేకా గతిర్దేవి నిస్తారనౌకా నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౫॥
apare mahad-ustare 'tyanta-ghore vipat-sagare majjatam deha-bhajam | tvam eka gatir devi nistara-nauka namaste jagat-tarini trahi durge ||5||
అర్థం:అపార, అత్యంత దుస్తర, ఘోర విపత్తి-సాగరంలో మునిగే దేహధారులకు, ఓ దేవీ, నీవే ఉద్ధరణ నౌక — ఓ జగత్తారిణీ, త్రాహి దుర్గే!
నమశ్చణ్డికే చణ్డదోర్దణ్డలీలా- సముత్ఖణ్డితాఖణ్డలాశేషశత్రోః। త్వమేకా గతిర్విఘ్నసన్దోహహర్త్రీ నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౬॥
namash chandike chanda-dor-danda-lila- samutkhandita-khandalashesha-shatroh | tvam eka gatir vighna-sandoha-hartri namaste jagat-tarini trahi durge ||6||
అర్థం:ఓ చండికా, నీ ప్రచండ భుజముల లీలతో సమస్త శత్రువులను నశింపజేసినదానా, నీవే విఘ్నముల సమూహాన్ని హరించు ఏకైక గతి — ఓ జగత్తారిణీ, త్రాహి దుర్గే!
త్వమేకా సదారాధితా సత్యవాది- న్యనేకాఖిలా క్రోధనా క్రోధనిష్ఠా। ఇడా పిఙ్గలా త్వం సుషుమ్నా చ నాడీ నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౭॥
tvam eka sadaradhita satya-vadiny aneka-akhila krodhana krodha-nishtha | ida pingala tvam sushumna cha nadi namaste jagat-tarini trahi durge ||7||
అర్థం:నీవే సదా ఆరాధితవు, సత్యవాదినివి; నీవే ఇడా, పింగళా, సుషుమ్నా నాడివి — ఓ జగత్తారిణీ, త్రాహి దుర్గే!
నమో దేవి దుర్గే శివే భీమనాదే సరస్వత్యరున్ధత్యమోఘస్వరూపే। విభూతిః సతాం కాలరాత్రిస్వరూపే నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే॥౮॥
namo devi durge shive bhima-nade sarasvaty-arundhaty-amogha-svarupe | vibhutih satam kala-ratri-svarupe namaste jagat-tarini trahi durge ||8||
అర్థం:ఓ దేవీ దుర్గా, ఓ శివా, ఓ భీమనాదా, నీవు సరస్వతి, అరుంధతి, అమోఘస్వరూపవు; సత్పురుషుల విభూతివి, కాళరాత్రి-స్వరూపవు — ఓ జగత్తారిణీ, త్రాహి దుర్గే!
శరణమసి సురాణాం సిద్ధవిద్యాధరాణాం మునిదనుజవరాణాం వ్యాధిభిః పీడితానామ్। నృపతిగృహగతానాం దస్యుభిస్త్రాసితానాం త్వమసి శరణమేకా దేవి దుర్గే ప్రసీద॥౯॥
sharanam asi suranam siddha-vidyadharanam muni-danuja-varanam vyadhibhih piditanam | nripati-griha-gatanam dasyubhis trasitanam tvam asi sharanam eka devi durge prasida ||9||
అర్థం:నీవు దేవతలకు, సిద్ధులకు, విద్యాధరులకు, మునులకు, శ్రేష్ఠ మనుష్యులకు, రోగపీడితులకు, రాజభవనంలో బంధితులకు, దస్యువులచే భయపెట్టబడిన జనులకు ఏకైక శరణవు — ఓ దేవీ దుర్గా, ప్రసన్నవవు అగుము!
ఇదం స్తోత్రం మయా ప్రోక్తమాపదుద్ధారహేతుకమ్। త్రిసన్ధ్యమేకసన్ధ్యం వా పఠనాద్ఘోరసఙ్కటాత్॥
idam stotram maya proktam apad-uddhara-hetukam | tri-sandhyam eka-sandhyam va pathanad ghora-sankatat ||
అర్థం:ఈ ఆపత్తి నుండి ఉద్ధరించు స్తోత్రాన్ని నేను చెప్పాను. దీనిని మూడు సంధ్యలలో అథవా ఒక్కసారైనా పఠించేవాడు ఘోర సంకటం నుండి విముక్తుడవుతాడు — ఇందులో సందేహం లేదు. ఎవడు భక్తితో దీని సంపూర్ణాన్ని అథవా ఒక శ్లోకాన్నైనా సదా పఠిస్తాడో, అతడు సమస్త పాపాలను త్యజించి పరమ పదాన్ని పొందుతాడు.
ముచ్యతే నాత్ర సన్దేహో భువి స్వర్గే రసాతలే। సర్వం వా శ్లోకమేకం వా యః పఠేద్భక్తిమాన్సదా। స సర్వం దుష్కృతం త్యక్త్వా ప్రాప్నోతి పరమం పదమ్॥
muchyate natra sandeho bhuvi svarge rasatale | sarvam va shlokam ekam va yah pathed bhaktiman sada | sa sarvam dushkritam tyaktva prapnoti paramam padam ||
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
Durga Apaduddharaka Stotram పారాయణ ప్రయోజనాలు
ముఖ్యంగా హఠాత్తుగా వచ్చిన సంకటం, ప్రమాదం, తీవ్ర ఆపత్తి నుండి ఉద్ధరణ కోసం పిలువబడుతుంది
అడవులలో, నీటిపై, తుఫానులో, శత్రుపూరిత పరిస్థితులలో ప్రయాణికులను రక్షిస్తుంది
కష్టకాలంలో భయం, ఆందోళన, నిస్సహాయ భావనను తొలగిస్తుంది
బంధనం, మిథ్యా ఆరోపణ, శత్రుభయం నుండి విముక్తి కలిగిస్తుందని భావిస్తారు
ధైర్యాన్ని, దివ్య మాత రక్షక సాన్నిధ్య హామీని ప్రసాదిస్తుంది
ఫలశ్రుతి పాపాల నుండి విముక్తిని, పరమ పద ప్రాప్తిని వాగ్దానం చేస్తుంది
భక్తితో పఠించిన ఒక్క శ్లోకం కూడా ఘోర-సంకటం (భయంకర ఆపత్తి) నుండి కాపాడుతుందని చెప్పబడింది
Durga Apaduddharaka Stotram పారాయణ విధి
స్తోత్రం స్వయంగా మూడు సంధ్యలలో (త్రిసంధ్యం) అథవా కనీసం రోజుకు ఒకసారి పఠించమని విధిస్తుంది. సంకట సమయంలో దీనిని అక్కడే పూర్ణ శ్రద్ధతో, ఒక్క శ్లోకాన్నైనా పఠించవచ్చు. వీలైతే దుర్గా విగ్రహం ముందు తూర్పు వైపు ముఖం పెట్టి కూర్చొని, దీపం వెలిగించి, 'త్రాహి దుర్గే' (నన్ను రక్షించు, ఓ దుర్గా) అనే ముగింపుపై ఏకాగ్రతతో పఠించండి, తనను పూర్తిగా మాతకు సమర్పించుకున్నట్లు అనుభవిస్తూ. క్రమమైన పఠనం శాశ్వత రక్షా-కవచాన్ని నిర్మిస్తుంది.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి Durga Apaduddharaka Stotramను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి