ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ ੯.੧੧ — ਅਵਜਾਨੰਤਿ ਮਾਂ ਮੂਢਾ — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता ९.११ — अवजानन्ति मां मूढा
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
अवजानन्ति
avajānanti
ਨਿਰਾਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮਖੌਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੁੱਛ ਸਮਝਦੇ ਹਨ
माम्
mām
ਮੈਨੂੰ
मूढाः
mūḍhāḥ
ਮੂਰਖ, ਮੋਹਗ੍ਰਸਤ ਲੋਕ
मानुषीम्
mānuṣhīm
ਮਨੁੱਖ
तनुम्
tanum
ਰੂਪ, ਸਰੀਰ
आश्रितम्
āśhritam
ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ
परम्
param
ਪਰਮ, ਉੱਚਾ, ਦਿੱਬ
भावम्
bhāvam
ਸਰੂਪ, ਭਾਵ
अजानन्तः
ajānantaḥ
ਨਾ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ
मम
mama
ਮੇਰਾ
भूत-महेश्वरम्
bhūta-maheśhvaram
ਸਮੂਹ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ
Complete Translation
ਸਮੂਹ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਸਰੂਪ ਜੋ ਮੇਰਾ ਪਰਮ ਭਾਵ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਮਨੁੱਖ ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਮੈਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 9, Verse 11
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ਨੌਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਰਾਜ-ਵਿੱਦਿਆ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਤੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਅਤੇ ਸਰਵਉੱਚ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿ ਸਮੂਹ ਪ੍ਰਾਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ ਜਦਕਿ ਉਹ ਅਲੌਕਿਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਵੇਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੋਹਗ੍ਰਸਤ ਲੋਕ, ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਖੌਲ ਕਰਦੇ ਹਨ — ਸਮੂਹ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਈਸ਼ਵਰ ਸਰੂਪ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਮ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ।
Frequently Asked Questions
ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ ੯.੧੧ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?▼
ਮੂਰਖ, ਮੋਹਗ੍ਰਸਤ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉੱਚੇ, ਅਲੌਕਿਕ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ — ਸਮੂਹ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਸਰੂਪ ਨੂੰ — ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਦਿੱਬ ਨੂੰ ਬਾਹਰੀ ਰੂਪ ਤੋਂ ਆਂਕਣ ਵਿਰੁੱਧ ਸੁਚੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਦਿੱਬਤਾ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ?▼
ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਕੇਵਲ ਦਿੱਸਦੇ ਮਨੁੱਖ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੇ 'ਪਰਮ ਭਾਵ' — ਪਰਮ ਸਰੂਪ — ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਦੀ ਘਾਟ ਵਿੱਚ ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਵਿਅਕਤੀ ਸਮਝ ਬੈਠਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭੂਤ-ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਸਰੂਪ ਅਸਲੀਅਤ ਨੂੰ ਖੁੰਝ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
'ਭੂਤ-ਮਹੇਸ਼ਵਰ' ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?▼
ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਸਮੂਹ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ (ਭੂਤ) ਦੇ ਮਹਾਨ ਈਸ਼ਵਰ (ਮਹੇਸ਼ਵਰ)। ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਮੂਹ ਹੋਂਦ ਦੇ ਪਰਮ ਨਿਯੰਤਾ ਅਤੇ ਮੂਲ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਇਸੇ ਛੁਪੇ, ਉੱਚੇ ਸਰੂਪ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਖੁੰਝ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਜੀਵਨ ਲਈ ਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ?▼
ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਾਹਰੀ ਰੂਪਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਵੇਖੋ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਸੰਤਾਂ ਕੋਲ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਜਾਓ। ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਪਛਾਣ ਇੰਦਰੀਆਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਅੰਤਰ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਭਗਤੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦਿੱਬ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵੀ ਖੁੰਝ ਸਕਦੀ ਹੈ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →