अहोई अष्टमी व्रत कथा
आपल्या मुलांच्या दीर्घायुष्यासाठी मातेचे व्रत
अहोई अष्टमी कार्तिक महिन्याच्या कृष्ण पक्षाच्या अष्टमीला, दिवाळीच्या आठ दिवस आधी येते. माता आपल्या संतानांच्या — विशेषतः पुत्रांच्या — दीर्घायुष्य, आरोग्य व समृद्धीसाठी सूर्योदयापासून निर्जळ व्रत करतात, अहोई मातेची (देवीचे एक रूप) पूजा करतात, आणि संध्याकाळी तारे (किंवा चंद्र) पाहूनच व्रत सोडतात. ही कथा पूजेच्या वेळी सांगितली जाते.
मातेकडून झालेली चूक
एका गावात एक स्त्री राहत होती, जिला सात पुत्र होते. दिवाळीच्या काही दिवस आधी, आपल्या घराची सारवण-रंगरंगोटी करण्याच्या इच्छेने ती आपली कुदळ घेऊन माती खणण्यासाठी जंगलात गेली. एका टेकडीच्या पायथ्याशी खणत असताना तिच्या कुदळीची धार नकळत तेथे लपलेल्या एका स्याहूच्या (साळिंदरासारख्या प्राण्याच्या) पिल्लांना लागली आणि ती मरण पावली. आपल्या हातून घडलेली ही घटना पाहून ती स्त्री शोक व पश्चात्तापाने भरून गेली आणि दुःखी मनाने घरी परतली.
त्या वेळेपासून तिच्या घरावर संकट कोसळले: वर्षभरात एकामागून एक तिचे सर्व पुत्र आजारी पडून मरण पावले, आणि ती निःसंतान राहिली. तुटलेल्या हृदयाने तिने गावातील वृद्ध स्त्रियांना आपले दुःख सांगितले आणि स्याहूच्या पिल्लांना मारल्याची गोष्ट कबूल केली.
अहोई मातेचे व्रत
शहाण्या वृद्ध स्त्रियांनी तिला सांगितले की तिचे हे दुःख नकळत घडलेल्या पापामुळे आले आहे, आणि तिने संतानांचे रक्षण करणाऱ्या देवी अहोई मातेकडे क्षमा मागावी. त्यांनी तिला सांगितले की तिने आपल्या भिंतीवर अहोई मातेचे चित्र स्याहू व तिच्या पिल्लांसह काढावे, आणि कार्तिकाच्या अष्टमीला पश्चात्तापाने भरलेल्या हृदयाने व्रत करून देवीची पूजा करावी, क्षमा व संतानाच्या कल्याणासाठी प्रार्थना करावी.
ती स्त्री दरवर्षी श्रद्धेने अहोई अष्टमीचे व्रत करत राहिली, खोल भक्तीने देवीची पूजा करत आणि दयेची याचना करत राहिली. तिच्या खऱ्या पश्चात्तापाने व अटल श्रद्धेने प्रसन्न होऊन अहोई मातेने तिला क्षमा केली आणि आपली कृपा प्रदान केली; तिचे घर पुन्हा संतानांनी भरून गेले, जे दीर्घायुषी झाले व भरभराटीला आले. तेव्हापासून माता दरवर्षी आपल्या संतानांच्या दीर्घायुष्य व कल्याणासाठी अहोई अष्टमीचे व्रत करतात. 'जय अहोई मा.'
The Fruit of the Vrat
अहोई अष्टमी व्रत माता आपल्या संतानांच्या — विशेषतः पुत्रांच्या — दीर्घायुष्य, आरोग्य व यशासाठी तसेच संपूर्ण कुटुंबाच्या कल्याणासाठी करतात. संतानाची इच्छा करणाऱ्या स्त्रियाही अहोई मातेकडे संतानप्राप्तीसाठी प्रार्थना करत हे व्रत करतात.
Mantras & Aarti for this Puja
Frequently Asked Questions
When is Ahoi Ashtami observed?
On the Ashtami (eighth day) of the Krishna Paksha in the month of Kartik — eight days before Diwali and about a week after Karva Chauth, usually in October or November.
How is the Ahoi Ashtami fast broken?
Mothers keep a waterless (nirjala) fast through the day and break it in the evening after sighting the stars; in some regions the fast is broken after seeing the moon. The image of Ahoi Mata is worshipped and the katha is heard before breaking the fast.
Who is Ahoi Mata?
Ahoi Mata is venerated as a form of the Divine Mother (Parvati) who protects children. She is traditionally depicted on the wall with her own offspring and the syahu and her cubs, recalling the katha.