Mantra.Tips

અક્રોધેન જયેત્ક્રોધમ્ — Word-by-Word Meaning

अक्रोधेन जयेत्क्रोधम्

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

अक्रोधेन
akrodhena
અક્રોધથી, શાંતિથી, ક્રોધ-રહિતતાથી
जयेत्
jayet
જીતવો જોઈએ, પરાસ્ત કરવો જોઈએ
क्रोधम्
krodham
ક્રોધ, રોષ
असाधुम्
asādhum
દુષ્ટ વ્યક્તિને, ખરાબને
साधुना
sādhunā
ભલાઈથી, સદ્વ્યવહારથી
जयेत्
jayet
જીતવો જોઈએ, વશ કરવો જોઈએ
कदर्यम्
kadaryam
કંજૂસ, કૃપણ વ્યક્તિને
दानेन
dānena
આપવાથી, ઉદારતાથી, દાનથી
सत्येन
satyena
સત્યથી, સત્યનિષ્ઠાથી
ca
અને
अनृतम्
anṛtam
અસત્યને, જૂઠને, મિથ્યાને

Complete Translation

ક્રોધને અક્રોધ (શાંતિ)થી જીતવો જોઈએ, દુષ્ટને સજ્જનતાથી, કંજૂસને દાનથી, અને અસત્યને સત્યથી જીતવું જોઈએ. આ પ્રસિદ્ધ સૂક્તિ શીખવે છે કે પ્રત્યેક દોષને તેના જ સમાન ભાવથી નહીં, પણ તેના વિપરીત ગુણથી જ જીતી શકાય છે.

Origin & History

Source: Subhashita (Sanskrit niti literature; quoted in the Garuda Purana and ethical anthologies)

Author: Traditional (anonymous wisdom verse)

Period: Classical Sanskrit literature

આ શ્લોક સુભાષિતોના મહાન ભંડારનો છે — તે સંક્ષિપ્ત, પરિષ્કૃત સંસ્કૃત સૂક્તિઓ જે નૈતિક જ્ઞાનને એક જ સુંદર છંદમાં સંગ્રહિત કરી દે છે. તે આત્મ-વિજય પરની શિક્ષાઓમાં વારંવાર ઉદ્ધૃત થાય છે, અને આ કાલાતીત આદર્શ વ્યક્ત કરે છે કે કોઈ દોષ પર સૌથી નિશ્ચિત વિજય તેને તેના વિપરીત ગુણથી જીતવામાં છે, સમાનને સમાનનો ઉત્તર આપવામાં નહીં.

Frequently Asked Questions

અક્રોધેન જયેત્ક્રોધમ્નો અર્થ શું છે?
તેનો અર્થ છે 'ક્રોધને અક્રોધ (શાંતિ)થી જીતવો જોઈએ.' પૂર્ણ શ્લોક આ સિદ્ધાંતનો વિસ્તાર કરે છે: દુષ્ટને ભલાઈથી, કંજૂસને દાનથી, અને અસત્યને સત્યથી જીતો — સદા દોષને તેના વિપરીત ગુણથી પરાસ્ત કરતા.
આ શ્લોક ક્યાં મળે છે?
આ સંસ્કૃત નીતિ-પરંપરાનું એક સુપ્રસિદ્ધ સુભાષિત (બુદ્ધિમત્તાપૂર્ણ સૂક્તિ) છે, જે ગરુડ પુરાણ તથા અન્ય નૈતિક સૂક્તિ-સંગ્રહોમાં ઉદ્ધૃત છે. બુરાઈને ભલાઈથી જીતવાની આ જ શિક્ષા સમસ્ત ભારતીય જ્ઞાન-સાહિત્યમાં મળે છે.
આ શ્લોકને રોજિંદા જીવનમાં કેવી રીતે લાગુ કરી શકાય?
જ્યારે પણ તમે ક્રોધ, દુર્ભાવના, લોભ કે છળનો સામનો કરો — તમારામાં કે બીજામાં — તો વિપરીત ગુણથી ઉત્તર આપો: ક્રોધ સામે શાંત રહો, દુષ્ટતા સામે દયાળુ બનો, લોભ પહેલાં દાન કરો, અને અસત્ય પહેલાં સત્ય બોલો. આ સંઘર્ષને વિકાસમાં બદલી નાખે છે.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →