Mantra.Tips

બજરંગ બાણ Meaning — Line by Line

बजरंग बाण

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of બજરંગ બાણ with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Nishchaya prema pratiti te, binaya karai sanmana.
  2. Verse 2. Jaya Hanumanta santa hitakari,
  3. Verse 3. Jana ke kaja vilamba na kijai,
  4. Verse 4. Jaise kudi sindhu vahi para,
  5. Verse 5. Age jaya Lankini roka,
  6. Verse 6. Jaya Vibhishana ko sukha dinha,
  7. Verse 7. Baga ujari sindhu maham bora,
  8. Verse 8. Akshaya Kumara mari samhara,
  9. Verse 9. Laha samana Lanka jari gai,
  10. Verse 10. Aba vilamba kehi karana svami,
  11. Verse 11. Jaya jaya Lakshmana prana ke data,
  12. Verse 12. Jaya Giridhara jaya jaya sukha sagara,
  13. Verse 13. Om Hanu Hanu Hanu Hanu Hanumanta hathile,
  14. Verse 14. Gada bajra lai bairihim maro,
  15. Verse 15. Omkara hunkara mahaprabhu dhavo,
  16. Verse 16. Om Hrim Hrim Hrim Hanumanta Kapisa,
  17. Verse 17. Satya hou Hari shapatha payake,
  18. Verse 18. Jaya jaya jaya Hanumanta agadha,
  19. Verse 19. Puja japa tapa nema achara,
  20. Verse 20. Vana upavana maga giri griha mahim,
  21. Verse 21. Paya paraum kara jori manavom,
  22. Verse 22. Jaya Anjani Kumara balavanta,
  23. Verse 23. Badana karala kala kula ghalaka,
  24. Verse 24. Bhuta preta pishacha nishachara,
  25. Verse 25. Inhem maru tohi shapatha Rama ki,
  26. Verse 26. Janaka-suta Hari dasa kahavo,
  27. Verse 27. Jaya jaya jaya dhuni hota akasha,
  28. Verse 28. Charana sharana kari jori manavom,
  29. Verse 29. Uthu uthu chalu tohim Rama duhai,
  30. Verse 30. Om Cham Cham Cham Cham chapala chalanta,
  31. Verse 31. Om Ham Ham hanka deta kapi chanchala,
  32. Verse 32. Apane jana ko turata ubaro,
  33. Verse 33. Yahi Bajaranga Bana jehi maro,
  34. Verse 34. Patha karai Bajaranga Bana ki,
  35. Verse 35. Yaha Bajaranga Bana jo japai,
  36. Verse 36. Dhupa deya aru japai hamesha,
  37. Verse 37. Prema pratitihim kapi bhajai, sada dharai ura dhyana.
Verse 1#

Nishchaya prema pratiti te, binaya karai sanmana.

निश्चय प्रेम प्रतीति ते, बिनय करै सनमान। तेहि के कारज सकल शुभ, सिद्ध करै हनुमान॥

Nishchaya prema pratiti te, binaya karai sanmana. Tehi ke karaja sakala shubha, siddha karai Hanumana.

Meaningદૃઢ પ્રેમ અને વિશ્વાસથી જે આદરપૂર્વક વિનંતી કરે છે — હનુમાન તેના સમસ્ત શુભ કાર્ય સિદ્ધ કરે છે.

Verse 2#

Jaya Hanumanta santa hitakari,

जय हनुमन्त सन्त हितकारी। सुनि लीजै प्रभु अरज हमारी॥

Jaya Hanumanta santa hitakari, Suni lijai prabhu araja hamari.

Meaningજય હનુમંત, સંતોના હિતકારી; હે પ્રભુ, અમારી વિનંતી સાંભળી લો.

Verse 3#

Jana ke kaja vilamba na kijai,

जन के काज विलम्ब कीजै। आतुर दौरि महा सुख दीजै॥

Jana ke kaja vilamba na kijai, Atura dauri maha sukha dijai.

Meaningભક્તોના કાર્યમાં વિલંબ ન કરો; શીઘ્ર દોડીને આવો અને મહાન સુખ આપો.

