Mantra.Tips
bhagavad-gitagitakrishnavibhuti-yoga

શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતા ૧૦.૨૨ — વેદાનાં સામવેદોઽસ્મિ

Bhagavad Gita 10.22 — Vedanam Sama-Vedo 'smi in Gujarati · ગુજરાતી

🕉️ hindu·📿 11× જપ·🕐 પ્રાતઃકાલીન ધ્યાન, અથવા પોતાની અને સમસ્ત પ્રાણીઓની ભીતરની જાગૃતિ પર ચિંતન કરતી વખતે·📜 Bhagavad Gita Chapter 10, Verse 22
Share:

અર્થ

દસમા અધ્યાયમાં પોતાની દિવ્ય વિભૂતિઓના પ્રકાશનને આગળ વધારતા શ્રીકૃષ્ણ વધુ ક્ષેત્રોમાં શ્રેષ્ઠ તત્ત્વો જણાવે છે — શાસ્ત્રોમાં મધુર સામવેદ, દેવોમાં ઇન્દ્ર, ઇન્દ્રિયોમાં મન, અને સમસ્ત પ્રાણીઓમાં ચેતના. ચેતના સાથે પોતાનું તાદાત્મ્ય જણાવીને તેઓ પ્રત્યેક પ્રાણીની અંતરતમ સત્તા તરફ સંકેત કરે છે, એ શીખવતા કે ઈશ્વર કેવળ બહાર મહિમામય વસ્તુઓમાં જ નહીં, પરંતુ આપણી ભીતરની ચેતના પણ છે.

ઉત્પત્તિ અને કથા

Bhagavad Gita Chapter 10, Verse 22 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)

દસમા અધ્યાય, દિવ્ય વિભૂતિઓના યોગ (વિભૂતિ યોગ)માં, શ્રીકૃષ્ણ અર્જુન માટે સમસ્ત સૃષ્ટિમાં પોતાની શક્તિની શ્રેષ્ઠ અભિવ્યક્તિઓ ખોલે છે. અહીં તેઓ શાસ્ત્રો અને દેવોથી આગળ અનુભવનાં આંતરિક ઉપકરણો — મન અને ચેતના — તરફ વળે છે, એ દર્શાવતા કે એ જ પરમ તત્ત્વ બહાર મહિમામાં અને ભીતર સમસ્ત પ્રાણીઓની જાગૃતિ રૂપે પ્રકાશિત થાય છે.

શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે

જે સાધકોએ 'પ્રાણીઓમાં હું ચેતના છું' આ વાક્ય પર ધ્યાન કર્યું, તેઓ જણાવે છે કે ઈશ્વરની શોધ, જે ક્યારેક બહાર તરફ હતી, અચાનક ભીતર તરફ વળી ગઈ અને તેમની પોતાની જાગૃતિમાં વિશ્રામ પામી, જ્યાં તેમણે ભગવાનની નિકટતાને પોતાના જ સ્વરૂપ રૂપે અનુભવી.

મંત્ર

કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો

વેદાનાં સામવેદોઽસ્મિ દેવાનામસ્મિ વાસવઃ। ઇન્દ્રિયાણાં મનશ્ચાસ્મિ ભૂતાનામસ્મિ ચેતના॥

vedānāṁ sāma-vedo ’smi devānām asmi vāsavaḥ indriyāṇāṁ manaśh chāsmi bhūtānām asmi chetanā

અર્થ:વેદોમાં હું સામવેદ છું; દેવોમાં હું વાસવ (ઇન્દ્ર) છું; ઇન્દ્રિયોમાં હું મન અને પ્રાણીઓમાં હું ચેતના (જ્ઞાનશક્તિ) છું.

શબ્દ-શબ્દ અર્થ

ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો

વેદાનામ્🔊vedānāmવેદોમાં
સામવેદઃ🔊sāma-vedaḥસામવેદ
અસ્મિ🔊asmiહું છું
દેવાનામ્🔊devānāmસમસ્ત દેવોમાં
અસ્મિ🔊asmiહું છું
વાસવઃ🔊vāsavaḥઇન્દ્ર (વસુઓના સ્વામી)
ઇન્દ્રિયાણામ્🔊indriyāṇāmઇન્દ્રિયોમાં
મનઃ🔊manaḥમન
🔊chaઅને
અસ્મિ🔊asmiહું છું
ભૂતાનામ્🔊bhūtānāmજીવિત પ્રાણીઓમાં
અસ્મિ🔊asmiહું છું
ચેતના🔊chetanāચેતના, બુદ્ધિ

Bhagavad Gita 10.22 — Vedanam Sama-Vedo 'smi પાઠના લાભ

ઈશ્વરને પ્રત્યેક પ્રાણીની ભીતર પ્રકાશિત ચેતના રૂપે પ્રગટ કરે છે

બાહ્ય ઉપાસનાને આંતરિક જાગૃતિ સાથે જોડીને ભક્તિને ઊંડી કરે છે

સામવેદ, સૌથી સંગીતમય શાસ્ત્ર, ને ભગવાનના રૂપે સન્માનિત કરે છે

મનને સમસ્ત ઇન્દ્રિયોની પાછળ સાક્ષી રૂપે દિવ્યને ઓળખવાનો અભ્યાસ કરાવે છે

સમસ્ત જીવનને દિવ્ય ચેતનાથી યુક્ત માનીને તેના પ્રત્યે શ્રદ્ધા જગાડે છે

તે જાગૃતિ તરફ ધ્યાન વાળીને શાંતિ લાવે છે જે આપણું સાચું સ્વરૂપ છે

Bhagavad Gita 10.22 — Vedanam Sama-Vedo 'smi જપ વિધિ

જપ સંખ્યા11વાર
ઉત્તમ સમયપ્રાતઃકાલીન ધ્યાન, અથવા પોતાની અને સમસ્ત પ્રાણીઓની ભીતરની જાગૃતિ પર ચિંતન કરતી વખતે

આ શ્લોકને શાંતિથી જપો, ખાસ કરીને અંતિમ શબ્દો 'ભૂતાનામસ્મિ ચેતના' — 'પ્રાણીઓમાં હું ચેતના છું' — પર ટકીને. મનને તે સરળ જાગૃતિમાં સ્થિર થવા દો જે સમસ્ત અનુભવને જાણે છે, અને તેને ભગવાનની ઉપસ્થિતિ રૂપે ઓળખો. આ શ્લોક ભક્તિથી ધ્યાન સુધીનો એક ઉત્તમ સેતુ છે, જે જપનારને તે ચેતના તરફ ભીતર લઈ જાય છે જે ઈશ્વરનું પોતાનું પ્રકાશ છે.

વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો

આ પાના પર સંપૂર્ણ Bhagavad Gita 10.22 — Vedanam Sama-Vedo 'smi ગુજરાતી લિપિમાં છે — એ જ મૂળ શ્લોકો, અક્ષર-અક્ષર લિપ્યંતરિત, જેથી તમે સરળતાથી વાંચી અને જપી શકો. કોઈપણ પંક્તિ (અથવા ▶ બટન) દબાવી તેનો પાઠ સાંભળો.
હા — માત્ર લિપિ બદલાય છે; શબ્દો અને તેમનો અર્થ મૂળ જ રહે છે. આ પાનાનો શ્લોક-શ્લોક અર્થ, લાભ અને જપ વિધિ એ જ રીતે લાગુ પડે છે.
શ્રીકૃષ્ણ પોતાની દિવ્ય વિભૂતિઓનું વર્ણન ચાલુ રાખે છે: તેઓ વેદોમાં સામવેદ, દેવોમાં ઇન્દ્ર, ઇન્દ્રિયોમાં મન, અને પ્રાણીઓમાં ચેતના છે. આ શ્લોક ઈશ્વરને સૌથી મહિમામય બાહ્ય વસ્તુઓમાં અને પ્રત્યેક પ્રાણીની ભીતર જાગૃતિ રૂપે — બંને રૂપોમાં પ્રગટ કરે છે.
સામવેદ ચારે વેદોમાં સૌથી સંગીતમય છે, તેના મંત્રો ગાવા માટે છે. તેનું નામ લઈને શ્રીકૃષ્ણ પોતાને પવિત્ર ગાનની મધુરતા અને ભક્તિ સાથે જોડે છે, એ દર્શાવતા કે સંગીતમય ઉપાસના તેમને વિશેષ રૂપે પ્રિય છે.
તેનો અર્થ છે કે જાગૃતિની તે શક્તિ — જેના વડે આપણે કંઈ પણ જાણીએ અને અનુભવીએ છીએ — ભગવાનની જ અભિવ્યક્તિ છે. આ સાધકને ભીતર તરફ વાળે છે, એ પ્રગટ કરતા કે ઈશ્વર ઇન્દ્રિયોથી પણ નજીક છે, તે ચેતના રૂપે જે આપણી પોતાની ગહનતમ પ્રકૃતિ છે.
જ્યારે પણ તમે પોતાને વિચારતા, અનુભવતા કે કેવળ જાગૃત રહેતા જુઓ, કોમળતાથી સ્મરણ કરો કે આ જાગૃતિ દિવ્યની એક ચિનગારી છે. આ શ્લોકને ધ્યાનમાં રાખીને પવિત્ર સંગીત સાંભળવું કે ગાવું પણ ભક્તિને ઊંડી કરે છે, કેમ કે સામવેદ ભગવાનનું પોતાનું ગાન છે.

આ પણ વાંચો

ઉપયોગી લાગ્યું? સ્વજનો સાથે વહેંચો 🙏

Share:

સંપૂર્ણ Bhagavad Gita 10.22 — Vedanam Sama-Vedo 'smi શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