સરસ્વતી ચાલીસા PDF

जनक जननि पद कमल रज, निज मस्तक पर धारि। बन्दौं मातु सरस्वती, बुद्धि बल दे दातारि॥

Janaka janani pada kamala raja, nija mastaka para dhari Bandaum matu sarasvati, buddhi bala de datari

મારા માતા-પિતાના ચરણ-કમળની રજ મારા મસ્તક પર ધારણ કરી, હું માતા સરસ્વતીને નમન કરું છું — હે દાત્રી, મને બુદ્ધિ અને બળ આપો.

पूर्ण जगत में व्याप्त तव, महिमा अमित अनंतु। रामसागर के पाप को, मातु तुही अब हन्तु॥

Purna jagata mem vyapta tava, mahima amita anamtu Ramasagara ke papa ko, matu tuhi aba hantu

તમારી મહિમા સમસ્ત જગતમાં વ્યાપ્ત છે, અસીમ અને અનંત; હે માતા, હવે (કવિ) રામસાગરના પાપોનો નાશ કરો.

जय श्री सकल बुद्धि बलरासी। जय सर्वज्ञ अमर अविनासी॥

Jaya shri sakala buddhi balarasi Jaya sarvajna amara avinasi

જય હો, હે યશસ્વિની, સમસ્ત બુદ્ધિ અને બળની રાશિ; જય હો, હે સર્વજ્ઞ, અમર અને અવિનાશી.

जय जय जय वीणाकर धारी। करती सदा सुहंस सवारी॥

Jaya jaya jaya vinakara dhari Karati sada suhamsa savari

જય, જય, જય, હે વીણા ધારણ કરનારી; જે સદા સુંદર હંસ પર સવારી કરે છે.

रूप चतुर्भुजधारी माता। सकल विश्व अन्दर विख्याता॥

Rupa chaturbhujadhari mata Sakala vishva andara vikhyata

હે ચતુર્ભુજધારી માતા, જે સમસ્ત વિશ્વમાં વિખ્યાત છો.

जग में पाप बुद्धि जब होती। जबहि धर्म की फीकी ज्योती॥

Jaga mem papa buddhi jaba hoti Jabahi dharma ki phiki jyoti

જ્યારે જગતમાં પાપમય બુદ્ધિ ઉત્પન્ન થાય છે, અને ધર્મની જ્યોતિ મંદ પડે છે —

तबहि मातु ले निज अवतारा। पाप हीन करती महि तारा॥

Tabahi matu le nija avatara Papa hina karati mahi tara

— ત્યારે માતા પોતાનો અવતાર લે છે, અને તેને પાપરહિત કરી પૃથ્વીનો ઉદ્ધાર કરે છે.

बाल्मीकि जी थे हत्यारा। तव प्रसाद जानै संसारा॥

Balmiki ji the hatyara Tava prasada janai samsara

વાલ્મીકિ હત્યારા હતા; તમારી કૃપાથી હવે સંસાર તેમને જાણે છે —

रामायण जो रचे बनाई। आदि कवी की पदवी पाई॥

Ramayana jo rache banai Adi kavi ki padavi pai

— કેમ કે તેમણે રામાયણની રચના કરી અને આદિ કવિની પદવી પ્રાપ્ત કરી.

कालिदास जो भये विख्याता। तेरी कृपा दृष्टि से माता॥

Kalidasa jo bhaye vikhyata Teri kripa drishti se mata

કાલિદાસ વિખ્યાત થયા, હે માતા, તમારી કૃપા-દૃષ્ટિથી.

तुलसी सूर आदि विद्धाना। भये और जो ज्ञानी नाना॥

Tulasi sura adi viddhana Bhaye aura jo jnani nana

તુલસીદાસ, સૂરદાસ અને અન્ય વિદ્વાનો, તથા અનેક જ્ઞાનીજનો થયા —

तिन्हहिं न और रहेउ अवलम्बा। केवल कृपा आपकी अम्बा॥

Tinhahim na aura raheu avalamba Kevala kripa apaki amba

— તેમને બીજો કોઈ આધાર ન હતો, હે માતા અંબા, કેવળ તમારી કૃપા હતી.

करहु कृपा सोइ मातु भवानी। दुखित दीन निज दासहि जानी॥

Karahu kripa soi matu bhavani Dukhita dina nija dasahi jani

એવી કૃપા કરો, હે માતા ભવાની, તમારા સેવકને દુઃખી અને દીન જાણીને.

पुत्र करै अपराध बहूता। तेहि न धरइ चित सुन्दर माता॥

Putra karai aparadha bahuta Tehi na dharai chita sundara mata

જોકે પુત્ર અનેક અપરાધ કરે છે, તોપણ કૃપાળુ માતા તેને મનમાં લાવતી નથી.

राखु लाज जननी अब मेरी। विनय करूं बहु भांति घनेरी॥

Rakhu laja janani aba meri Vinaya karum bahu bhamti ghaneri

હવે મારી લાજ રાખો, હે જનની; હું અનેક રીતે ઘણી પ્રાર્થના કરું છું.

मैं अनाथ तेरी अवलंबा। कृपा करउ जय जय जगदंबा॥

Maim anatha teri avalamba Kripa karau jaya jaya jagadamba

હું અનાથ છું, તમે મારો આધાર છો; કૃપા કરો — જય, જય, હે જગદંબા.

मधु कैटभ जो अति बलवाना। बाहुयुद्ध विष्णू ते ठाना॥

Madhu kaitabha jo ati balavana Bahuyuddha vishnu te thana

મધુ અને કૈટભ, અત્યંત બળવાન, વિષ્ણુ સાથે બાહુયુદ્ધ કર્યું.

समर हजार पांच में घोरा। फिर भी मुख उनसे नहिं मोरा॥

Samara hajara pamcha mem ghora Phira bhi mukha unase nahim mora

પાંચ હજાર વર્ષ સુધી ઘોર યુદ્ધ ચાલ્યું, તોપણ તેમણે તેમનાથી મુખ ન ફેરવ્યું.

मातु सहाय भई तेहि काला। बुद्धि विपरीत करी खलहाला॥

Matu sahaya bhai tehi kala Buddhi viparita kari khalahala

તે સમયે માતા તેમની સહાયક થઈ, અને તે દુષ્ટોની બુદ્ધિ વિપરીત કરી દીધી.

तेहि ते मृत्यु भई खल केरी। पुरवहु मातु मनोरथ मेरी॥

Tehi te mrityu bhai khala keri Puravahu matu manoratha meri

તેથી તે દુષ્ટોની મૃત્યુ થઈ; હે માતા, મારા મનોરથ પૂર્ણ કરો.

चंड मुण्ड जो थे विख्याता। छण महुं संहारेउ तेहि माता॥

Chamda munda jo the vikhyata Chhana mahum samhareu tehi mata

ચંડ અને મુંડ, જે વિખ્યાત હતા, તેમને માતાએ ક્ષણમાં સંહાર કરી દીધા.

रक्तबीज से समरथ पापी। सुर-मुनि हृदय धरा सब कांपी॥

Raktabija se samaratha papi Sura-muni hridaya dhara saba kampi

રક્તબીજ, તે સમર્થ પાપી, જેનાથી દેવતાઓ અને મુનિઓના હૃદય સૌ કાંપી ઊઠ્યા —

काटेउ सिर जिम कदली खम्बा। बार बार बिनवउं जगदंबा॥

Kateu sira jima kadali khamba Bara bara binavaum jagadamba

— તમે તેનું મસ્તક એમ કાપી નાખ્યું જેમ કોઈ કેળનું થડ કાપે; વારંવાર હું વિનંતી કરું છું, હે જગદંબા.

जग प्रसिद्ध जो शुंभ निशुंभा। छिन में बधे ताहि तू अम्बा॥

Jaga prasiddha jo shumbha nishumbha Chhina mem badhe tahi tu amba

જગતપ્રસિદ્ધ શુંભ અને નિશુંભ — ક્ષણમાં તમે તેમને વધ કર્યો, હે અંબા.

भरत-मातु बुधि फेरेउ जाई। रामचंद्र बनवास कराई॥

Bharata-matu budhi phereu jai Ramachamdra banavasa karai

તમે ભરતની માતા (કૈકેયી)ની બુદ્ધિ ફેરવી, જેથી રામચંદ્રનો વનવાસ થયો.

एहि विधि रावन वध तुम कीन्हा। सुर नर मुनि सब कहुं सुख दीन्हा॥

Ehi vidhi ravana vadha tuma kinha Sura nara muni saba kahum sukha dinha

આ રીતે તમે રાવણનો વધ કરાવ્યો, અને દેવતાઓ, મનુષ્યો અને મુનિઓ સૌને સુખ આપ્યું.

को समरथ तव यश गुन गाना। निगम अनादि अनंत बखाना॥

Ko samaratha tava yasha guna gana Nigama anadi anamta bakhana

કોણ સમર્થ છે જે તમારા યશ અને ગુણોનું ગાન કરી શકે? વેદ તમને અનાદિ અને અનંત કહે છે.

विष्णु रूद्र अज सकहिं न मारी। जिनकी हो तुम रक्षाकारी॥

Vishnu rudra aja sakahim na mari Jinaki ho tuma rakshakari

વિષ્ણુ, રુદ્ર અને અજ (બ્રહ્મા) પણ મારી શકાતા નથી — જેમના તમે રક્ષક છો.

रक्त दन्तिका और शताक्षी। नाम अपार है दानव भक्षी॥

Rakta dantika aura shatakshi Nama apara hai danava bhakshi

રક્તદંતિકા અને શતાક્ષી — તમારા નામ અપાર છે, હે દાનવોનું ભક્ષણ કરનારી.

दुर्गम काज धरा पर कीन्हा। दुर्गा नाम सकल जग लीन्हा॥

Durgama kaja dhara para kinha Durga nama sakala jaga linha

તમે પૃથ્વી પર દુર્ગમ કાર્યો કર્યાં; સમસ્ત જગતે 'દુર્ગા' નામ ગ્રહણ કર્યું.

दुर्ग आदि हरनी तू माता। कृपा करहु जब जब सुखदाता॥

Durga adi harani tu mata Kripa karahu jaba jaba sukhadata

તમે તે માતા છો જે પ્રત્યેક દુર્ગમ (મુશ્કેલી) હરો છો; જ્યારે-જ્યારે જરૂર હોય કૃપા કરો, હે સુખદાત્રી.

नृप कोपित जो मारन चाहै। कानन में घेरे मृग नाहै॥

Nripa kopita jo marana chahai Kanana mem ghere mriga nahai

જ્યારે કોઈ કોપિત રાજા મારવા ઇચ્છે, અથવા કોઈ વનમાં પશુઓથી ઘેરાઈ જાય —

सागर मध्य पोत के भंगे। अति तूफान नहिं कोऊ संगे॥

Sagara madhya pota ke bhamge Ati tuphana nahim kou samge

— જ્યારે સમુદ્ર મધ્યે મહા-તોફાનમાં નૌકા તૂટે, અને કોઈ સાથી પાસે ન હોય —

भूत प्रेत बाधा या दुःख में। हो दरिद्र अथवा संकट में॥

Bhuta preta badha ya duhkha mem Ho daridra athava samkata mem

— ભૂત-પ્રેતની બાધામાં, દરિદ્રતામાં અથવા સંકટમાં —

नाम जपे मंगल सब होई। संशय इसमें करइ न कोई॥

Nama jape mamgala saba hoi Samshaya isamem karai na koi

— તમારું નામ જપવાથી સૌ મંગળમય થઈ જાય છે; આમાં કોઈ સંશય ન કરે.

पुत्रहीन जो आतुर भाई। सबै छांड़ि पूजें एहि माई॥

Putrahina jo atura bhai Sabai chhamड़i pujem ehi mai

પુત્રહીન, વ્યાકુળ જન — બધું છોડીને આ માતાની પૂજા કરે.

करै पाठ नित यह चालीसा। होय पुत्र सुन्दर गुण ईसा॥

Karai patha nita yaha chalisa Hoya putra sundara guna isa

જે પ્રતિદિન આ ચાલીસા વાંચે છે, તેને ઈશ (શિવ) સમાન સુંદર અને ગુણવાન પુત્ર પ્રાપ્ત થાય છે.

धूपादिक नैवेद्य चढावै। संकट रहित अवश्य हो जावै॥

Dhupadika naivedya chadhavai Samkata rahita avashya ho javai

ધૂપ અને નૈવેદ્ય અર્પણ કરવાથી મનુષ્ય અવશ્ય સંકટથી મુક્ત થાય છે.

भक्ति मातु की करै हमेशा। निकट न आवै ताहि कलेशा॥

Bhakti matu ki karai hamesha Nikata na avai tahi kalesha

જે સદા માતાની ભક્તિ કરે છે — તેની પાસે કોઈ ક્લેશ આવતો નથી.

बंदी पाठ करें शत बारा। बंदी पाश दूर हो सारा॥

Bamdi patha karem shata bara Bamdi pasha dura ho sara

જે બંદી તેને સો વાર વાંચે છે, તેના બંધનના સૌ પાશ દૂર થઈ જાય છે.

करहु कृपा भवमुक्ति भवानी। मो कहं दास सदा निज जानी॥

Karahu kripa bhavamukti bhavani Mo kaham dasa sada nija jani

કૃપા કરો અને ભવમુક્તિ આપો, હે ભવાની, મને સદા તમારો દાસ જાણીને.

माता सूरज कान्ति तव, अंधकार मम रूप। डूबन ते रक्षा करहु, परूं न मैं भव-कूप॥

Mata suraja kanti tava, amdhakara mama rupa Dubana te raksha karahu, parum na maim bhava-kupa

હે માતા, તમારી કાંતિ સૂર્યની છે, મારું રૂપ અંધકાર છે; મને ડૂબવાથી બચાવો, કે હું ભવ-કૂપમાં ન પડું.

बल बुद्धि विद्या देहुं मोहि, सुनहु सरस्वति मातु। अधम रामसागरहिं तुम, आश्रय देउ पुनातु॥

Bala buddhi vidya dehum mohi, sunahu sarasvati matu Adhama ramasagarahim tuma, ashraya deu punatu

મને બળ, બુદ્ધિ અને વિદ્યા આપો; હે માતા સરસ્વતી, મારી સાંભળો; હે પવિત્ર કરનારી, દીન રામસાગરને આશ્રય આપો.