Verse 4#

Jaise kudi sindhu vahi para,

जैसे कूदि सिन्धु वहि पारा। सुरसा बदन पैठि बिस्तारा॥

Jaise kudi sindhu vahi para, Surasa badana paithi bistara.

Meaningજેમ આપે સમુદ્રને કૂદીને પાર કર્યો, સુરસાના મુખમાં પ્રવેશ કરી વિસ્તાર કર્યો;

Verse 5#

Age jaya Lankini roka,

आगे जाय लंकिनी रोका। मारेहु लात गई सुर लोका॥

Age jaya Lankini roka, Marehu lata gai sura loka.

Meaningઆગળ જઈને લંકિનીએ રોક્યા, આપે લાત મારી અને તે સુરલોક ચાલી ગઈ.

Verse 6#

Jaya Vibhishana ko sukha dinha,

जाय विभीषण को सुख दीन्हा। सीता निरखि परम पद लीन्हा॥

Jaya Vibhishana ko sukha dinha, Sita nirakhi parama pada linha.

Meaningવિભીષણને સુખ આપ્યું; સીતાનાં દર્શન કરી પરમ પદ પામ્યા.

Verse 7#

Baga ujari sindhu maham bora,

बाग उजारि सिन्धु महं बोरा। अति आतुर यम कातर तोरा॥

Baga ujari sindhu maham bora, Ati atura yama katara tora.

Meaningવાટિકા ઉજાડી, લંકાને ભયમાં ડુબાડી; અતિ શીઘ્ર યમને પણ ભયભીત કરી દીધો.

Verse 8#

Akshaya Kumara mari samhara,

अक्षय कुमार मारि संहारा। लूम लपेटि लंक को जारा॥

Akshaya Kumara mari samhara, Luma lapeti Lanka ko jara.

Meaningઅક્ષયકુમારનો સંહાર કર્યો; પૂંછ લપેટીને લંકા બાળી દીધી.

Verse 9#

Laha samana Lanka jari gai,

लाह समान लंक जरि गई। जय जय धुनि सुर पुर महं भई॥

Laha samana Lanka jari gai, Jaya jaya dhuni sura pura maham bhai.

Meaningલંકા લાખ જેવી બળી ગઈ; દેવપુરમાં જય-જયની ધ્વનિ થઈ.

Verse 10#

Aba vilamba kehi karana svami,

अब विलम्ब केहि कारण स्वामी। कृपा करहुं उर अन्तर्यामी॥

Aba vilamba kehi karana svami, Kripa karahu ura antaryami.

Meaningહવે કયા કારણે વિલંબ, સ્વામી? કૃપા કરો, હે અંતર્યામી.

Verse 11#

Jaya jaya Lakshmana prana ke data,

जय जय लक्ष्मण प्राण के दाता। आतुर होइ दुःख करहुं निपाता॥

Jaya jaya Lakshmana prana ke data, Atura hoi dukha karahu nipata.

Meaningજય, લક્ષ્મણના પ્રાણદાતા; શીઘ્ર થઈને દુઃખનો નાશ કરો.

Verse 12#

Jaya Giridhara jaya jaya sukha sagara,

जय गिरिधर जय जय सुख सागर। सुर समूह समरथ भटनागर॥

Jaya Giridhara jaya jaya sukha sagara, Sura samuha samaratha bhatanagara.

Meaningજય ગિરિધર, જય સુખસાગર; દેવસમૂહમાં સમર્થ વીરોના નાયક.

Verse 13#

Om Hanu Hanu Hanu Hanu Hanumanta hathile,

हनु हनु हनु हनु हनुमन्त हठीले। बैरिहिं मारू बज्र की कीले॥

Om Hanu Hanu Hanu Hanu Hanumanta hathile, Bairihim maru bajra ki kile.

Meaningૐ હનુ હનુ હનુ હનુમંત હઠીલા; શત્રુને વજ્રની ખીલીથી મારો.

Verse 14#

Gada bajra lai bairihim maro,

गदा बज्र लै बैरिहिं मारो। महाराज प्रभु दास उबारो॥

Gada bajra lai bairihim maro, Maharaja prabhu dasa ubaro.

Meaningગદા-વજ્ર લઈને શત્રુને મારો; હે મહારાજ પ્રભુ, દાસની રક્ષા કરો.

Verse 15#

Omkara hunkara mahaprabhu dhavo,

ॐकार हुंकार महाप्रभु धावो। बज्र गदा हनु विलम्ब लावो॥

Omkara hunkara mahaprabhu dhavo, Bajra gada Hanu vilamba na lavo.

Meaningૐકાર-હુંકાર સાથે, હે મહાપ્રભુ, દોડો; વજ્ર-ગદા હનુ, વિલંબ ન કરો.

Verse 16#

Om Hrim Hrim Hrim Hanumanta Kapisa,

ह्रीं ह्रीं ह्रीं हनुमन्त कपीसा। हुं हुं हुं हनु अरि उर शीशा॥

Om Hrim Hrim Hrim Hanumanta Kapisa, Om Hum Hum Hum Hanu ari ura shisha.

Meaningૐ હ્રીં હ્રીં હ્રીં હનુમંત કપીશ; ૐ હું હું હું શત્રુના ઉર અને શીશ પર.

Verse 17#

Satya hou Hari shapatha payake,

सत्य होउ हरि शपथ पायके। रामदूत धरु मारु धाय के॥

Satya hou Hari shapatha payake, Ramaduta dharu maru dhaya ke.

Meaningહરિ (રામ)ની શપથ પામીને આ સત્ય થાઓ; હે રામદૂત, દોડીને શત્રુને પકડો અને મારો.

Verse 18#

Jaya jaya jaya Hanumanta agadha,

जय जय जय हनुमन्त अगाधा। दुःख पावत जन केहि अपराधा॥

Jaya jaya jaya Hanumanta agadha, Dukha pavata jana kehi aparadha.

Meaningજય જય જય અગાધ હનુમંત; કયા અપરાધથી તમારો ભક્ત દુઃખ પામી રહ્યો છે?

Verse 19#

Puja japa tapa nema achara,

पूजा जप तप नेम अचारा। नहिं जानत कछु दास तुम्हारा॥

Puja japa tapa nema achara, Nahim janata kachhu dasa tumhara.

Meaningપૂજા, જપ, તપ, નિયમ અને આચાર — તમારો દાસ કંઈ જાણતો નથી.

Verse 20#

Vana upavana maga giri griha mahim,

वन उपवन मग गिरि गृह माहीं। तुमरे बल हम डरपत नाहीं॥

Vana upavana maga giri griha mahim, Tumare bala hama darapata nahim.

Meaningવન, ઉપવન, માર્ગ, પર્વત કે ઘરમાં — તમારા બળથી અમે ડરતા નથી.

Verse 21#

Paya paraum kara jori manavom,

पाय परौं कर जोरि मनावों। यह अवसर अब केहि गोहरावों॥

Paya paraum kara jori manavom, Yaha avasara aba kehi goharavom.

Meaningપગે પડું છું, હાથ જોડીને મનાવું છું; આ અવસરે હવે કોને પોકારું?

Verse 22#

Jaya Anjani Kumara balavanta,

जय अंजनि कुमार बलवन्ता। शंकर सुवन धीर हनुमन्ता॥

Jaya Anjani Kumara balavanta, Shankara suvana dhira Hanumanta.

Meaningજય અંજનિકુમાર બલવંત; શંકરસુવન, ધીર હનુમંત.

Verse 23#

Badana karala kala kula ghalaka,

बदन कराल काल कुल घालक। राम सहाय सदा प्रतिपालक॥

Badana karala kala kula ghalaka, Rama sahaya sada pratipalaka.

Meaningકરાળ મુખવાળા, કાળના કુળનો નાશ કરનાર; રામના સદા સહાયક અને રક્ષક.

Verse 24#

Bhuta preta pishacha nishachara,

भूत प्रेत पिशाच निशाचर। अग्नि बैताल काल मारीमर॥

Bhuta preta pishacha nishachara, Agni baitala kala marimara.

Meaningભૂત, પ્રેત, પિશાચ અને નિશાચર; અગ્નિ, બેતાલ, કાળ અને મહામારી —

Verse 25#

Inhem maru tohi shapatha Rama ki,

इन्हें मारु तोहि शपथ राम की। राखु नाथ मरजाद नाम की॥

Inhem maru tohi shapatha Rama ki, Rakhu natha marajada nama ki.

Meaningએમને મારો, તમને રામની શપથ; હે નાથ, તમારા નામની મર્યાદા રાખો.

Verse 26#

Janaka-suta Hari dasa kahavo,

जनकसुता हरि दास कहावो। ताकी शपथ विलम्ब लावो॥

Janaka-suta Hari dasa kahavo, Taki shapatha vilamba na lavo.

Meaningતમે જાનકી (સીતા) અને હરિના દાસ કહેવાઓ છો; તેમની શપથ, વિલંબ ન કરો.

Verse 27#

Jaya jaya jaya dhuni hota akasha,

जय जय जय धुनि होत अकाशा। सुमिरत होत दुसह दुःख नाशा॥

Jaya jaya jaya dhuni hota akasha, Sumirata hota dusaha dukha nasha.

Meaningઆકાશમાં જય-જયની ધ્વનિ થાય છે; સ્મરણ કરતાં જ દુઃસહ દુઃખનો નાશ થાય છે.

Verse 28#

Charana sharana kari jori manavom,

चरण शरण करि जोरि मनावों। यहि अवसर अब केहि गोहरावों॥

Charana sharana kari jori manavom, Yahi avasara aba kehi goharavom.

Meaningચરણોમાં, હાથ જોડીને મનાવું છું; આ અવસરે હવે કોને પોકારું?

Verse 29#

Uthu uthu chalu tohim Rama duhai,

उठु उठु चलु तोहिं राम दुहाई। पांय परौं कर जोरि मनाई॥

Uthu uthu chalu tohim Rama duhai, Pamya paraum kara jori manai.

Meaningઊઠો, ઊઠો, ચાલો — તમને રામની દુહાઈ; પગે પડું છું, હાથ જોડીને મનાવું છું.

Verse 30#

Om Cham Cham Cham Cham chapala chalanta,

चं चं चं चं चपल चलन्ता। हनु हनु हनु हनु हनुमन्ता॥

Om Cham Cham Cham Cham chapala chalanta, Om Hanu Hanu Hanu Hanu Hanumanta.

Meaningૐ ચં ચં ચં ચં ચપળ ચલંત; ૐ હનુ હનુ હનુ હનુમંત.

Verse 31#

Om Ham Ham hanka deta kapi chanchala,

हं हं हांक देत कपि चञ्चल। सं सं सहम पराने खल दल॥

Om Ham Ham hanka deta kapi chanchala, Om Sam Sam sahama parane khala dala.

Meaningૐ હં હં — ચંચળ કપિ હાંક દે છે; ૐ સં સં — દુષ્ટ દળ ભયભીત થઈને ભાગે છે.

Verse 32#

Apane jana ko turata ubaro,

अपने जन को तुरत उबारो। सुमिरत होय आनन्द हमारो॥

Apane jana ko turata ubaro, Sumirata hoya ananda hamaro.

Meaningતમારા ભક્તને તરત ઉગારો; સ્મરણ કરતાં જ અમારો આનંદ થાઓ.

Verse 33#

Yahi Bajaranga Bana jehi maro,

यहि बजरंग बाण जेहि मारो। ताहि कहो फिर कौन उबारो॥

Yahi Bajaranga Bana jehi maro, Tahi kaho phira kauna ubaro.

Meaningજેને આ બજરંગ બાણ મારે — કહો, પછી તેને કોણ ઉગારી શકે?

Verse 34#

Patha karai Bajaranga Bana ki,

पाठ करै बजरंग बाण की। हनुमत रक्षा करै प्राण की॥

Patha karai Bajaranga Bana ki, Hanumata raksha karai prana ki.

Meaningજે બજરંગ બાણનો પાઠ કરે છે — હનુમાન તેના પ્રાણની રક્ષા કરે છે.

Verse 35#

Yaha Bajaranga Bana jo japai,

यह बजरंग बाण जो जापै। तेहि ते भूत प्रेत सब कांपे॥

Yaha Bajaranga Bana jo japai, Tehi te bhuta preta saba kampe.

Meaningજે આ બજરંગ બાણ જપે છે — તેનાથી સૌ ભૂત-પ્રેત કાંપી ઊઠે છે.

Verse 36#

Dhupa deya aru japai hamesha,

धूप देय अरु जपै हमेशा। ताके तन नहिं रहे कलेशा॥

Dhupa deya aru japai hamesha, Take tana nahim rahe klesha.

Meaningજે ધૂપ આપીને સદા જપે છે — તેના શરીરમાં કોઈ ક્લેશ રહેતો નથી.

Verse 37#

Prema pratitihim kapi bhajai, sada dharai ura dhyana.

प्रेम प्रतीतिहिं कपि भजै, सदा धरै उर ध्यान। तेहि के कारज सकल शुभ, सिद्ध करै हनुमान॥

Prema pratitihim kapi bhajai, sada dharai ura dhyana. Tehi ke karaja sakala shubha, siddha karai Hanumana.

Meaningપ્રેમ અને વિશ્વાસથી જે કપિ (હનુમાન)નું ભજન કરે અને સદા હૃદયમાં ધ્યાન ધરે — તેના સમસ્ત શુભ કાર્ય સિદ્ધ થાય છે.

Word-by-Word Breakdown

निश्चय
Nishchay
નિશ્ચયથી, દૃઢ શ્રદ્ધાથી
प्रेम प्रतीति
Prem Pratiti
પ્રેમ અને વિશ્વાસ
बिनय
Binay
વિનમ્ર પ્રાર્થના
सिद्ध
Siddh
સિદ્ધ, પૂર્ણ
संत हितकारी
Sant Hitkari
સંતોના હિતકારી
अरज
Araj
વિનંતી, અરજ
आतुर
Aatur
ઉત્સુક, અતિ શીઘ્ર
सिंधु
Sindhu
સમુદ્ર
सुरसा बदन
Surasa Badan
રાક્ષસી સુરસાનું મુખ
लंकिनी
Lankini
લંકાની રક્ષક રાક્ષસી
बिभीषन
Bibhishan
વિભીષણ, રાવણના ભાઈ
परम पद
Param Pad
પરમ પદ
अक्षय कुमार
Akshay Kumar
રાવણનો પુત્ર (અક્ષયકુમાર)
लूम लपेटि
Loom Lapeti
પૂંછડી લપેટવી
लंक जारा
Lank Jara
લંકા બાળી
सुरपुर
Surpur
સ્વર્ગ, દેવોનો લોક
अंतरयामी
Antaryami
અંતર્યામી, સર્વજ્ઞ
लखन प्रान के दाता
Lakhan Pran Ke Data
લક્ષ્મણને પ્રાણદાન આપનાર
गिरिधर
Giridhar
પર્વત ધારણ કરનાર (દ્રોણગિરિ ઊંચક્યો)
बज्र की कीले
Bajra Ki Keele
વજ્રની ખીલીઓ
कपीसा
Kapisa
વાનરોના સ્વામી
बदन कराल
Badan Karal
વિકરાળ મુખ
काल कुल घालक
Kaal Kul Ghalak
કાળના કુળનો નાશ કરનાર
प्रतिपालक
Pratipalak
પાલક, રક્ષક
भूत प्रेत पिशाच
Bhoot Pret Pishach
ભૂત, પ્રેત અને પિશાચ
निशाचर
Nishachar
નિશાચર (રાત્રે વિચરનારા રાક્ષસો)
बेताल
Betal
બેતાલ (પિશાચ આત્મા)
शपथ
Shapath
શપથ, પ્રતિજ્ઞા
मरजाद
Marjad
મર્યાદા, ગૌરવ
जनक सुता
Janak Suta
જનકની પુત્રી (સીતા)
दुसह दुख
Dusah Dukh
દુઃસહ દુઃખ
चरन शरण
Charan Sharan
ચરણોમાં શરણ
कर जोरि
Kar Jori
હાથ જોડીને
नख शस्त्र
Nakh Shastra
નખ રૂપી શસ્ત્ર
बजरंग बली
Bajrang Bali
વજ્ર સમાન બળવાળા (બજરંગબલી)

Origin & History

Source: Attributed to Tulsidas, from the tradition of Ramcharitmanas

Author: Goswami Tulsidas

Period: 16th century CE

બજરંગ બાણની રચના ગોસ્વામી તુલસીદાસે હનુમાનના ઉગ્ર રક્ષક રૂપનું આહ્વાન કરતા શક્તિશાળી પ્રાર્થના-તીર રૂપે કરી. પરંપરા અનુસાર તુલસીદાસે આ પ્રાર્થના ત્યારે રચી જ્યારે તેઓ પોતે દુષ્ટ શક્તિઓના ખતરાનો સામનો કરી રહ્યા હતા અને તેમને હનુમાનના તાત્કાલિક હસ્તક્ષેપની જરૂર હતી. 'બાણ' એટલે તીર, જે દર્શાવે છે કે આ પ્રાર્થના સર્વ નકારાત્મક શક્તિઓ પર દિવ્ય તીરની જેમ પ્રહાર કરે છે.

Frequently Asked Questions

બજરંગ બાણનો પાઠ ક્યારે કરવો જોઈએ?
બજરંગ બાણનો પાઠ અત્યંત સંકટ, ભય અથવા શત્રુઓ કે નકારાત્મક શક્તિઓથી ગંભીર ખતરા સમયે કરવો જોઈએ. તે મંગળવાર અને શનિવારે વિશેષ પ્રભાવશાળી છે. ઘણા ભક્તો પૂર્ણ ફળ માટે રાત્રે તેનો પાઠ કરે છે.
શું બજરંગ બાણનો પાઠ કરવો ખતરનાક છે?
બજરંગ બાણ એક શક્તિશાળી પ્રાર્થના છે જે સાચી ભક્તિ અને યોગ્ય અનુશાસન માગે છે. સાચી શ્રદ્ધા અને આદરથી કરવામાં આવે તો તે ખતરનાક નથી. પરંતુ તેનો પાઠ બેદરકારીથી કે તુચ્છ હેતુ માટે ન કરવો જોઈએ. પાઠ સમયે શરીર અને મનની પવિત્રતા જાળવો.
હનુમાન ચાલીસા અને બજરંગ બાણ વચ્ચે શું તફાવત છે?
હનુમાન ચાલીસા હનુમાનના ગુણોની સ્તુતિ અને સામાન્ય કલ્યાણ માટે તેમના આશીર્વાદ માગતું ભક્તિ-ભજન છે. બજરંગ બાણ વધુ તીવ્ર, ઉગ્ર પ્રાર્થના છે જે ખાસ કરીને દુષ્ટ શક્તિઓ, શત્રુઓ અને અલૌકિક ખતરાઓથી રક્ષા માટે વપરાય છે. ચાલીસા કોમળ ભક્તિ છે; બજરંગ બાણ એક આધ્યાત્મિક શસ્ત્ર છે.
બજરંગ બાણનો પાઠ કેટલી વાર કરવો જોઈએ?
ગંભીર સુરક્ષાની જરૂર હોય તો બજરંગ બાણનો પાઠ એક બેઠકમાં 7 વાર કરો. સતત સુરક્ષા માટે તેને દરરોજ એક વાર કરો. 40 દિવસની સિદ્ધિ-સાધનામાં કઠોર અનુશાસન અને બ્રહ્મચર્ય સાથે તેને દરરોજ 7 કે 11 વાર કરો.
શું સ્ત્રીઓ બજરંગ બાણનો પાઠ કરી શકે છે?
હા, સાચી ભક્તિ સાથે કોઈ પણ બજરંગ બાણનો પાઠ કરી શકે છે. ભગવાન હનુમાન લિંગ-ભેદ વિના સર્વ ભક્તો પર કરુણા કરે છે. મુખ્ય જરૂરિયાત છે સાચી શ્રદ્ધા, ભક્તિ અને આદરપૂર્ણ પાઠ.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →