महिषासुरवध
Mahiṣāsura Vadha
The Slaying of Mahishasura · 41 verses
▶ Listen to recitation🌐 Read in your language
Chapter Summary
મધ્યમ ચરિતની પરાકાષ્ઠાએ દેવી સ્વયં મહિષાસુરનો વધ કરે છે. ચિક્ષુર, ચામર, ઉદગ્ર, કરાળ, ઉદ્ધત, બાષ્કલ, તામ્ર, અંધક વગેરે તેના સેનાપતિઓને કાપી નાખ્યા પછી, પોતાના પાડાના રૂપમાં તેની સેનાઓને ભયભીત કરતા મહિષાસુરનો તે સામનો કરે છે. તે પાડામાંથી સિંહ, મનુષ્ય, હાથી રૂપ બદલીને ફરી પાડો બને છે; દેવી દિવ્ય મધુનું પાન કરીને, રાતી આંખે હસતાં તેને આ રીતે મહેણું મારે છે — 'મૂર્ખ, હું આ મધુ પીઉં ત્યાં સુધી મન ભરીને ગર્જના કર; હું તને અહીં વધ કરીશ ત્યારે દેવો જ તુરત ગર્જના કરશે.' તેના પર કૂદીને, પોતાના પગથી તેની ગરદન દબાવીને, પોતાના ત્રિશૂળથી તેને વીંધીને, પોતાની મહાન તલવારથી તેનું મસ્તક છેદે છે. દાનવ સેનાઓ નાશ પામે છે, દેવો આનંદ પામે છે, ઋષિઓ, ગંધર્વો અને અપ્સરાઓ સ્તુતિ ગાઈને નૃત્ય કરે છે.
✦ Dhyāna — Opening Meditation
ॐ उद्यद्भानुसहस्रकान्तिमरुणक्षौमां शिरोमालिकां रक्तालिप्तपयोधरां जपवटीं विद्यामभीतिं वरम् । हस्ताब्जैर्दधतीं त्रिनेत्रविलसद्वक्त्रारविन्दश्रियं देवीं बद्धहिमांशुरत्नमुकुटां वन्देऽरविन्दस्थिताम् ॥
oṃ udyadbhānusahasrakāntimaruṇakṣaumāṃ śiromālikāṃ raktāliptapayodharāṃ japavaṭīṃ vidyāmabhītiṃ varam hastābjairdadhatīṃ trinetravilasadvaktrāravindaśriyaṃ devīṃ baddhahimāṃśuratnamukuṭāṃ vande'ravindasthitām
I bow to the Goddess seated on a lotus, radiant as a thousand rising suns, clad in red silk, wearing a garland of heads and with her breast anointed red, holding in her lotus-hands a rosary, the book of knowledge, and the gestures of fearlessness and of boon-giving; whose three-eyed lotus-face shines with beauty and who wears a jewelled crown set with the crescent moon.
🔊 Tap any word to hear it — or ▶ to recite a shloka
ॐ ऋषिरुवाच निहन्यमानं तत्सैन्यमवलोक्य महासुरः । सेनानीश्चिक्षुरः कोपाद्ययौ योद्धुमथाम्बिकाम् ॥
oṃ ṛṣiruvāca nihanyamānaṃ tatsainyamavalokya mahāsuraḥ senānīścikṣuraḥ kopādyayau yoddhumathāmbikām
Meaning(ૐ. ઋષિ બોલ્યા:) તે સેનાનો સંહાર થતો જોઈને, મહા અસુર ચિક્ષુર નામક સેનાપતિ અંબિકા સાથે યુદ્ધ કરવા ક્રોધથી આગળ વધ્યો.
स देवीं शरवर्षेण ववर्ष समरेऽसुरः । यथा मेरुगिरेः शृङ्गं तोयवर्षेण तोयदः ॥
sa devīṃ śaravarṣeṇa vavarṣa samare'suraḥ yathā merugireḥ śaṛṅgaṃ toyavarṣeṇa toyadaḥ
Meaningતે અસુરે યુદ્ધમાં દેવી પર બાણોની વર્ષા કરી, જેમ વાદળ મેરુ પર્વતના શિખર પર જળધારા વરસાવે છે.
तस्य छित्वा ततो देवी लीलयैव शरोत्करान् । जघान तुरगान्बाणैर्यन्तारं चैव वाजिनाम् ॥
tasya chitvā tato devī līlayaiva śarotkarān jaghāna turagānbāṇairyantāraṃ caiva vājinām
Meaningત્યારે દેવીએ, તેના બાણસમૂહોને કેવળ રમતની જેમ છેદીને, પોતાનાં બાણોથી તેના ઘોડાઓને અને તેમના સારથિને પણ સંહાર્યા.
चिच्छेद च धनुः सद्यो ध्वजं चातिसमुच्छृतम् । विव्याध चैव गात्रेषु छिन्नधन्वानमाशुगैः ॥
ciccheda ca dhanuḥ sadyo dhvajaṃ cātisamucchṛtam vivyādha caiva gātreṣu chinnadhanvānamāśugaiḥ
Meaningતેણે તરત જ તેનું ધનુષ્ય અને તેનો ઊંચો ધ્વજ તોડ્યો, અને ધનુષ્ય છેદાયેલા તેને પોતાનાં વેગવાન બાણોથી અંગોમાં વીંધ્યો.
सच्छिन्नधन्वा विरथो हताश्वो हतसारथिः । अभ्यधावत तां देवीं खड्गचर्मधरोऽसुरः ॥
sacchinnadhanvā viratho hatāśvo hatasārathiḥ abhyadhāvata tāṃ devīṃ khaḍgacarmadharo'suraḥ
Meaningધનુષ્ય ભાંગીને, રથ ગયો, ઘોડા સંહારાયા અને સારથિ માર્યો ગયા પછી, તે અસુર તલવાર અને ઢાલ ધારણ કરીને દેવી પર ધસી ગયો.
सिंहमाहत्य खड्गेन तीक्ष्णधारेण मूर्धनि । आजघान भुजे सव्ये देवीमप्यतिवेगवान् ॥
siṃhamāhatya khaḍgena tīkṣṇadhāreṇa mūrdhani ājaghāna bhuje savye devīmapyativegavān
Meaningપોતાની તીક્ષ્ણ ધારવાળી તલવારથી સિંહને માથા પર પ્રહાર કરીને, તે વેગવાન દેવીને પણ તેના ડાબા હાથ પર પ્રહાર કર્યો.
तस्याः खड्गो भुजं प्राप्य पफाल नृपनन्दन । ततो जग्राह शूलं स कोपादरुणलोचनः ॥
tasyāḥ khaḍgo bhujaṃ prāpya paphāla nṛpanandana tato jagrāha śūlaṃ sa kopādaruṇalocanaḥ
Meaningહે રાજાનંદ, તેની તલવાર તેના હાથને પહોંચતાં જ ટુકડે ટુકડા થઈ ગઈ. તેથી, ક્રોધથી રાતી આંખે, તેણે પોતાનું શૂળ પકડ્યું.
चिक्षेप च ततस्तत्तु भद्रकाल्यां महासुरः । जाज्वल्यमानं तेजोभी रविबिम्बमिवाम्बरात् ॥
cikṣepa ca tatastattu bhadrakālyāṃ mahāsuraḥ jājvalyamānaṃ tejobhī ravibimbamivāmbarāt
Meaningત્યારે તે મહા અસુરે તેને ભદ્રકાળી પર ફેંક્યું — તે શૂળ આકાશમાંથી પડતા સૂર્યબિંબની જેમ તેજથી પ્રજ્વલિત હતું.
दृष्ट्वा तदापतच्छूलं देवी शूलममुञ्चत । तेन तच्छतधा नीतं शूलं स च महासुरः ॥
dṛṣṭvā tadāpatacchūlaṃ devī śūlamamuñcata tena tacchatadhā nītaṃ śūlaṃ sa ca mahāsuraḥ
Meaningતે શૂળ પડતું જોઈને, દેવીએ પોતાનું શૂળ ફેંક્યું; તેનાથી તે શૂળ સો ટુકડામાં છેદાઈ ગયું, અને તે મહા અસુર પણ.
हते तस्मिन्महावीर्ये महिषस्य चमूपतौ । आजगाम गजारूढश्चामरस्त्रिदशार्दनः ॥
hate tasminmahāvīrye mahiṣasya camūpatau ājagāma gajārūḍhaścāmarastridaśārdanaḥ
Meaningમહિષનો અત્યંત પરાક્રમી સેનાપતિ સંહારાયો ત્યારે, દેવોને પીડનાર ચામર હાથી પર ચઢીને આવ્યો.
