શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતા 18.67 — ઇદં તે નાતપસ્કાય — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता १८.६७ — इदं ते नातपस्काय
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
इदम्
idam
આ (જ્ઞાન)
ते
te
તારા દ્વારા
न अतपस्काय
na atapaskāya
તપરહિતને નહીં
न अभक्ताय
na abhaktāya
ભક્તિરહિતને નહીં
कदाचन
kadāchana
ક્યારેય; કોઈ સમયે
न च अशुश्रूषवे
na cha aśhuśhrūṣhave
સાંભળવાની ઇચ્છા ન રાખનાર / જે સેવા નથી કરતો તેને નહીં
वाच्यम्
vāchyam
કહેવા યોગ્ય; શીખવવા યોગ્ય
न च
na cha
અને નહીં
माम्
mām
મારા પ્રત્યે; મારાથી
यः अभ्यसूयति
yaḥ abhyasūyati
જે (મારાથી) દ્વેષ કે નિંદા કરે છે
Complete Translation
આ (જ્ઞાન) તારે ક્યારેય ન તો તપરહિતને, ન ભક્તિરહિતને, ન સાંભળવાની ઇચ્છા ન રાખનારને, અને ન તો મારાથી દ્વેષ (અસૂયા) કરનારને કહેવું જોઈએ.
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 18, Verse 67
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
અઢારમા અધ્યાય, મોક્ષ-સંન્યાસ-યોગમાં, પોતાનો પરમ શરણાગતિ-ઉપદેશ આપ્યા પછી તરત શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને આ પવિત્ર જ્ઞાનના સમુચિત સંપ્રેષણ વિશે નિર્દેશ આપે છે. તેઓ સાવધાન કરે છે કે એ ક્યારેય અનુશાસનહીન, ભક્તિહીન, અનિચ્છુક અથવા નિંદકને ન આપવું જોઈએ — ગીતાના પરમ જ્ઞાનની પવિત્રતાને સુરક્ષિત રાખતા.
Frequently Asked Questions
ભગવદ્ગીતા 18.67માં શ્રીકૃષ્ણ શું કહે છે?▼
શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને કહે છે કે આ પવિત્ર જ્ઞાન ક્યારેય એને ન શીખવવું જોઈએ જે તપરહિત હોય, જેમાં ભક્તિ ન હોય, જે સાંભળવા અનિચ્છુક હોય, અથવા જે ભગવાનથી દ્વેષ કરે અને નિંદા કરે. એ કેવળ શ્રદ્ધાળુ અને શ્રદ્ધાપૂર્ણને જ આપવું જોઈએ.
આ જ્ઞાન બધાને કેમ ન શીખવવું જોઈએ?▼
પરમ જ્ઞાન કેવળ તૈયાર હૃદયમાં જ ફળે છે. જેમાં ભક્તિ, અનુશાસન કે સાંભળવાની ઇચ્છા ન હોય, અથવા જે ભગવાનનો તિરસ્કાર કરે, તે એને સાચે જ ગ્રહણ કરી શકતો નથી અને એનો દુરુપયોગ કે ઉપહાસ કરી શકે છે. આ શ્લોક પવિત્ર ઉપદેશની પવિત્રતા અને પ્રભાવશીલતાની રક્ષા કરે છે.
ગીતાનો ઉપદેશ ગ્રહણ કરવા યોગ્ય કોણ છે?▼
આનાથી ધ્વનિત થાય છે કે યોગ્ય શિષ્ય તે છે જેમાં કંઈક તપ કે આત્મ-અનુશાસન હોય, ભગવાન પ્રત્યે ભક્તિ હોય, સાંભળવાની ઉત્કંઠા હોય, અને દ્વેષ કે તિરસ્કારથી મુક્ત હોય. આ ગુણોને વિકસાવવા જ વ્યક્તિને ગીતાના જ્ઞાન માટે યોગ્ય અને ગ્રહણશીલ પાત્ર બનાવે છે.
આ શ્લોક 18.68 સાથે કેવી રીતે સંબંધિત છે?▼
જ્યાં આ શ્લોક જણાવે છે કે જ્ઞાન કોને ન શીખવવું જોઈએ, ત્યાં આગળનો શ્લોક (18.68) એમની પ્રશંસા કરે છે જે એને ભક્તિ સાથે સહભક્તોને શીખવે છે, એ વચન આપતા કે તેઓ ભગવાનને પ્રાપ્ત કરશે. બંને મળીને ગીતાના સમુચિત, શ્રદ્ધાપૂર્ણ સંપ્રેષણનું માર્ગદર્શન કરે છે.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →