ਗੰਗਾ ਸਤੋਤਰਮ੍ — Complete Lyrics
गंगा स्तोत्र
Sanskrit text with English transliteration and translation
Verse 1
देवि सुरेश्वरि भगवति गङ्गे त्रिभुवनतारिणि तरलतरङ्गे।
शङ्करमौलिविहारिणि विमले मम मतिरास्तां तव पदकमले॥
Devi Sureshwari Bhagavati Gange Tribhuvana-tarini Tarala-tarange.
Shankara-mauli-viharini Vimale Mama matir-astam tava pada-kamale.
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੁਆਮਣੀ, ਦਿਵ੍ਯ ਗੰਗੇ! ਤੇਰੀਆਂ ਚੰਚਲ ਤਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤਾਰਨ ਵਾਲੀ; ਸ਼ਿਵ ਦੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਹੇ ਨਿਰਮਲ — ਮੇਰੀ ਬੁੱਧੀ ਤੇਰੇ ਚਰਨ-ਕਮਲਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੀ ਰਹੇ।
Verse 2
भागीरथि सुखदायिनि मातस्तव जलमहिमा निगमे ख्यातः।
नाऽहं जाने तव महिमानं पाहि कृपामयि मामज्ञानम्॥
Bhagirathi Sukhadayini Matas-tava jala-mahima nigame khyatah.
Naham jane tava mahimanam Pahi kripamayi mam-ajnanam.
ਹੇ ਭਾਗੀਰਥੀ, ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਮਾਂ! ਤੇਰੇ ਜਲ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ; ਹੇ ਕਿਰਪਾਮਈ, ਅਗਿਆਨੀ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾ।
Verse 3
हरिपदपाद्यतरङ्गिणि गङ्गे हिमविधुमुक्ताधवलतरङ्गे।
दूरीकुरु मम दुष्कृतिभारं कुरु कृपया भवसागरपारम्॥
Hari-pada-padya-tarangini Gange Hima-vidhu-mukta-dhavala-tarange.
Duri-kuru mama dushkriti-bharam Kuru kripaya bhava-sagara-param.
ਹੇ ਗੰਗੇ, ਜੋ ਹਰੀ (ਵਿਸ਼ਨੂ) ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਧੋਣ ਵਾਲੀ ਧਾਰਾ ਹੈ, ਬਰਫ਼, ਚੰਦ ਤੇ ਮੋਤੀ ਵਾਂਗ ਧਵਲ ਤਰੰਗਾਂ ਵਾਲੀ — ਮੇਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਦੂਰ ਕਰ ਅਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਭਵਸਾਗਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਉਤਾਰ।
Verse 4
तव जलममलं येन निपीतं परमपदं खलु तेन गृहीतम्।
मातर्गङ्गे त्वयि यो भक्तः किल तं द्रष्टुं न यमः शक्तः॥
Tava jalam-amalam yena nipitam Parama-padam khalu tena grihitam.
Matar-Gange tvayi yo bhaktah Kila tam drashtum na Yamah shaktah.
ਜਿਸ ਨੇ ਤੇਰਾ ਨਿਰਮਲ ਜਲ ਪੀਤਾ, ਉਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਪਰਮਪਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਹੇ ਮਾਂ ਗੰਗੇ, ਜੋ ਤੇਰਾ ਭਗਤ ਹੈ, ਉਸ ਵੱਲ — ਸੱਚਮੁੱਚ, ਮੌਤ ਦਾ ਦੇਵਤਾ ਯਮ ਵੀ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦਾ।
Verse 5
पतितोद्धारिणि जाह्नवि गङ्गे खण्डितगिरिवरमण्डितभङ्गे।
भीष्मजननि हे मुनिवरकन्ये पतितनिवारिणि त्रिभुवनधन्ये॥
Patitod-dharini Jahnavi Gange Khandita-girivara-mandita-bhange.
Bhishma-janani he muni-vara-kanye Patita-nivarini tribhuvana-dhanye.
ਹੇ ਪਤਿਤਾਂ ਦਾ ਉਧਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਜਾਹ੍ਨਵੀ ਗੰਗੇ! ਟੁੱਟੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਤਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ; ਹੇ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਜਨਨੀ, ਹੇ ਮੁਨੀਵਰ ਦੀ ਕੰਨਿਆ, ਪਤਿਤਾਂ ਦਾ ਨਿਵਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਧੰਨ!
Verse 6
कल्पलतामिव फलदाम् लोके प्रणमति यस्त्वां न पतति शोके।
पारावारविहारिणि गङ्गे विमुखयुवतिकृततरलापाङ्गे॥
Kalpa-latam-iva phaladam loke Pranamati yas-tvam na patati shoke.
Paravara-viharini Gange Vimukha-yuvati-krita-tarala-pange.
ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਕਲਪਲਤਾ ਵਾਂਗ — ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਸ਼ੋਕ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ। ਹੇ ਦੋਹਾਂ ਕੰਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਵਿਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੰਗੇ, ਜਿਸ ਦੇ ਚੰਚਲ ਕਟਾਖ ਵਿਮੁਖ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਮੋੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
Verse 7
तव चेन्मातः स्रोतः स्नातः पुनरपि जठरे सोऽपि न जातः।
नरकनिवारिणि जाह्नवि गङ्गे कलुषविनाशिनि महिमोत्तुङ्गे॥
Tava chen-matah srotah snatah Punar-api jathare so'pi na jatah.
Naraka-nivarini Jahnavi Gange Kalusha-vinashini mahimottunge.
ਹੇ ਮਾਂ, ਜੋ ਤੇਰੀ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਫਿਰ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਹੇ ਜਾਹ੍ਨਵੀ ਗੰਗੇ, ਨਰਕ ਦਾ ਨਿਵਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਪਾਪ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ!
Verse 8
पुनरसदङ्गे पुण्यतरङ्गे जय जय जाह्नवि करुणापाङ्गे।
इन्द्रमुकुटमणिराजितचरणे सुखदे शुभदे भृत्यशरण्ये॥
Punar-asad-ange punya-tarange Jaya jaya Jahnavi karuna-pange.
Indra-mukuta-mani-rajita-charane Sukhade shubhade bhritya-sharanye.
ਅਪਵਿੱਤਰ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਹੇ ਪੁੰਨ ਤਰੰਗਾਂ ਵਾਲੀ — ਜੈ ਹੋ, ਜੈ ਹੋ ਜਾਹ੍ਨਵੀ, ਕਰੁਣਾਮਈ ਕਟਾਖ ਵਾਲੀ; ਜਿਸ ਦੇ ਚਰਨ ਇੰਦਰ ਦੇ ਮੁਕਟ ਦੀਆਂ ਮਣੀਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹਨ; ਸੁਖ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਸੇਵਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ।
Verse 9
रोगं शोकं तापं पापं हर मे भगवति कुमतिकलापम्।
त्रिभुवनसारे वसुधाहारे त्वमसि गतिर्मम खलु संसारे॥
Rogam shokam tapam papam Hara me bhagavati kumati-kalapam.
Tribhuvana-sare Vasudha-hare Tvam-asi gatir-mama khalu samsare.
ਹੇ ਭਗਵਤੀ, ਮੇਰੇ ਰੋਗ, ਸ਼ੋਕ, ਤਾਪ, ਪਾਪ ਅਤੇ ਕੁਬੁੱਧੀ-ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਹਰ ਲੈ। ਹੇ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਾਰ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਮਾਲਾ — ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਹੀ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮੇਰੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਗਤੀ ਹੈਂ।
Verse 10
अलकानन्दे परमानन्दे कुरु करुणामयि कातरवन्द्ये।
तव तटनिकटे यस्य निवासः खलु वैकुण्ठे तस्य निवासः॥
Alakanande Paramanande Kuru karunamayi katara-vandye.
Tava tata-nikate yasya nivasah Khalu Vaikunthe tasya nivasah.
ਹੇ ਅਲਕਾਨੰਦਾ, ਹੇ ਪਰਮਾਨੰਦ-ਸਰੂਪਾ! ਹੇ ਕਿਰਪਾਮਈ, ਆਰਤ ਜਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੰਦਿਤ — ਕਿਰਪਾ ਕਰ। ਜੋ ਤੇਰੇ ਕੰਢੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਵੈਕੁੰਠ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
Verse 11
वरमिह नीरे कमठो मीनः किं वा तीरे शरटः क्षीणः।
अथवा श्वपचो मलिनो दीनस्तव न हि दूरे नृपतिकुलीनः॥
Varam-iha nire kamatho minah Kim va tire sharatah kshinah.
Athava shvapacho malino dinas-tava na hi dure nripati-kulinah.
ਤੇਰੇ ਜਲ ਵਿੱਚ ਕੱਛੂ ਜਾਂ ਮੱਛੀ ਹੋਣਾ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ, ਜਾਂ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਦੁਰਬਲ ਕਿਰਲੀ ਹੋਣਾ, ਜਾਂ ਮਲੀਨ-ਦੀਨ ਚੰਡਾਲ ਹੋਣਾ ਵੀ — ਪਰ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਉੱਚ-ਕੁਲ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੋਣਾ ਨਹੀਂ।
Verse 12
भो भुवनेश्वरि पुण्ये धन्ये देवि द्रवमयि मुनिवरकन्ये।
गङ्गास्तवमिमममलं नित्यं पठति नरो यः स जयति सत्यम्॥
Bho Bhuvaneshwari Punye Dhanye Devi dravamayi muni-vara-kanye.
Ganga-stavam-imam-amalam nityam Pathati naro yah sa jayati satyam.
ਹੇ ਭੁਵਨੇਸ਼੍ਵਰੀ, ਪੁੰਨਮਈ, ਧੰਨ! ਹੇ ਦ੍ਰਵਮਈ ਦੇਵੀ, ਮੁਨੀਵਰ ਦੀ ਕੰਨਿਆ! ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਇਸ ਨਿਰਮਲ ਗੰਗਾ-ਸਤੋਤਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਵਿਜਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Verse 13
येषां हृदये गङ्गाभक्तिस्तेषां भवति सदा सुखमुक्तिः।
मधुराकान्तापञ्झटिकाभिः परमानन्दकलितललिताभिः॥
Yesham hridaye Ganga-bhaktis-tesham bhavati sada sukha-muktih.
Madhura-kanta-panjhatikabhih Paramananda-kalita-lalitabhih.
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ-ਭਗਤੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਧੁਰ, ਸੁੰਦਰ, ਪਰਮਾਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਲਲਿਤ ਪਦਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਦਾ ਸੁਖ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
Verse 14
गङ्गास्तोत्रमिदं भवसारं वाञ्छितफलदम् विमलं सारम्।
शङ्करसेवकशङ्कररचितं पठति सुखीस्तव इति च समाप्तः॥
Ganga-stotram-idam bhava-saram Vanchhita-phaladam vimalam saram.
Shankara-sevaka-Shankara-rachitam Pathati sukhi bhava tava iti cha samaptah.
ਇਹ ਗੰਗਾ-ਸਤੋਤਰ ਭਵਸਾਗਰ ਦਾ ਸਾਰ ਹੈ, ਵਾਂਛਿਤ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਨਿਰਮਲ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ; ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਸੇਵਕ ਸ਼ੰਕਰ (ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ) ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ। ਜੋ ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਸੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸਤੋਤਰ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Want to understand every word?
Read Word-by-Word Meaning →