ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ ವರ್ಜಯೇತ್ — Word-by-Word Meaning
अति सर्वत्र वर्जयेत्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
अति
ati
ಅತಿ, ಅತ್ಯಧಿಕ, ತೀರಾ ಹೆಚ್ಚು
रूपेण
rūpeṇa
(ತನ್ನ) ರೂಪದ (ಸೌಂದರ್ಯದ) ಕಾರಣ
वै
vai
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ, ವಾಸ್ತವವಾಗಿ
सीता
sītā
ಸೀತೆ (ಯಾರ ಅತಿ ಸೌಂದರ್ಯ ಆಕೆಯ ಅಪಹರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತೋ)
अतिगर्वेण
ati-garveṇa
ಅತಿ ಗರ್ವ/ಅಹಂಕಾರದ ಕಾರಣ
रावणः
rāvaṇaḥ
ರಾವಣ (ತನ್ನ ಅತಿ ಗರ್ವದಿಂದ ನಾಶವಾದ)
अतिदानात्
ati-dānāt
ಅತಿ ದಾನ/ಔದಾರ್ಯದ ಕಾರಣ
बलिः
baliḥ
ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ (ತನ್ನ ಅಪರಿಮಿತ ಔದಾರ್ಯದಿಂದ ಬಂಧಿತನಾದ)
बद्धः
baddhaḥ
ಬಂಧಿತನಾದ, ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ
अति सर्वत्र
ati sarvatra
ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿ
वर्जयेत्
varjayet
ವರ್ಜಿಸಬೇಕು, ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು
Complete Translation
ಅತಿ ರೂಪ (ಸೌಂದರ್ಯ) ದ ಕಾರಣ ಸೀತೆಗೆ ಕಷ್ಟ ಬಂದಿತು, ಅತಿ ಗರ್ವದಿಂದ ರಾವಣ ನಾಶವಾದ, ಅತಿ ದಾನದಿಂದ ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಬಂಧಿತನಾದ; ಆದ್ದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು (ಅತಿಶಯವನ್ನು) ವರ್ಜಿಸಬೇಕು. ಮೂರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಸುಭಾಷಿತ ಮಧ್ಯಮ ಮಾರ್ಗ (ಸಂಯಮ) ದ ಕಾಲಾತೀತ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ — ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳೂ ಅತಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಎಂದು.
Origin & History
Source: Subhashita (Sanskrit niti tradition)
Author: Anonymous (traditional Subhashita)
Period: Classical Sanskrit literature
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಸಮೃದ್ಧ ಸುಭಾಷಿತ ಪರಂಪರೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ, ಇದು ಜ್ಞಾನ, ನಡವಳಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಸಾವಿರಾರು ನೆನಪಿನ ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಸಂಯಮದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಬೋಧಿಸಲು ಇದು ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳು, ಪುರಾಣಗಳಿಂದ ಮೂವರು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ, ಅವರ ಅತಿ — ಸೌಂದರ್ಯ, ಗರ್ವ, ಔದಾರ್ಯದ — ದುಃಖಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು ವರ್ಜಿಸುವ ಕಾಲಾತೀತ ನಿಯಮದೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
Frequently Asked Questions
ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ ವರ್ಜಯೇತ್ ಎಂದರೆ ಏನು?▼
ಇದರ ಅರ್ಥ 'ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.' ಈ ಶ್ಲೋಕ ಮೂರು ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ — ಸೀತೆಯ ಅತಿ ಸೌಂದರ್ಯ, ರಾವಣನ ಅತಿ ಗರ್ವ, ಬಲಿಯ ಅತಿ ದಾನ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು — ಸಂಯಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಾಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಬೋಧಿಸಲು.
ಸೀತೆ, ರಾವಣ, ಬಲಿ ಏಕೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ?▼
ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯದಾದ ಒಂದರ ಅತಿಯೂ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ: ಸೀತೆಯ ಅನುಪಮ ಸೌಂದರ್ಯ ಆಕೆಯ ಅಪಹರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ರಾವಣನ ಗರ್ವ ಅವನನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿತು, ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಅಪರಿಮಿತ ಔದಾರ್ಯ ಅವನನ್ನು ವಾಮನನಿಂದ ಬಂಧಿತನಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅವು ಸಂಯಮದ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಮಂಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಕೇಂದ್ರ ಬೋಧನೆ ಏನು?▼
ಸಂಯಮ. ಈ ಶ್ಲೋಕ ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ, ಜೀವನದ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ, ಸಂಯಮ ವಿವೇಕ ಎಂದು, ಏಕೆಂದರೆ ಯಾವುದೇ ಅತಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿದರೆ — ಸೌಂದರ್ಯ, ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಅಥವಾ ಔದಾರ್ಯದಂತಹ ಗುಣವೂ — ಹಾನಿಯನ್ನು ತರಬಹುದು.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →