ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ ੪.੧੦ — ਵੀਤਰਾਗਭਯਕ੍ਰੋਧਾ
શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા ૪.૧૦ — વીતરાગભયક્રોધા in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਗਿਆਨ-ਕਰਮ-ਸੰਨਿਆਸ ਯੋਗ ਅਧਿਆਏ ਦੇ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੁਗਾਂ-ਜੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਅਣਗਿਣਤ ਸਾਧਕ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਿਸ ਮਾਰਗ ਦਾ ਉਹ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਹੈ — ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ੁੱਧੀ, ਯਾਨੀ ਰਾਗ, ਭੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ, ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਸ਼ਰਨਾਗਤੀ ਰਾਹੀਂ ਭਗਵਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮਮਈ ਲੀਨਤਾ। ਯਥਾਰਥ ਗਿਆਨ ਦੀ ਅਗਨੀ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਅਜਿਹੇ ਅਨੇਕ ਭਗਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਜੋ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਈਸ਼ਵਰ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਟੀਚਾ ਅਸਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Bhagavad Gita Chapter 4, Verse 10 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ਚੌਥੇ ਅਧਿਆਏ, ਗਿਆਨ-ਕਰਮ-ਸੰਨਿਆਸ ਯੋਗ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਗਤ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੁਗਾਂ-ਜੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਮਨੁੱਖ, ਰਾਗ, ਭੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਕੇ, ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੀ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ — ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਮਾਰਗ ਸਭ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਅਣਗਿਣਤ ਸੰਤਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਰਾਗ, ਭੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਗਿਆਨ ਦੀ ਅਗਨੀ ਨਾਲ ਰੂਪਾਂਤਰਿਤ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ — ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਵਚਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਗੀਤਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਣਗਿਣਤ ਭਗਤਾਂ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੂਰਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਵੀਤਰਾਗਭਯਕ੍ਰੋਧਾ ਮਨ੍ਮਯਾ ਮਾਮੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤਾਃ। ਬਹਵੋ ਜ੍ਞਾਨਤਪਸਾ ਪੂਤਾ ਮਦ੍ਭਾਵਮਾਗਤਾਃ॥
vīta-rāga-bhaya-krodhā man-mayā mām upāśhritāḥ bahavo jñāna-tapasā pūtā mad-bhāvam āgatāḥ
ਅਰਥ:ਰਾਗ, ਭੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਕੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖ ਗਿਆਨ ਰੂਪੀ ਤਪ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા ૪.૧૦ — વીતરાગભયક્રોધા ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਸ਼ਰਨਾਗਤੀ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਰਾਹੀਂ ਈਸ਼ਵਰ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਮਾਰਗ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ
ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਰਾਗ, ਭੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਭਗਵਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮਮਈ ਲੀਨਤਾ (ਤਨਮਯਤਾ) ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਯਥਾਰਥ ਗਿਆਨ ਦੀ ਅਗਨੀ ਨਾਲ (ਗਿਆਨ-ਤਪ) ਮਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਨੇ ਮੋਕਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਭਗਵਾਨ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਸ਼ਰਨਾਗਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા ૪.૧૦ — વીતરાગભયક્રોધા ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦਾ ਪਾਠ ਰਾਗ, ਭੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਤਿਆਗਣ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਪੂਰਨ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਰਨ ਲੈਣ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਕਰੋ। ਇਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮਮਈ ਲੀਨਤਾ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰੇ। ਨਿਯਮਤ ਜਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਹ ਸਮਰਪਣ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵਿਚਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੂਪ ਵੱਲ ਮੋੜਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા ૪.૧૦ — વીતરાગભયક્રોધા ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