Mantra.Tips

ਗਤੰ ਸ਼ੋਕੋ ਨ ਕਰਤਵ੍ਯੋ (ਬੀਤੇ ਦਾ ਸੋਗ ਨਾ ਕਰੋ) — Word-by-Word Meaning

गतं शोको न कर्तव्यो

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

गतम्
gatam
ਜੋ ਬੀਤ ਗਿਆ, ਅਤੀਤ
शोकः
śokaḥ
ਸੋਗ, ਦੁੱਖ, ਵਿਲਾਪ
न कर्तव्यः
na kartavyaḥ
ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ / (ਸੋਗ) ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ
भविष्यम्
bhaviṣyam
ਭਵਿੱਖ, ਜੋ ਅਜੇ ਆਉਣਾ ਹੈ
न एव
na eva
ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ, ਕਦੇ ਨਹੀਂ
चिन्तयेत्
cintayet
ਚਿੰਤਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ / ਸੋਚਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ
वर्तमानेन
vartamānena
ਵਰਤਮਾਨ ਨਾਲ
कालेन
kālena
ਕਾਲ, ਸਮਾਂ
वर्तयन्ति
vartayanti
ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ, ਚੱਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਦੇ ਹਨ
विचक्षणाः
vicakṣaṇāḥ
ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਵਿਚਕਸ਼ਣ, ਸਪਸ਼ਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੇ

Complete Translation

ਜੋ ਬੀਤ ਗਿਆ ਉਸ ਦਾ ਸੋਗ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਅਤੇ ਜੋ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਉਸ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ; ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਲੋਕ ਕੇਵਲ ਵਰਤਮਾਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਥਿਰ ਮਨ ਦਾ ਰਹੱਸ ਚਾਣਕਯ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ — ਬੀਤੇ ਦਾ ਪਛਤਾਵਾ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਛੱਡ ਕੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵਰਤਮਾਨ ਪਲ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਮ ਕਰਨਾ।

Origin & History

Source: Chanakya Niti

Author: Chanakya (Vishnugupta / Kautilya)

Period: Ancient India (c. 4th–3rd century BCE)

ਚਾਣਕਯ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨੇ ਇੱਕ ਸਾਮਰਾਜ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ, ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਕਿ ਮਹਾਨ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਪਛਤਾਵੇ ਜਾਂ ਡਰ ਤੋਂ ਅਣਢਕਿਆ ਮਨ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਉਸ ਵਿਹਾਰਕ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ: ਉਹ ਵਿਚਕਸ਼ਣ — ਸਪਸ਼ਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੇ — ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਨਾ ਅਤੀਤ ਦਾ ਸੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਭਵਿੱਖ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਤਮਾਨ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Frequently Asked Questions

'ਗਤੰ ਸ਼ੋਕੋ ਨ ਕਰਤਵ੍ਯਃ' ਕਿੱਥੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ?
ਇਹ ਚਾਣਕਯ ਨੀਤੀ (ਨੀਤੀ ਦਰਪਣ) ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਲੋਕ ਹੈ, ਜੋ ਚਾਣਕਯ (ਕੌਟਿਲਯ / ਵਿਸ਼ਣੁਗੁਪਤ) — ਨੀਤੀ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਆਚਾਰਯ — ਨੂੰ ਆਰੋਪਿਤ ਸੂਕਤੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ।
ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕੀ ਹੈ?
ਕਿ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਨਾ ਤਾਂ ਅਤੀਤ ਦਾ ਸੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਚਿੰਤਾ, ਸਗੋਂ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਛਤਾਵਾ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਛੱਡ ਕੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸਥਿਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਅਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਨੀਂਹ ਹੈ।
ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ?
ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੋਚਣ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨ ਪੁਰਾਣੇ ਦੁੱਖਾਂ ਜਾਂ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਡਰ ਵਿੱਚ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਧਿਆਨ ਨੂੰ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਜੀਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਠੀਕ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →