ದ್ವಾ ಸುಪರ್ಣಾ (ಒಂದೇ ವೃಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಎರಡು ಪಕ್ಷಿಗಳು) — Word-by-Word Meaning
द्वा सुपर्णा
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
द्वा सुपर्णा
dvā suparṇā
ಸುಂದರ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಎರಡು ಪಕ್ಷಿಗಳು
सयुजा
sayujā
ಗಾಢವಾಗಿ ಸೇರಿದ, ಸದಾ ಜೊತೆಯಿರುವ, ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗದ ಸಂಗಾತಿಗಳು
सखाया
sakhāyā
ಮಿತ್ರರು, ಸ್ನೇಹಿತರು
समानं वृक्षम्
samānaṁ vṛkṣam
ಒಂದೇ ವೃಕ್ಷ (ಒಂದೇ ಶರೀರ, ಅಥವಾ ಸಾಂಸಾರಿಕ ಜೀವನದ ವೃಕ್ಷ)
परिषस्वजाते
pariṣasvajāte
ಅವು ಆಲಿಂಗಿಸುತ್ತವೆ, ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ
तयोः अन्यः
tayoḥ anyaḥ
ಆ ಎರಡರಲ್ಲಿ ಒಂದು (ಜೀವಾತ್ಮ)
पिप्पलम्
pippalam
ಮಧುರ ಫಲ (ಕರ್ಮದ ಫಲ, ಸುಖ ಮತ್ತು ದುಃಖ)
स्वादु अत्ति
svādu atti
ರುಚಿಸಿ ತಿನ್ನುತ್ತದೆ, ಮಧುರ (ಮತ್ತು ಕಹಿ) ಫಲವನ್ನು ರುಚಿಸುತ್ತದೆ
अनश्नन्
anaśnan
ತಿನ್ನದೆ, ಅನುಭವಿಸದೆ (ಇನ್ನೊಂದು ಪಕ್ಷಿ ತಿನ್ನುವುದಿಲ್ಲ)
अन्यः
anyaḥ
ಇನ್ನೊಂದು (ಪರಮ ಆತ್ಮ, ಈಶ್ವರ, ಸಾಕ್ಷಿ)
अभिचाकशीति
abhicākaśīti
ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ, ಕೇವಲ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಶಾಂತವಾಗಿ ದೀಪ್ತಿಸುತ್ತದೆ
Complete Translation
ಸುಂದರ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಎರಡು ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಸದಾ ಜೊತೆಯಿರುವ ಮಿತ್ರರು, ಒಂದೇ ವೃಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಆ ವೃಕ್ಷದ ಮಧುರ ಫಲವನ್ನು ರುಚಿಸಿ ತಿನ್ನುತ್ತದೆ, ಇನ್ನೊಂದು ತಿನ್ನದೆ ಕೇವಲ ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. (ಒಂದು ಪಕ್ಷಿ ಕರ್ಮಫಲಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ಜೀವಾತ್ಮ; ಇನ್ನೊಂದು ಸಾಕ್ಷಿಮಾತ್ರವಾಗಿ ಶಾಂತವಾಗಿ ನೋಡುವ ಪರಮಾತ್ಮ.)
Origin & History
Source: Mundaka Upanishad, Verse 3.1.1 (also Shvetashvatara Upanishad 4.6)
Author: Traditional (Upanishadic)
Period: Vedic / Upanishadic
ಮೂರನೇ ಮುಂಡಕವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾ ಋಷಿ ಒಂದು ಮರೆಯಲಾಗದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ: ಸ್ವರ್ಣ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಎರಡು ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಗಾಢ ಮಿತ್ರರು, ಒಂದೇ ವೃಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿವೆ. ಒಂದು ಆ ವೃಕ್ಷದ ಮಧುರ-ಕಹಿ ಫಲವನ್ನು ರುಚಿಸುತ್ತದೆ; ಇನ್ನೊಂದು ಏನೂ ತಿನ್ನದೆ ಶಾಂತ ವೈಭವದಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ವೃಕ್ಷ ಶರೀರ ಮತ್ತು ಅನುಭವ ಜಗತ್ತು; ಫಲ ತಿನ್ನುವ ಪಕ್ಷಿ ಸುಖದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜೀವಾತ್ಮ, ಕೇವಲ ನೋಡುವ ಪಕ್ಷಿ ಪರಮ ಆತ್ಮ. ಶೋಕಗ್ರಸ್ತ ಜೀವನು ಆ ಇನ್ನೊಂದು ಪಕ್ಷಿಯನ್ನು — ಪೂಜ್ಯ ಈಶ್ವರನನ್ನು — ನೋಡಿ ಅದರ ಮಹತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದಾಗ ಅವನ ಶೋಕ ಅಳಿಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಉಪನಿಷತ್ತು ಮುಂದೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ — ಹೀಗೆ ಈ ಚಿತ್ರ ಮೋಕ್ಷದ ದ್ವಾರವಾಗುತ್ತದೆ.
Frequently Asked Questions
ದ್ವಾ ಸುಪರ್ಣಾ ಎಂದರೇನು?▼
ದ್ವಾ ಸುಪರ್ಣಾ ಎಂದರೆ 'ಎರಡು ಪಕ್ಷಿಗಳು'. ಈ ಶ್ಲೋಕ ಒಂದೇ ವೃಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ ಎರಡು ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗದ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ: ಒಂದು ಫಲ ತಿನ್ನುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇನ್ನೊಂದು ಕೇವಲ ನೋಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಕರ್ಮಫಲಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ಜೀವಾತ್ಮ ಮತ್ತು ಶಾಂತ ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುವ ಪರಮಾತ್ಮವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ದ್ವಾ ಸುಪರ್ಣಾ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದಿದೆ?▼
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅಥರ್ವವೇದದ ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ (3.1.1) ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಶ್ವೇತಾಶ್ವತರ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲೂ (4.6) ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಮಸ್ತ ವೇದಾಂತದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉಪಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
ಆ ಎರಡು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಏನನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ?▼
ಮಧುರ-ಕಹಿ ಫಲ ತಿನ್ನುವ ಪಕ್ಷಿ ಜೀವ, ಸಾಂಸಾರಿಕ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಅದರ ಫಲಗಳಲ್ಲಿ ಲೀನವಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ಆತ್ಮ. ತಿನ್ನದೆ ಕೇವಲ ನೋಡುವ ಪಕ್ಷಿ ಪರಮಾತ್ಮ, ಪರಮ ಆತ್ಮ, ಬದಲಾಗದ ಸಾಕ್ಷಿ. ಅವು ಒಬ್ಬರ ನಿಮ್ನ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿ ಜೊತೆಯಿರುತ್ತವೆ.
ಮುಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದ ಬೋಧನೆ ಏನು?▼
ಜೀವನು ತನ್ನನ್ನು 'ಭೋಕ್ತ'ನೆಂದು ಭಾವಿಸುವವರೆಗೆ ತನ್ನ ಅಸಹಾಯಕತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಶೋಕಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಅವನು ಆ ಇನ್ನೊಂದು ಪಕ್ಷಿಯನ್ನು — ಪೂಜ್ಯ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ನಿಜ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು — ನೋಡಿ ಅದರ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದಾಗ ಶೋಕದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಮುಂಡಕ ಮುಂದೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಈ ಶ್ಲೋಕ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಮೋಕ್ಷದ ಕಡೆಗೆ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →