અગજાનન પદ્માર્કમ્ — Word-by-Word Meaning
अगजानन पद्मार्कम्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
अगजा
Agaja
અગજા — 'પર્વતમાંથી ઉત્પન્ન', અર્થાત્ પાર્વતી (ગૌરી), હિમવાનની પુત્રી
आनन
anana
મુખ (અહીં, પાર્વતીનું કમળ-મુખ)
पद्म
padma
કમળ
अर्कम्
arkam
સૂર્ય (જેની કિરણો કમળને ખીલવે છે)
अगजानन पद्मार्कम्
Agajanana-padmarkam
પાર્વતીના કમળ-મુખનો સૂર્ય — જેમની ઉપસ્થિતિ માતાના મુખને આનંદથી ખીલવે છે
गजाननम्
gajananam
ગજમુખ પ્રભુ (ગજાનન)
अहर्निशम्
aharnisham
દિવસ-રાત, સદા
अनेकदम्
anekadam
ભક્તોને અનેક (વરદાન) આપનાર; (અથવા) અનેક-દંત / અનેક આપનાર
तं भक्तानाम्
tam bhaktanam
તેમને, ભક્તો માટે (વરદાતા)
एकदन्तम्
ekadantam
એક દાંતવાળા (એકદંત)
उपास्महे
upasmahe
અમે ઉપાસના કરીએ છીએ / અમે ધ્યાન કરીએ છીએ
Complete Translation
જેમ સૂર્ય કમળને ખીલવે છે, તેમ ગજાનન (ગજમુખ પ્રભુ)ના દર્શનથી દિવસ-રાત માતા પાર્વતીનું મુખકમળ આનંદથી ખીલી ઊઠે છે. અમે તે એકદંત પ્રભુની ઉપાસના કરીએ છીએ, જે પોતાના ભક્તોને અનેક વરદાન આપનારા છે.
Origin & History
Source: Traditional Sanskrit dhyana verse to Ganesha
Author: Unknown (traditional)
Period: Traditional
અગજાનન પદ્માર્કમ્ ગણેશ પરના સૌથી પ્રિય નાના ધ્યાન શ્લોકોમાંનો એક છે, જે પૂજાના આરંભમાં 'શુક્લાંબરધરમ્' અને 'વક્રતુંડ મહાકાય' સાથે પાઠ થાય છે. તેનો એકમાત્ર શ્લોક એક સુંદર શ્લેષ અને બિંબ પર ફરે છે — 'અગજા-અનન-પદ્મ-અર્ક', પર્વત-જન્મા પાર્વતીના કમળ-મુખનો સૂર્ય — ગજમુખ પુત્રના દર્શન માત્રથી માતાનું મુખ કેવી રીતે ખીલી ઊઠે છે તે ચિત્રિત કરતા, પછી તેમને એકદંત, અનંત વરદાન આપનાર તરીકે નમન કરે છે.
Frequently Asked Questions
'અગજાનન પદ્માર્કમ્'નો અર્થ શું છે?▼
'અગજા'નો અર્થ 'પર્વતમાંથી ઉત્પન્ન' — પાર્વતી; 'આનન' મુખ; 'પદ્મ' કમળ; 'અર્ક' સૂર્ય. આ વાક્યનો અર્થ છે કે ગણેશ તે સૂર્ય સમાન છે જે તેમની માતા પાર્વતીના કમળ-મુખને આનંદથી ખીલવે છે. પછી શ્લોક તેમને એકદંત, વરદાન આપનાર એક દાંતવાળા રૂપમાં પૂજે છે.
અહીં ગણેશને એકદંત કેમ કહેવાય છે?▼
એકદંતનો અર્થ 'એક દાંતવાળા'. પરંપરા અનુસાર ગણેશે પોતાનો એક દાંત તોડ્યો (કેટલીક કથાઓમાં મહાભારત લખવા, અન્યમાં યુદ્ધમાં), અને 'એકદંત' તેમના સૌથી પ્રિય નામોમાંનું એક બન્યું, જેનું આ શ્લોકમાં આવાહન થાય છે.
અગજાનન પદ્માર્કમ્ ક્યારે પાઠ થાય છે?▼
તેને સવારે અને કોઈપણ પૂજા, અભ્યાસ, પરીક્ષા કે નવા કાર્યના આરંભમાં પાઠ થાય છે, ગણેશની કૃપા અને એક મંગલમય, વિઘ્નરહિત આરંભના આવાહન માટે એક નાના ધ્યાન શ્લોક તરીકે.
શું આ શ્લોક બાળકો માટે યોગ્ય છે?▼
હા. નાનો, મધુર અને પોતાના બાળકમાં આનંદિત માતાના મીઠા બિંબ પર આધારિત હોવાથી, તે ઘણીવાર બાળકોને શીખવાતી પ્રથમ ગણેશ પ્રાર્થનાઓમાંની એક છે અને સરળતાથી કંઠસ્થ થઈ જાય છે.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →