Mantra.Tips

ಬಟುಕ ಭೈರವ ಸ್ತೋತ್ರಂ Meaning — Line by Line

बटुक भैरव स्तोत्रम्

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ಬಟುಕ ಭೈರವ ಸ್ತೋತ್ರಂ with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Verse 1#

Vande bālaṁ sphaṭika-sadṛśaṁ kuṇḍalodbhāsi-vaktraṁ

वन्दे बालं स्फटिकसदृशं कुण्डलोद्भासिवक्त्रं दिव्याकल्पैर्नवमणिमयैः किङ्किणीनूपुराद्यैः। दीप्ताकारं विशदवदनं सुप्रसन्नं त्रिनेत्रं हस्ताब्जाभ्यां बटुकमनिशं शूलदण्डौ दधानम्॥१॥

Vande bālaṁ sphaṭika-sadṛśaṁ kuṇḍalodbhāsi-vaktraṁ Divyākalpair-nava-maṇi-mayaiḥ kiṅkiṇī-nūpurādyaiḥ। Dīptākāraṁ viśada-vadanaṁ suprasannaṁ trinetraṁ Hastābjābhyāṁ baṭukam-aniśaṁ śūla-daṇḍau dadhānam॥1॥

Meaningಬಟುಕನಿಗೆ — ಭೈರವನ ಬಾಲರೂಪಕ್ಕೆ — ನಾನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ, ಅವನ ಕಾಂತಿ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ ನಿರ್ಮಲ, ಮುಖ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ದೇದೀಪ್ಯಮಾನ; ನವರತ್ನಖಚಿತ ದಿವ್ಯ ಆಭರಣಗಳು, ಕಿಂಕಿಣಿಗಳು, ನೂಪುರಗಳು ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ; ದೀಪ್ತ ಆಕಾರ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ವಿಶದ-ಮುಖ, ತ್ರಿನೇತ್ರ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸನ್ನ, ತನ್ನ ಎರಡು ಕರ-ಕಮಲಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಶೂಲ ಮತ್ತು ದಂಡ ಧರಿಸುವವನು.

Verse 2#

Udyad-bhāskara-sannibhaṁ tri-nayanaṁ raktāṅga-rāga-srajaṁ

उद्यद्भास्करसन्निभं त्रिनयनं रक्ताङ्गरागस्रजं स्मेरास्यं वरदं कपालमभयं शूलं दधानं करैः। नीलग्रीवमुदारभूषणशतं शीतांशुचूडोज्ज्वलं बन्धूकारुणवाससं भयहरं देवं सदा भावये॥२॥

Udyad-bhāskara-sannibhaṁ tri-nayanaṁ raktāṅga-rāga-srajaṁ Smerāsyaṁ varadaṁ kapālam-abhayaṁ śūlaṁ dadhānaṁ karaiḥ। Nīla-grīvam-udāra-bhūṣaṇa-śataṁ śītāṁśu-cūḍojjvalaṁ Bandhūkāruṇa-vāsasaṁ bhaya-haraṁ devaṁ sadā bhāvaye॥2॥

Meaningಭಯಹಾರಿಯಾದ ಆ ದೇವನನ್ನು ನಾನು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇನೆ, ಅವನು ಉದಯಿಸುವ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಕಾಂತಿಮಂತ, ತ್ರಿನಯನ, ರಕ್ತ ಅಂಗರಾಗ ಮತ್ತು ರಕ್ತ ಮಾಲೆ ಧರಿಸಿದವನು; ಮುಖ ಮಂದಹಾಸದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ವರಮುದ್ರೆ, ಕಪಾಲ, ಅಭಯಮುದ್ರೆ, ಶೂಲ ಧರಿಸುವವನು; ನೀಲಕಂಠ, ನೂರಾರು ಉದಾರ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ವಿಭೂಷಿತ, ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಶೀತಲ ಚಂದ್ರನಿಂದ ಉಜ್ಜ್ವಲ, ಬಂಧೂಕ ಪುಷ್ಪದಂತೆ ಅರುಣ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸುವವನು.

Verse 3#

Dhyāyen-nīlādri-kāntaṁ śaśi-kala-dhavalaṁ muṇḍa-mālaṁ maheśaṁ

ध्यायेन्नीलाद्रिकान्तं शशिकलधवलं मुण्डमालं महेशं दिग्वस्त्रं पिङ्गकेशं डमरुमथ सृणिं खड्गशूलाभयानि। नागं घण्टां कपालं करसरसिरुहैर्बिभ्रतं भीमदंष्ट्रं सर्पाकल्पं त्रिनेत्रं मणिमयविलसत्किङ्किणीनूपुराढ्यम्॥३॥

Dhyāyen-nīlādri-kāntaṁ śaśi-kala-dhavalaṁ muṇḍa-mālaṁ maheśaṁ Dig-vastraṁ piṅga-keśaṁ ḍamarum-atha sṛṇiṁ khaḍga-śūlābhayāni। Nāgaṁ ghaṇṭāṁ kapālaṁ kara-sarasiruhair-bibhrataṁ bhīma-daṁṣṭraṁ Sarpākalpaṁ trinetraṁ maṇi-maya-vilasat-kiṅkiṇī-nūpurāḍhyam॥3॥

Meaningಮಹೇಶನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು, ಅವನು ನೀಲಗಿರಿಯಂತೆ ಸುಂದರ, ಚಂದ್ರಕಲೆಯಿಂದ ಧವಳ, ಮುಂಡಮಾಲೆ ಧರಿಸುವವನು; ದಿಗ್ವಸ್ತ್ರ (ದಿಗಂಬರ), ಪಿಂಗಲ ಕೇಶ, ಕರ-ಕಮಲಗಳಲ್ಲಿ ಡಮರು, ಸೃಣಿ (ಅಂಕುಶ), ಖಡ್ಗ, ಶೂಲ, ಅಭಯ, ನಾಗ, ಘಂಟೆ, ಕಪಾಲ ಧರಿಸುವವನು; ಭಯಂಕರ ದಂಷ್ಟ್ರಗಳುಳ್ಳವನು, ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ, ತ್ರಿನೇತ್ರ, ಮಣಿಮಯ ದೇದೀಪ್ಯಮಾನ ಕಿಂಕಿಣಿ-ನೂಪುರಗಳಿಂದ ಸುಶೋಭಿತ.

Word-by-Word Breakdown

वन्दे
vande
ನಾನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ / ನಾನು ಪ್ರಣಮಿಸುತ್ತೇನೆ
बालं
bālaṁ
ಬಾಲಕ / ಯುವ ರೂಪ (ಬಟುಕ = ಭೈರವನ ಬಾಲರೂಪ)
स्फटिकसदृशं
sphaṭika-sadṛśaṁ
(ನಿರ್ಮಲ) ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ (ವರ್ಣವುಳ್ಳವನು)
कुण्डलोद्भासिवक्त्रं
kuṇḍalodbhāsi-vaktraṁ
ಮುಖ (ಉಜ್ಜ್ವಲ) ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ದೇದೀಪ್ಯಮಾನ
दिव्याकल्पैः
divyākalpaiḥ
ದಿವ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ / ಅಲಂಕರಣಗಳಿಂದ
नवमणिमयैः
nava-maṇi-mayaiḥ
ನವರತ್ನಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತ
किङ्किणीनूपुराद्यैः
kiṅkiṇī-nūpurādyaiḥ
ಚಿಕ್ಕ ಗಂಟೆಗಳು, ನೂಪುರಗಳು, ಇತರ ಆಭರಣಗಳಿಂದ
दीप्ताकारं
dīptākāraṁ
ದೀಪ್ತ / ತೇಜೋಮಯ ಆಕಾರವುಳ್ಳವನು
विशदवदनं
viśada-vadanaṁ
ವಿಶದ / ಉಜ್ಜ್ವಲ ಮುಖವುಳ್ಳವನು
सुप्रसन्नं
suprasannaṁ
ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸನ್ನ, ಶಾಂತ
त्रिनेत्रं
trinetraṁ
ತ್ರಿನೇತ್ರ (ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವನು)
हस्ताब्जाभ्यां
hastābjābhyāṁ
ತನ್ನ ಎರಡು ಕರ-ಕಮಲಗಳಿಂದ
बटुकम्
baṭukam
ಬಟುಕ — ಭೈರವನ ಬಾಲರೂಪ
शूलदण्डौ दधानम्
śūla-daṇḍau dadhānam
ಶೂಲ ಮತ್ತು ದಂಡ ಧರಿಸಿ
उद्यद्भास्करसन्निभं
udyad-bhāskara-sannibhaṁ
ಉದಯಿಸುವ ಸೂರ್ಯನಂತೆ (ಕಾಂತಿಯಲ್ಲಿ)
रक्ताङ्गरागस्रजं
raktāṅga-rāga-srajaṁ
ರಕ್ತ ಅಂಗರಾಗ ಹಚ್ಚಿ, ರಕ್ತ ಮಾಲೆ ಧರಿಸಿ
वरदं ... अभयं
varadaṁ ... abhayaṁ
ವರ (ವರದಾನ), ಅಭಯ (ನಿರ್ಭಯತೆ) ಮುದ್ರೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ
कपालं
kapālaṁ
(ಧರಿಸಿ) ಕಪಾಲ (ತಲೆಬುರುಡೆ ಪಾತ್ರೆ)
नीलग्रीवम्
nīla-grīvam
ನೀಲಕಂಠ (ನೀಲಿ ಕಂಠವುಳ್ಳವನು)
भयहरं देवं सदा भावये
bhaya-haraṁ devaṁ sadā bhāvaye
ಭಯಹಾರಿಯಾದ ಆ ದೇವನನ್ನು ನಾನು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇನೆ
ध्यायेत्
dhyāyet
ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು
मुण्डमालं
muṇḍa-mālaṁ
ಮುಂಡಮಾಲೆ (ತಲೆಬುರುಡೆಗಳ ಮಾಲೆ) ಧರಿಸಿ
दिग्वस्त्रं
dig-vastraṁ
ದಿಗ್ವಸ್ತ್ರ (ದಿಗಂಬರ — ದಿಕ್ಕುಗಳೇ ವಸ್ತ್ರವಾಗಿರುವವನು)
डमरुम् ... खड्गशूलाभयानि
ḍamarum ... khaḍga-śūlābhayāni
(ಧರಿಸಿ) ಡಮರು, ಸೃಣಿ (ಅಂಕುಶ), ಖಡ್ಗ, ಶೂಲ, ಅಭಯ ಮುದ್ರೆ
भीमदंष्ट्रं
bhīma-daṁṣṭraṁ
ಭಯಂಕರ ದಂಷ್ಟ್ರಗಳು (ಕೋರೆಹಲ್ಲುಗಳು) ಉಳ್ಳವನು

Origin & History

Source: Shaiva-Tantra tradition; the Apaduddharaka Batuka Bhairava worship

Author: Traditional (anonymous); from the Tantric Bhairava liturgy

Period: Ancient (Tantric/Puranic)

ಭೈರವ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನ ಉಗ್ರ, ರಕ್ಷಕ ರೂಪ, ಕಾಶಿಯ ಕೊತ್ವಾಲ್ (ರಕ್ಷಕ-ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ) ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ, ವಿಶ್ವನಾಥನ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಯಾತ್ರಿಕರು ಅವನನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವನ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಬಟುಕ ಭೈರವ ಒಬ್ಬ ತೇಜೋಮಯ ಯುವ ಬಾಲಕನಾಗಿ ಉಪಾಸಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ — ಸಮಸ್ತ ಸಂಕಟಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಉಗ್ರ, ಆದರೂ ತನ್ನನ್ನು ಶರಣು ಹೊಂದುವವರ ಬಗ್ಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಕೃಪಾಮಯ. ಈ ಧ್ಯಾನ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಆಪದುದ್ಧಾರಕ ಬಟುಕ ಭೈರವ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವು, ಸಂಕಟ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಆವಾಹನ ಮಾಡಲು, ಭಕ್ತನ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಭಯ, ವಿಘ್ನ, ಪ್ರತಿಕೂಲತೆಯನ್ನು ತೊಲಗಿಸಲು ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Frequently Asked Questions

ಬಟುಕ ಭೈರವ ಯಾರು?
ಬಟುಕ ಭೈರವ ಭೈರವನ — ಭಗವಾನ್ ಶಿವನ ಉಗ್ರ ಸ್ವರೂಪ — ಒಂದು ರೂಪ, ತೇಜಸ್ವಿ ಬಾಲಕನಾಗಿ (ಬಟುಕ ಎಂದರೆ 'ಬಾಲಕ') ಧ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಉಗ್ರನಾದರೂ ಈ ರೂಪ ಭಕ್ತರ ಬಗ್ಗೆ ಸೌಮ್ಯ, ಕೃಪಾಮಯ. ಅವನನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ರಕ್ಷಕ, ಸಂರಕ್ಷಕ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಉಪಾಸಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಟುಕ ಭೈರವ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಎಂದರೇನು?
ಇದು ಬಟುಕ ಭೈರವನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವ ಧ್ಯಾನ (ಧ್ಯಾನ) ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸಮುದಾಯ, 'ವಂದೇ ಬಾಲಂ ಸ್ಫಟಿಕಸದೃಶಂ' ದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಅವನನ್ನು ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ ಉಜ್ಜ್ವಲ, ತ್ರಿನೇತ್ರ, ಶಾಂತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತವೆ, ಅವನು ಶೂಲ, ದಂಡ, ಕಪಾಲ, ಡಮರು, ಖಡ್ಗ, ಸರ್ಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಚಂದ್ರಕಲೆ ಇದೆ.
ಅವನನ್ನು 'ಆಪದುದ್ಧಾರಕ' ಬಟುಕ ಭೈರವ ಎಂದು ಏಕೆ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?
'ಆಪದುದ್ಧಾರಕ' ಎಂದರೆ '(ಭಕ್ತರನ್ನು) ಆಪತ್ತಿನಿಂದ ಉದ್ಧರಿಸುವವನು'. ಈ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಟುಕ ಭೈರವನನ್ನು ಭಕ್ತರನ್ನು ಸಂಕಟ, ದುರ್ಭಾಗ್ಯ, ರೋಗ, ಶತ್ರುಗಳು, ಭಯದಿಂದ ಕಾಪಾಡಲು ಆವಾಹನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಧ್ಯಾನ ಅವನನ್ನು ಪದೇಪದೇ 'ಭಯಹರಂ', ಸಮಸ್ತ ಭಯ ನಿವಾರಕ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನು ಯಾವಾಗ, ಹೇಗೆ ಜಪಿಸಬೇಕು?
ಇದನ್ನು ಸಾಯಂಕಾಲ ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಷ್ಟಮಿ, ಕಾಲಾಷ್ಟಮಿ, ಭೈರವ ಅಷ್ಟಮಿಯಂದು, ಮಂಗಳವಾರ ಅಥವಾ ಭಾನುವಾರ ಜಪಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಇವು ಧ್ಯಾನ ಶ್ಲೋಕಗಳಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಭಗವಂತನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ಪಠಿಸಬೇಕು, ಆದರ್ಶವಾಗಿ ಭೈರವ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಮುಂದೆ ದೀಪ ಬೆಳಗಿಸಿ, ಸೂಕ್ತ ಶುಚಿತ್ವ ಪಾಲಿಸುತ್ತಾ.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →