ગોવિંદ દામોદર સ્તોત્રમ્ — Complete Lyrics
गोविन्द दामोदर स्तोत्रम्
Sanskrit text with English transliteration and translation
Verse 1
अग्रे कुरूणामथ पाण्डवानां
दुःशासनेनाहृतवस्त्रकेशा।
कृष्णा तदाक्रोशदनन्यनाथा
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
agre kurūṇām atha pāṇḍavānāṃ
duḥśāsanenāhṛta-vastra-keśā |
kṛṣṇā tadākrośad ananya-nāthā
govinda dāmodara mādhaveti ||
કૌરવો અને પાંડવોની સભામાં જ્યારે દુઃશાસને દ્રૌપદીના વસ્ત્ર અને કેશ ખેંચ્યા, ત્યારે અનન્યનાથા દ્રૌપદી પોકારી ઊઠી — 'ગોવિંદ! દામોદર! માધવ!'
Verse 2
श्रीकृष्ण विष्णो मधुकैटभारे
भक्तानुकम्पिन् भगवन् मुरारे।
त्रायस्व मां केशव लोकनाथ
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
śrī-kṛṣṇa viṣṇo madhu-kaiṭabhāre
bhaktānukampin bhagavan murāre |
trāyasva māṃ keśava loka-nātha
govinda dāmodara mādhaveti ||
'હે શ્રીકૃષ્ણ! હે વિષ્ણુ! હે મધુ-કૈટભના શત્રુ! હે ભક્તવત્સલ! હે ભગવન્! હે મુરારે! મારી રક્ષા કરો, હે કેશવ, હે લોકનાથ — ગોવિંદ, દામોદર, માધવ!'
Verse 3
विक्रेतुकामा किल गोपकन्या
मुरारिपादार्पितचित्तवृत्तिः।
दध्यादिकं मोहवशादवोचद्
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
vikretu-kāmā kila gopa-kanyā
murāri-pādārpita-citta-vṛttiḥ |
dadhy-ādikaṃ moha-vaśād avocad
govinda dāmodara mādhaveti ||
એક ગોપકન્યા, જે દહીં વગેરે વેચવા ઇચ્છતી હતી, તેનું ચિત્ત મુરારિના ચરણોમાં લીન હતું; પ્રેમ-મોહમાં તે પોતાના સામાનને બદલે પોકારી ઊઠી — 'ગોવિંદ! દામોદર! માધવ!'
Verse 4
उलूखले सम्भृततण्डुलांश्च
सङ्घट्टयन्त्यो मुसलैः प्रमुग्धाः।
गायन्ति गोप्यो जनितानुरागा
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
ulūkhale sambhṛta-taṇḍulāṃś ca
saṅghaṭṭayantyo musalaiḥ pramugdhāḥ |
gāyanti gopyo janitānurāgā
govinda dāmodara mādhaveti ||
ખાંડણિયામાં એકઠા કરેલા ચોખાને સાંબેલાથી ખાંડતી મુગ્ધ ગોપીઓ અનુરાગથી ભરાઈને ગાય છે — 'ગોવિંદ! દામોદર! માધવ!'
Verse 5
काचित्करांभोजपुटे निषण्णं
क्रीडाशुकं किंशुकरक्ततुण्डम्।
अध्यापयामास सरोरुहाक्षी
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
kācit karāmbhoja-puṭe niṣaṇṇaṃ
krīḍā-śukaṃ kiṃśuka-rakta-tuṇḍam |
adhyāpayām āsa saroruhākṣī
govinda dāmodara mādhaveti ||
એક કમલનયનીએ પોતાના કર-કમળોમાં બેઠેલા, કેસૂડાંના ફૂલ સમી લાલ ચાંચવાળા ક્રીડા-શુકને આ જ શીખવ્યું — 'ગોવિંદ! દામોદર! માધવ!'
Verse 6
गृहे गृहे गोपवधूसमूहः
प्रतिक्षणं पिञ्जरसारिकाणाम्।
स्खलद्गिरं वाचयितुं प्रवृत्तो
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
gṛhe gṛhe gopa-vadhū-samūhaḥ
prati-kṣaṇaṃ piñjara-sārikāṇām |
skhalad-giraṃ vācayituṃ pravṛtto
govinda dāmodara mādhaveti ||
ઘરે-ઘરે ગોપ-વધૂઓનો સમૂહ પ્રતિક્ષણ પોતાના પિંજરાની મેનાઓને અટકી-અટકીને આ જ બોલવાનું શીખવવામાં લાગ્યો રહે છે — 'ગોવિંદ! દામોદર! માધવ!'
Verse 7
जिह्वे रसज्ञे मधुरप्रिया त्वं
सत्यं हितं त्वां परमं वदामि।
आवर्णयेथा मधुराक्षराणि
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
jihve rasa-jñe madhura-priyā tvaṃ
satyaṃ hitaṃ tvāṃ paramaṃ vadāmi |
āvarṇayethā madhurākṣarāṇi
govinda dāmodara mādhaveti ||
હે રસને જાણનારી જીભ! તું મધુરની પ્રેમી છે; હું તને સાચું અને પરમ હિતકારી વચન કહું છું — આ મધુર અક્ષરોનું વારંવાર ઉચ્ચારણ કર — 'ગોવિંદ! દામોદર! માધવ!'
Verse 8
सुखावसाने त्विदमेव सारं
दुःखावसाने त्विदमेव गेयम्।
देहावसाने त्विदमेव जाप्यं
गोविन्द दामोदर माधवेति॥
sukhāvasāne tv idam eva sāraṃ
duḥkhāvasāne tv idam eva geyam |
dehāvasāne tv idam eva jāpyaṃ
govinda dāmodara mādhaveti ||
સુખના અંતે આ જ સાર છે, દુઃખના અંતે આ જ ગાવા યોગ્ય છે, અને દેહના અંતે (મૃત્યુમાં) આ જ જપવા યોગ્ય છે — 'ગોવિંદ! દામોદર! માધવ!'
Want to understand every word?
Read Word-by-Word Meaning →