सोऽपि शक्तिं मुमोचाथ देव्यास्तामम्बिका द्रुतम् । हुङ्काराभिहतां भूमौ पातयामास निष्प्रभाम् ॥
so'pi śaktiṃ mumocātha devyāstāmambikā drutam huṅkārābhihatāṃ bhūmau pātayāmāsa niṣprabhām
Meaningતેણે પણ પોતાની શક્તિ (શસ્ત્ર) દેવી પર ફેંકી; પણ અંબિકાએ ઝડપથી કેવળ એક 'હું' (હુંકાર) થી તેને તેજહીન કરીને ભોંય પર પાડી દીધી.
भग्नां शक्तिं निपतितां दृष्ट्वा क्रोधसमन्वितः । चिक्षेप चामरः शूलं बाणैस्तदपि साच्छिनत् ॥
bhagnāṃ śaktiṃ nipatitāṃ dṛṣṭvā krodhasamanvitaḥ cikṣepa cāmaraḥ śūlaṃ bāṇaistadapi sācchinat
Meaningપોતાની શક્તિ ભાંગીને પડેલી જોઈને, ચામર ક્રોધથી ભરાઈને શૂળ ફેંક્યું; પણ તેણે તેને પણ પોતાનાં બાણોથી છેદ્યું.
ततः सिंहः समुत्पत्य गजकुम्भान्तरे स्थितः । बाहुयुद्धेन युयुधे तेनोच्चैस्त्रिदशारिणा ॥
tataḥ siṃhaḥ samutpatya gajakumbhāntare sthitaḥ bāhuyuddhena yuyudhe tenoccaistridaśāriṇā
Meaningત્યારે સિંહ ઉપર કૂદીને, હાથીના ગંડસ્થળોના ખાડામાં સ્થિર થઈને, તે દેવશત્રુ સાથે ઊંચે હાથોહાથ લડ્યો.
युध्यमानौ ततस्तौ तु तस्मान्नागान्महीं गतौ । युयुधातेऽतिसंरब्धौ प्रहारैरतिदारुणैः ॥
yudhyamānau tatastau tu tasmānnāgānmahīṃ gatau yuyudhāte'tisaṃrabdhau prahārairatidāruṇaiḥ
Meaningલડતાં લડતાં, તે બંને ત્યારે હાથી પરથી ભોંય પર ઊતરી આવ્યા, અને અત્યંત ક્રોધિત થઈને ભારે ભયંકર પ્રહારોથી યુદ્ધ કર્યું.
ततो वेगात् खमुत्पत्य निपत्य च मृगारिणा । करप्रहारेण शिरश्चामरस्य पृथक् कृतम् ॥
tato vegāt khamutpatya nipatya ca mṛgāriṇā karaprahāreṇa śiraścāmarasya pṛthak kṛtam
Meaningત્યારે, આકાશમાં ઝડપથી કૂદીને ફરી નીચે ઊતરી આવી, સિંહે (પશુશત્રુએ) પોતાના પંજાના પ્રહારથી ચામરનું મસ્તક છેદ્યું.
उदग्रश्च रणे देव्या शिलावृक्षादिभिर्हतः । दन्तमुष्टितलैश्चैव करालश्च निपातितः ॥
udagraśca raṇe devyā śilāvṛkṣādibhirhataḥ dantamuṣṭitalaiścaiva karālaśca nipātitaḥ
Meaningઅને ઉદગ્ર યુદ્ધમાં દેવી દ્વારા પથ્થરો, વૃક્ષો વગેરેથી સંહારાયો; અને કરાળ પણ તેના દાંતો, મુક્કાઓ અને હથેળીઓથી પાડી દેવાયો.
देवी क्रुद्धा गदापातैश्चूर्णयामास चोद्धतम् । बाष्कलं भिन्दिपालेन बाणैस्ताम्रं तथान्धकम् ॥
devī kruddhā gadāpātaiścūrṇayāmāsa coddhatam bāṣkalaṃ bhindipālena bāṇaistāmraṃ tathāndhakam
Meaningદેવીએ ક્રોધિત થઈને, ઉદ્ધત નામક રાક્ષસને પોતાના ગદાપ્રહારોથી ભૂકો કરી નાખ્યો, બાષ્કલને ભિંદિપાલ (ભાલા) થી, અને તામ્ર તથા અંધકને બાણોથી સંહાર્યા.
उग्रास्यमुग्रवीर्यं च तथैव च महाहनुम् । त्रिनेत्रा च त्रिशूलेन जघान परमेश्वरी ॥
ugrāsyamugravīryaṃ ca tathaiva ca mahāhanum trinetrā ca triśūlena jaghāna parameśvarī
Meaningત્રિનેત્રધારી પરમેશ્વરીએ પોતાના ત્રિશૂળથી ઉગ્રાસ્ય, ઉગ્રવીર્ય અને મહાહનુને પણ સંહાર્યા.
बिडालस्यासिना कायात् पातयामास वै शिरः । दुर्धरं दुर्मुखं चोभौ शरैर्निन्ये यमक्षयम् ॥
biḍālasyāsinā kāyāt pātayāmāsa vai śiraḥ durdharaṃ durmukhaṃ cobhau śarairninye yamakṣayam
Meaningપોતાની તલવારથી તેણે બિડાલનું મસ્તક તેના શરીરથી કાપ્યું; અને દુર્ધર તથા દુર્મુખ બંનેને પોતાનાં બાણોથી યમ (મૃત્યુ) ના લોકમાં મોકલ્યા.
एवं सङ्क्षीयमाणे तु स्वसैन्ये महिषासुरः । माहिषेण स्वरूपेण त्रासयामास तान् गणान् ॥
evaṃ saṅkṣīyamāṇe tu svasainye mahiṣāsuraḥ māhiṣeṇa svarūpeṇa trāsayāmāsa tān gaṇān
Meaningઆ રીતે તેની સેના નાશ પામતી હતી ત્યારે, મહિષાસુરે પોતાના પાડાના રૂપથી તેના ગણોને ભયભીત કર્યા,
कांश्चित्तुण्डप्रहारेण खुरक्षेपैस्तथापरान् । लाङ्गूलताडितांश्चान्यान् शृङ्गाभ्यां च विदारितान् ॥
kāṃścittuṇḍaprahāreṇa khurakṣepaistathāparān lāṅgūlatāḍitāṃścānyān śaṛṅgābhyāṃ ca vidāritān
Meaningકેટલાકને પોતાના મોઢાના પ્રહારથી, કેટલાકને પોતાની ખરીઓના ઝાટકાથી, કેટલાકને પોતાની પૂંછડીથી મારીને, કેટલાકને પોતાનાં બે શિંગડાંથી વીંધીને;
वेगेन कांश्चिदपरान्नादेन भ्रमणेन च । निःश्वासपवनेनान्यान्पातयामास भूतले ॥
vegena kāṃścidaparānnādena bhramaṇena ca niḥśvāsapavanenānyānpātayāmāsa bhūtale
Meaningકેટલાકને પોતાના વેગથી, પોતાની ગર્જનાથી અને પોતાના ઘૂમવાથી, કેટલાકને પોતાના શ્વાસના ઝપાટાથી, ભોંય પર પાડી દીધા.
निपात्य प्रमथानीकमभ्यधावत सोऽसुरः । सिंहं हन्तुं महादेव्याः कोपं चक्रे ततोऽम्बिका ॥
nipātya pramathānīkamabhyadhāvata so'suraḥ siṃhaṃ hantuṃ mahādevyāḥ kopaṃ cakre tato'mbikā
Meaningપ્રમથ ગણોને (દેવીના અનુચરોને) પાડી દઈને, તે અસુર મહાદેવીના સિંહને સંહારવા ધસી ગયો; આથી અંબિકા ક્રોધિત થઈ.
सोऽपि कोपान्महावीर्यः खुरक्षुण्णमहीतलः । शृङ्गाभ्यां पर्वतानुच्चांश्चिक्षेप च ननाद च ॥
so'pi kopānmahāvīryaḥ khurakṣuṇṇamahītalaḥ śaṛṅgābhyāṃ parvatānuccāṃścikṣepa ca nanāda ca
Meaningતે પણ, મહાબળવાન થઈને, પોતાના ક્રોધમાં, પોતાની ખરીઓથી ભૂમિની સપાટી ખોદતો, પોતાનાં શિંગડાંથી ઊંચા પર્વતો ઉછાળ્યા, અને ગર્જના કરી.
वेगभ्रमणविक्षुण्णा मही तस्य व्यशीर्यत । लाङ्गूलेनाहतश्चाब्धिः प्लावयामास सर्वतः ॥
vegabhramaṇavikṣuṇṇā mahī tasya vyaśīryata lāṅgūlenāhataścābdhiḥ plāvayāmāsa sarvataḥ
Meaningતેના ઘૂમવાના વેગથી કચડાઈને, ભૂમિ ટુકડે ટુકડે ફાટી ગઈ; અને તેની પૂંછડીથી ઝપાટાયેલો સમુદ્ર ચારે બાજુ ઊભરાઈ ગયો.
धुतशृङ्गविभिन्नाश्च खण्डं खण्डं ययुर्घनाः । श्वासानिलास्ताः शतशो निपेतुर्नभसोऽचलाः ॥
dhutaśaṛṅgavibhinnāśca khaṇḍaṃ khaṇḍaṃ yayurghanāḥ śvāsānilāstāḥ śataśo nipeturnabhaso'calāḥ
Meaningતેના ઉછાળાતા શિંગડાંથી ચીરાયેલાં વાદળ ટુકડે ટુકડા થઈ ગયાં; અને તેના શ્વાસના વાયુથી (છિન્ન થયેલા) સેંકડો પર્વતો આકાશમાંથી પડ્યા.
इति क्रोधसमाध्मातमापतन्तं महासुरम् । दृष्ट्वा सा चण्डिका कोपं तद्वधाय तदाकरोत् ॥
iti krodhasamādhmātamāpatantaṃ mahāsuram dṛṣṭvā sā caṇḍikā kopaṃ tadvadhāya tadākarot
Meaningઆ રીતે ક્રોધથી ઊભરાઈને ધસી આવતા તે મહા અસુરને જોઈને, ચંડિકાએ તેના વધ માટે પોતાનો ક્રોધ પ્રજ્વલિત કર્યો.
सा क्षिप्त्वा तस्य वै पाशं तं बबन्ध महासुरम् । तत्याज माहिषं रूपं सोऽपि बद्धो महामृधे ॥
sā kṣiptvā tasya vai pāśaṃ taṃ babandha mahāsuram tatyāja māhiṣaṃ rūpaṃ so'pi baddho mahāmṛdhe
Meaningતેણે પોતાનો પાશ તેના પર ફેંકીને તે મહા અસુરને બાંધ્યો; મહા યુદ્ધમાં બંધાયેલા તેણે પોતાનું પાડાનું રૂપ ત્યજી દીધું.
ततः सिंहोऽभवत्सद्यो यावत्तस्याम्बिका शिरः । छिनत्ति तावत् पुरुषः खड्गपाणिरदृश्यत ॥
tataḥ siṃho'bhavatsadyo yāvattasyāmbikā śiraḥ chinatti tāvat puruṣaḥ khaḍgapāṇiradṛśyata
MeaningThen at once he became a lion; and just as Ambika moved to cut off its head, he appeared as a man, sword in hand.
तत एवाशु पुरुषं देवी चिच्छेद सायकैः । तं खड्गचर्मणा सार्धं ततः सोऽभून्महागजः ॥
tata evāśu puruṣaṃ devī ciccheda sāyakaiḥ taṃ khaḍgacarmaṇā sārdhaṃ tataḥ so'bhūnmahāgajaḥ
MeaningAt once the Devi pierced the man, together with his sword and shield, with her arrows; then he became a great elephant.
करेण च महासिंहं तं चकर्ष जगर्ज च । कर्षतस्तु करं देवी खड्गेन निरकृन्तत ॥
kareṇa ca mahāsiṃhaṃ taṃ cakarṣa jagarja ca karṣatastu karaṃ devī khaḍgena nirakṛntata
MeaningWith his trunk he dragged at her great lion and roared; but as he dragged, the Devi cut off his trunk with her sword.
ततो महासुरो भूयो माहिषं वपुरास्थितः । तथैव क्षोभयामास त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥
tato mahāsuro bhūyo māhiṣaṃ vapurāsthitaḥ tathaiva kṣobhayāmāsa trailokyaṃ sacarācaram
MeaningThen the great asura once more assumed his buffalo form and, as before, convulsed the three worlds with all that moves and is unmoving.
ततः क्रुद्धा जगन्माता चण्डिका पानमुत्तमम् । पपौ पुनः पुनश्चैव जहासारुणलोचना ॥
tataḥ kruddhā jaganmātā caṇḍikā pānamuttamam papau punaḥ punaścaiva jahāsāruṇalocanā
MeaningAt this the Mother of the world, Chandika, enraged, drank again and again the choice drink (madhu), and laughed, her eyes turning red.
ननर्द चासुरः सोऽपि बलवीर्यमदोद्धतः । विषाणाभ्यां च चिक्षेप चण्डिकां प्रति भूधरान् ॥
nanarda cāsuraḥ so'pi balavīryamadoddhataḥ viṣāṇābhyāṃ ca cikṣepa caṇḍikāṃ prati bhūdharān
MeaningAnd the asura too roared, puffed up with the pride of his strength and valour, and hurled mountains at Chandika with his horns.
सा च तान्प्रहितांस्तेन चूर्णयन्ती शरोत्करैः । उवाच तं मदोद्धूतमुखरागाकुलाक्षरम् ॥
sā ca tānprahitāṃstena cūrṇayantī śarotkaraiḥ uvāca taṃ madoddhūtamukharāgākulākṣaram
MeaningAnd she, pulverizing with showers of arrows those (mountains) hurled by him, spoke to him, her words faltering, her face flushed with the intoxication (of battle):
देव्युवाच गर्ज गर्ज क्षणं मूढ मधु यावत्पिबाम्यहम् । मया त्वयि हतेऽत्रैव गर्जिष्यन्त्याशु देवताः ॥
devyuvāca garja garja kṣaṇaṃ mūḍha madhu yāvatpibāmyaham mayā tvayi hate'traiva garjiṣyantyāśu devatāḥ
Meaning(The Devi said:) 'Roar, roar your fill for a moment, O fool, while I drink this wine (madhu). When you are slain by me here, the gods themselves shall soon roar (in triumph).'
ऋषिरुवाच एवमुक्त्वा समुत्पत्य सारूढा तं महासुरम् । पादेनाक्रम्य कण्ठे च शूलेनैनमताडयत् ॥
ṛṣiruvāca evamuktvā samutpatya sārūḍhā taṃ mahāsuram pādenākramya kaṇṭhe ca śūlenainamatāḍayat
Meaning(The Rishi said:) Having said this, she sprang up and, mounting upon that great asura, pressed his neck with her foot and struck him with her trident.
ततः सोऽपि पदाक्रान्तस्तया निजमुखात्तदा । अर्धनिष्क्रान्त एवासीद्देव्या वीर्येण संवृतः ॥
tataḥ so'pi padākrāntastayā nijamukhāttadā ardhaniṣkrānta evāsīddevyā vīryeṇa saṃvṛtaḥ
MeaningThen, pressed down by her foot, he came forth half-out from his own (buffalo) mouth, wholly overpowered by the Devi's valour.
अर्धनिष्क्रान्त एवासौ युध्यमानो महासुरः । तया महासिना देव्या शिरश्छित्त्वा निपातितः ॥
ardhaniṣkrānta evāsau yudhyamāno mahāsuraḥ tayā mahāsinā devyā śiraśchittvā nipātitaḥ
MeaningFighting thus, only half-emerged, that great asura was felled by the Devi, who cut off his head with her great sword.
ततो हाहाकृतं सर्वं दैत्यसैन्यं ननाश तत् । प्रहर्षं च परं जग्मुः सकला देवतागणाः ॥
tato hāhākṛtaṃ sarvaṃ daityasainyaṃ nanāśa tat praharṣaṃ ca paraṃ jagmuḥ sakalā devatāgaṇāḥ
MeaningThen, with a cry of 'Alas!', the whole army of the daityas perished; and all the hosts of the gods attained the highest joy.
तुष्टुवुस्तां सुरा देवीं सहदिव्यैर्महर्षिभिः । जगुर्गन्धर्वपतयो ननृतुश्चाप्सरोगणाः ॥
tuṣṭuvustāṃ surā devīṃ sahadivyairmaharṣibhiḥ jagurgandharvapatayo nanṛtuścāpsarogaṇāḥ
MeaningThe gods, together with the divine great sages, extolled the Devi; the lords of the Gandharvas sang, and the bands of Apsaras danced.