Mantra.Tips

ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರ — Word-by-Word Meaning

महामृत्युंजय मंत्र

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

Om
ಪವಿತ್ರ ಆದಿ ನಾದ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮದ ಸಂಕೇತ — ಪರಮ ದಿವ್ಯ ಸತ್ಯ
त्र्यम्बकम्
Tryambakam
ಮುಕ್ಕಣ್ಣ (ಶಿವ) — ಆತನ ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳು ಸೂರ್ಯ (ಬಲ), ಚಂದ್ರ (ಎಡ), ಅಗ್ನಿ (ಮೂರನೇ ಕಣ್ಣು)
यजामहे
Yajamahe
ನಾವು ಆರಾಧಿಸುತ್ತೇವೆ / ಗೌರವಿಸುತ್ತೇವೆ / ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇವೆ — ಸಾಮೂಹಿಕ, ನಿರಂತರ ಉಪಾಸನೆ
सुगन्धिम्
Sugandhim
ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧಭರಿತ / ಉತ್ತಮ ಸಾರವುಳ್ಳ — ಸಮಸ್ತ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ ಅಂತರಂಗ ಸಾರ
पुष्टिवर्धनम्
Pushtivardhanam
ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸುವವ — ಸಮಸ್ತ ವೃದ್ಧಿ, ಬಲ, ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಮೂಲ
उर्वारुकम्
Urvarukam
ಮಾಗಿದ ಸೌತೆಕಾಯಿ (ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಸೋರೆಕಾಯಿ) — ಮುಖ್ಯ ರೂಪಕ: ಸಹಜವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡುವ ಪಕ್ವ ಆತ್ಮ
इव
Iva
ಹಾಗೆ / ಹಾಗೆಯೇ — ರೂಪಕವನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಜೋಡಿಸುವ ಉಪಮಾ ಪದ
बन्धनात्
Bandhanan
ತನ್ನ ಬಂಧನದಿಂದ / ತನ್ನನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ಬಳ್ಳಿಯಿಂದ — ಆಸಕ್ತಿ, ಕರ್ಮ, ಅಹಂಕಾರ, ಭಯ
मृत्योः
Mrityoh
ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ — ಭೌತಿಕ ಮರಣ, ಮೃತ್ಯುಭಯ, ಬಲವಂತದ ಪುನರ್ಜನ್ಮ
मुक्षीय
Mukshiya
ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸು / ಸ್ವತಂತ್ರಗೊಳಿಸು — ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, 'ಮೋಕ್ಷ' ಅದೇ ಮೂಲದಿಂದ
मा
Maa
ಅಲ್ಲ / ಬೇಡ — ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನಿಷೇಧ
अमृतात्
Amritat
ಅಮೃತತ್ವದಿಂದ / ಅಮರ ತತ್ತ್ವದಿಂದ — ನಮ್ಮನ್ನು ದಿವ್ಯ ಶಾಶ್ವತ ಮೂಲದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಬೇಡ

Complete Translation

ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧಭರಿತನೂ, ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸುವವನೂ ಆದ ಮುಕ್ಕಣ್ಣನನ್ನು (ಶಿವನನ್ನು) ನಾವು ಆರಾಧಿಸುತ್ತೇವೆ. ಮಾಗಿದ ಸೌತೆಕಾಯಿ ಬಳ್ಳಿಯಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡುವಂತೆ — ಆತನು ನಮ್ಮನ್ನು ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ (ಮತ್ತು ಮೃತ್ಯುಭಯದಿಂದ) ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಿ, ಆದರೆ ಅಮೃತತ್ವದಿಂದ (ಮೋಕ್ಷದಿಂದ) ಅಲ್ಲ.

Origin & History

Source: Rigveda (7.59.12)

Author: Rishi Vasishtha

Period: 1500 BCE

ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರ ಋಷಿ ವಸಿಷ್ಠರಿಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿ, ಮುಂದೆ ಬಾಲಕ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನ ಕಥೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು. ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನಿಗೆ 16 ವರ್ಷದ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೃತ್ಯು ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿದ್ದಾಗ, ಅವನ ತಂದೆ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಕಲಿಸಿದರು. 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಯಮಧರ್ಮರಾಜನು ಅವನನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲು ಬಂದಾಗ, ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಭಗವಾನ್ ಶಿವನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ, ಯಮನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ, ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನಿಗೆ ಅಮರ ಜೀವನದ ವರ ನೀಡಿದನು. ಇದರಿಂದಲೇ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಮೃತ-ಸಂಜೀವಿನಿ ಮಂತ್ರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

Frequently Asked Questions

ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರ ಎಂದರೇನು?
ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರ (ಓಂ ತ್ರ್ಯಂಬಕಂ ಯಜಾಮಹೇ) ಋಗ್ವೇದದಿಂದ (7.59.12) ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ವೈದಿಕ ಮಂತ್ರ, ಇದು ಭಗವಾನ್ ಶಿವನಿಗೆ ಮೃತ್ಯುಂಜಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಇದು ವೈದಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಆರೋಗ್ಯ, ರಕ್ಷಣಾ ಮಂತ್ರ, ರೋಗ, ಭಯ, ಅಪಾಯ, ಅಪಮೃತ್ಯುವಿನ ಮೇಲೆ ವಿಜಯ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕಾಗಿ ಜಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರದ ಪದಶಃ ಅರ್ಥವೇನು?
ಓಂ = ಆದಿ ನಾದ. ತ್ರ್ಯಂಬಕಂ = ಮುಕ್ಕಣ್ಣ (ಶಿವ). ಯಜಾಮಹೇ = ನಾವು ಆರಾಧಿಸುತ್ತೇವೆ. ಸುಗಂಧಿಂ = ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧಭರಿತ. ಪುಷ್ಟಿವರ್ಧನಂ = ಸರ್ವಪೋಷಕ, ಬಲಪ್ರದಾತ. ಉರ್ವಾರುಕಮಿವ = ಮಾಗಿದ ಸೌತೆಕಾಯಿಯಂತೆ. ಬಂಧನಾತ್ = ತನ್ನ ಬಂಧನದಿಂದ (ಬಳ್ಳಿಯಿಂದ). ಮೃತ್ಯೋಃ = ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ. ಮುಕ್ಷೀಯ = ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸು. ಮಾ ಅಮೃತಾತ್ = ಅಮೃತತ್ವದಿಂದ ಅಲ್ಲ — ನಮ್ಮನ್ನು ದಿವ್ಯದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಬೇಡ.
ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಜಪಿಸಬೇಕು?
108 ಬಾರಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನ, ಉತ್ತಮವಾಗಿ ರುದ್ರಾಕ್ಷ ಮಾಲೆಯಿಂದ. ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ದಿನಕ್ಕೆ 11 ಬಾರಿ ಬಹಳ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ. ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಪುರಶ್ಚರಣಕ್ಕೆ (ಸಘನ ಸಾಧನೆ) 1,25,000 ಬಾರಿ ವಿಧಾನ. ರೋಗ ಅಥವಾ ಸಂಕಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ: 40 ದಿನ ದಿನಕ್ಕೆ 108 ಬಾರಿ.
ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು?
ಎರಡೂ ಒಂದೇ ಮಂತ್ರ. ಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಎಂದರೆ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಗೆದ್ದವನು. ಮಹಾ ಎಂದರೆ ಮಹಾನ್ — ಆದ್ದರಿಂದ ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಎಂದರೆ ಮೃತ್ಯುವಿನ ಮೇಲೆ ಮಹಾ ವಿಜಯ. ಇದನ್ನು ರುದ್ರ ಮಂತ್ರ, ತ್ರ್ಯಂಬಕ ಮಂತ್ರ, ಮೃತ-ಸಂಜೀವಿನಿ ಮಂತ್ರ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಜಪಿಸಬೇಕು?
ಬ್ರಹ್ಮ ಮುಹೂರ್ತ (ಸೂರ್ಯೋದಯಕ್ಕೆ 1.5 ಗಂಟೆ ಮೊದಲು) ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಸಮಯ. ಸೋಮವಾರ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ದಿನ — ಶಿವನ ದಿನ. ಪ್ರದೋಷ ಮತ್ತು ಮಹಾಶಿವರಾತ್ರಿ ವರ್ಷದ ಉತ್ತಮ ಸಂದರ್ಭಗಳು. ರೋಗ, ಭಯ, ಅಪಾಯ, ಮರಣದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಜೀವನ ಸಂಕಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜಪಿಸಿ.
ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ಗಾಯತ್ರೀ ಮಂತ್ರದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು?
ಎರಡೂ ಉತ್ತಮ ವೈದಿಕ ಮಂತ್ರಗಳೇ ಆದರೆ ಬೇರೆಬೇರೆ ಉದ್ದೇಶಗಳುಳ್ಳವು. ಗಾಯತ್ರೀ ಮಂತ್ರ (ಋಗ್ವೇದ 3.62.10) ಸೂರ್ಯನನ್ನು ದಿವ್ಯ ಬುದ್ಧಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತದೆ — ಇದು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಿ ಜ್ಞಾನ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಶಿವನನ್ನು ಮೃತ್ಯುಂಜಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತದೆ — ಇದು ಆರೋಗ್ಯ, ರಕ್ಷಣೆ, ಮೋಕ್ಷ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಎರಡೂ ಪರಸ್ಪರ ಪೂರಕವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಹಿಳೆಯರು ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಬಹುದೇ?
ಹೌದು, ಖಂಡಿತವಾಗಿ. ಈ ಮಂತ್ರ ಸಕಲ ಮಾನವರಿಗಾಗಿ. ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯವನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಂತ್ರಗಳಿವೆ. ಮಂತ್ರವೇ 'ಯಜಾಮಹೇ' — ನಾವು ಆರಾಧಿಸುತ್ತೇವೆ — ಎನ್ನುತ್ತದೆ, ಇದು ಯಾವುದೇ ಲಿಂಗಭೇದವಿಲ್ಲದ ಸಾಮೂಹಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.
ಮಹಾಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಮಂತ್ರದ ಸರಿಯಾದ ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಏನು?
ಮುಖ್ಯ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಅಂಶಗಳು: ತ್ರ್ಯಂಬಕಂ = ತ್ರ್ಯ-ಅಂ-ಬ-ಕಂ ('ತ್ರ್ಯ' ಒಂದೇ ಅಕ್ಷರ, 'ತ್ರಿ-ಯಂ' ಅಲ್ಲ). ಯಜಾಮಹೇ = ಯ-ಜಾ-ಮ-ಹೇ. ಸುಗಂಧಿಂ = ಸು-ಗಂಧಿ-ಂ. ಪುಷ್ಟಿವರ್ಧನಂ = ಪುಷ್ಟಿ-ವರ್ಧ-ನಂ. ಉರ್ವಾರುಕಮಿವ = ಉರ್-ವಾ-ರು-ಕ-ಮಿ-ವ. ಮೃತ್ಯೋರ್ಮುಕ್ಷೀಯ = ಮೃತ್ಯೋರ್-ಮುಕ್ಷೀ-ಯ. ಮಾ ಅಮೃತಾತ್ = ಮಾ-ಅಮ್-ರಿ-ತಾತ್.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →