ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ ਭਗਵਦ੍ ਗੀਤਾ 18.20 — ਸਰ੍ਵਭੂਤੇਸ਼ੁ ਯੇਨੈਕਮ੍ — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता १८.२० — सर्वभूतेषु येनैकम्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
सर्वभूतेषु
sarva-bhūteṣhu
ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ
येन
yena
ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ
एकम्
ekam
ਇੱਕ; ਇੱਕੋ-ਇੱਕ (ਸੱਤਾ)
भावम्
bhāvam
ਭਾਵ; ਸੁਭਾਅ; ਸੱਤਾ
अव्ययम्
avyayam
ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ; ਅਵ੍ਯਯ
ईक्षते
īkṣhate
ਵੇਖਦਾ ਹੈ; ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ
अविभक्तम्
avibhaktam
ਅਵਿਭਕਤ; ਅਵਿਭਾਜਿਤ
विभक्तेषु
vibhakteṣhu
ਵਿਭਕਤਾਂ ਵਿੱਚ (ਪ੍ਰਿਥਕ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ)
तत् ज्ञानम्
tat jñānam
ਉਹ ਗਿਆਨ
विद्धि
viddhi
ਜਾਣ; ਸਮਝ
सात्त्विकम्
sāttvikam
ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ; ਸਤ੍ਤ੍ਵਗੁਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ
Complete Translation
ਜਿਸ ਗਿਆਨ ਦੁਆਰਾ ਮਨੁੱਖ ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸੱਤਾ ਨੂੰ — ਵਿਭਕਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਵਿਭਕਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ — ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ ਜਾਣ।
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 18, Verse 20
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ਅਠਾਰ੍ਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਮੋਕਸ਼ ਸੰਨ੍ਯਾਸ ਯੋਗ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਗਿਆਨ, ਕਰਮ ਅਤੇ ਕਰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਗਿਆਨ ਦੇ ਤ੍ਰਿਵਿਧ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਿਆਂ, ਇਸ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ, ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ ਗਿਆਨ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ: ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਮਾਨ ਇੱਕ ਅਵਿਭਕਤ, ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸੱਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਗਿਆਨ।
Frequently Asked Questions
ਭਗਵਦ੍ ਗੀਤਾ 18.20 ਕੀ ਵਰਣਨ ਕਰਦੀ ਹੈ?▼
ਇਹ ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ ਗਿਆਨ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ, ਸ਼ੁੱਧਤਮ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਗਿਆਨ — ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਹ ਗਿਆਨ ਹੈ ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਮਨੁੱਖ ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਵਿਭਕਤ, ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸੱਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਪ੍ਰਿਥਕ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ, ਰਾਜਸਿਕ ਅਤੇ ਤਾਮਸਿਕ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?▼
ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ ਗਿਆਨ ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਵਿਭਕਤ ਸੱਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ (ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ)। ਰਾਜਸਿਕ ਗਿਆਨ ਸਿਰਫ਼ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਿਥਕ ਸੱਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰੀਆਂ ਵਾਸਤਵਿਕਤਾਵਾਂ ਵਜੋਂ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਤਾਮਸਿਕ ਗਿਆਨ ਅਵਿਵੇਕਪੂਰਵਕ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਸਤੂ ਨੂੰ ਹੀ ਸਰਵਸਵ ਮੰਨ ਕੇ ਉਸ ਨਾਲ ਚਿੰਬੜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ ਗਿਆਨ ਸ਼ੁੱਧਤਮ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਸਭ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ?▼
ਇਹ ਹਰ ਪ੍ਰਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਦਮਾਨ ਇੱਕ ਦਿਵ੍ਯ ਆਤਮਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੀਤਾ ਦੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਦੁਹਰਾਏ ਗਏ ਵਿਸ਼ੇ — ਸਭ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ — ਨਾਲ ਗਹਿਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਵਵਿਆਪੀ ਪ੍ਰੇਮ, ਸਮਭਾਵ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?▼
ਮਨ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ, ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਦੁਆਰਾ, ਮਨੁੱਖ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਤਹੀ ਭੇਦਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਵੇਖਣਾ ਅਤੇ ਸਭ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸੱਤਾ ਨੂੰ ਅਨੁਭਵ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਜਿਹੇ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਾਠ ਅਤੇ ਚਿੰਤਨ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਏਕਤਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਿਕਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →