Mantra.Tips

ਕਨਕਧਾਰਾ ਸਤੋਤਰਮ੍ Meaning — Line by Line

कनकधारा स्तोत्रम्

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ਕਨਕਧਾਰਾ ਸਤੋਤਰਮ੍ with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Vande vandarumandaramindiranandakandalam
  2. Verse 2. Angam hareh pulakabhushanamashrayanti
  3. Verse 3. Mugdha muhurvidadhati vadane murareh
  4. Verse 4. Vishvamarendrapadavibhramadanadaksham
  5. Verse 5. Amilitakshamadhigamya muda mukundam
  6. Verse 6. Bahvantare madhujitah shritakaustubhe ya
  7. Verse 7. Kalambudalilalitorasi kaitabhareh
  8. Verse 8. Praptam padam prathamatah khalu yatprabhavat
  9. Verse 9. Dadyaddayanupavano dravinambudharam
  10. Verse 10. Ishtavishishtamatayopi yaya dayardra-
  11. Verse 11. Girdevateti garudadhvajasundariti
  12. Verse 12. Shrutyai namostu shubhakarmaphalaprasutyai
  13. Verse 13. Namostu nalikanibhananayai
  14. Verse 14. Sampatkarani sakalendriyanandanani
  15. Verse 15. Yatkatakshasamupasanavidhih
  16. Verse 16. Sarasijanilaye sarojahaste
  17. Verse 17. Dig hastibhih kanakakumbhamukhavasrishta-
  18. Verse 18. Kamale kamalakshavallabhe tvam
  19. Verse 19. Stuvanti ye stutibhiramibhiranvaham
Verse 1#

Vande vandarumandaramindiranandakandalam

वन्दे वन्दारुमन्दारमिन्दिरानन्दकन्दलम् अमन्दानन्दसन्दोहबन्धुरं सिन्धुराननम्

Vande vandarumandaramindiranandakandalam Amandanandasandohabandhuram sindhurananam

Meaningਮੈਂ ਗਜਮੁਖ ਸਵਾਮੀ (ਗਣੇਸ਼) ਨੂੰ ਵੰਦਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ — ਜੋ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਦਾਰ (ਕਲਪਵ੍ਰਿਕਸ਼), ਇੰਦਿਰਾ (ਲਕਸ਼ਮੀ) ਦੇ ਆਨੰਦ ਦਾ ਅੰਕੁਰ, ਅਪਾਰ ਆਨੰਦ-ਪ੍ਰਵਾਹ ਨਾਲ ਮਨੋਹਰ।

Verse 2#

Angam hareh pulakabhushanamashrayanti

अङ्गं हरेः पुलकभूषणमाश्रयन्ती भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीला माङ्गल्यदाऽस्तु मम मङ्गलदेवतायाः

Angam hareh pulakabhushanamashrayanti Bhringanganeva mukulabharanam tamalam Angikritakhilavibhutirapangalila Mangalyadastu mama mangaladevatayah

Meaningਤਮਾਲ ਰੁੱਖ ਦੀ ਕਲੀ ਉੱਤੇ ਭੌਰੀ ਵਾਂਗ, ਹਰਿ ਦੇ ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਅੰਗ ਉੱਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ — ਸਮਸਤ ਐਸ਼ਵਰਯ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਉਹ ਕਟਾਕਸ਼-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਲ ਭਰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰਹਿ ਕੇ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਿਆਵੇ।

Verse 3#

Mugdha muhurvidadhati vadane murareh

मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि माला दृशोर्मधुकरीव महोत्पले या सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः

Mugdha muhurvidadhati vadane murareh Prematrapapranihitani gatagatani Mala drishormadhukariva mahotpale ya Sa me shriyam dishatu sagarasambhavayah

Meaningਮੁਰਾਰਿ ਦੇ ਮੁਖ ਉੱਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲੱਜਾ ਭਰੀ ਪ੍ਰੇਮ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਬਿਖੇਰਦੀ — ਮਧੁ ਭਰੇ ਕਮਲ ਉੱਤੇ ਭੌਰਿਆਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਵਾਂਗ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨੈਣਾਂ ਦੀ ਉਹ ਮਾਲਾ ਮੈਨੂੰ ਕਲਿਆਣ ਦੇਵੇ।

Verse 4#

Vishvamarendrapadavibhramadanadaksham

विश्वामरेन्द्रपदविभ्रमदानदक्षं आनन्दहेतुरधिकं मुरविद्विषोऽपि ईषन्निषीदतु मयि क्षणमीक्षणार्धम् इन्दीवरोदरसहोदरमिन्दिरायाः

Vishvamarendrapadavibhramadanadaksham Anandaheturadhikam muravidvishopi Ishannishidatu mayi kshanamikshanardham Indivarodarasahodaramindirayah

Meaningਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਇੰਦਰ-ਪਦ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਵੀ (ਮੁਰਾਰਿ ਨੂੰ ਵੀ) ਆਨੰਦ ਦਾ ਹੇਤੁ — ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਉਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਵੀ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ।

Verse 5#

Amilitakshamadhigamya muda mukundam

आमीलिताक्षमधिगम्य मुदा मुकुन्दं आनन्दकन्दमनिमेषमनङ्गतन्त्रम् आकेकरस्थितकनीनिकपक्ष्मनेत्रं भूत्यै भवेन्मम भुजङ्गशयाङ्गनायाः

Amilitakshamadhigamya muda mukundam Anandakandamanimeshamanangatantram Akekarasthitakaninikapakshmanetram Bhutyai bhavenmama bhujangashayanganayah

Meaningਅਰਧ-ਨਿਮੀਲਿਤ ਨੈਣਾਂ ਵਾਲੇ ਮੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ, ਆਨੰਦ ਦੇ ਮੂਲ, ਅਨਿਮੇਸ਼, ਕਾਮਦੇਵ ਦੇ ਵੱਸ ਤੋਂ ਪਰੇ — ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਉਹ ਤਿਰਛੀ ਪੁਤਲੀ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਮੈਨੂੰ ਸੌਭਾਗ ਦੇਵੇ।

Verse 6#

Bahvantare madhujitah shritakaustubhe ya

बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या हारावलीव हरिनीलमयी विभाति कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः

Bahvantare madhujitah shritakaustubhe ya Haravaliva harinilamayi vibhati Kamaprada bhagavatopi katakshamala Kalyanamavahatu me kamalalayayah

Meaningਮਧੁਸੂਦਨ ਦੇ ਵਕਸ਼ ਉੱਤੇ ਕੌਸਤੁਭਮਣਿ ਦੇ ਨੇੜੇ ਨੀਲਮਣਿ-ਮੋਤੀਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ — ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਮੇਰੀ ਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ।

Verse 7#

Kalambudalilalitorasi kaitabhareh

कालाम्बुदालिललितोरसि कैटभारेः धाराधरे स्फुरति या तडिदङ्गनेव मातुस्समस्तजगतां महनीयमूर्तिः भद्राणि मे दिशतु भार्गवनन्दनायाः

Kalambudalilalitorasi kaitabhareh Dharadhare sphurati ya tadidanganeva Matussamastajagatam mahaniyamurtih Bhadrani me dishatu bhargavanandanayah

Meaningਕੈਟਭਾਰਿ (ਵਿਸ਼ਨੂੰ) ਦੇ ਮੇਘ ਵਾਂਗ ਸੁੰਦਰ ਵਕਸ਼ ਉੱਤੇ ਮੇਘ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਰੇਖਾ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ — ਸਮਸਤ ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਤਾ ਉਸ ਸ਼੍ਰੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

Verse 8#

Praptam padam prathamatah khalu yatprabhavat

प्राप्तं पदं प्रथमतः खलु यत्प्रभावात् माङ्गल्यभाजि मधुमाथिनि मन्मथेन मय्यापतेत्तदिह मन्थरमीक्षणार्धं मन्दालसं मकरालयकन्यकायाः

Praptam padam prathamatah khalu yatprabhavat Mangalyabhaji madhumathini manmathena Mayyapatettadiha mantharamikshanardham Mandalasam cha makaralayakanyakayah

Meaningਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ ਦੀ ਮੰਗਲਮਈ ਪ੍ਰਿਯਾ! ਜਿਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਕਾਮਦੇਵ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਪਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ — ਉਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਲ ਭਰ ਲਈ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਵੀ ਪਵੇ।

Verse 9#

Dadyaddayanupavano dravinambudharam

दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारां अस्मिन्नकिञ्चनविहङ्गशिशौ विषण्णे दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः

Dadyaddayanupavano dravinambudharam Asminnakinchanavihangashishau vishanne Dushkarmagharmamapaniya chiraya duram Narayanapranayininayanambuvahah

Meaningਕਰੁਣਾ ਦੀ ਪੌਣ ਦੁਸ਼ਕਰਮ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਨਾਲ ਮੁਰਝਾਏ, ਉਦਾਸ, ਅਕਿੰਚਨ ਰੂਪੀ ਪੰਛੀ-ਬੱਚੇ ਉੱਤੇ (ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ) ਧਨ ਦੀ ਧਾਰਾ ਵਰ੍ਹਾਵੇ।

Verse 10#

Ishtavishishtamatayopi yaya dayardra-

इष्टाविशिष्टमतयोऽपि यया दयार्द्र- दृष्ट्या त्रिविष्टपपदं सुलभं लभन्ते दृष्टिः प्रहृष्टकमलोदरदीप्तिरिष्टां पुष्टिं कृषीष्ट मम पुष्करविष्टरायाः

Ishtavishishtamatayopi yaya dayardra- Drishtya trivishtapapadam sulabham labhante Drishtih prahrishtakamalodaradiptirishtam Pushtim krishishta mama pushkaravishtarayah

Meaningਜਿਸ ਦੀ ਦਯਾ-ਆਰਦ੍ਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਵੀ ਸਹਿਜੇ ਸਵਰਗ (ਇੰਦਰ) ਪਦ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ — ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਉਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਵੀ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਮੁੜੇ।

Verse 11#

Girdevateti garudadhvajasundariti

गीर्देवतेति गरुडध्वजसुन्दरीति शाकम्भरीति शशिशेखरवल्लभेति सृष्टिस्थितिप्रलयकेलिषु संस्थितायै तस्यै नमस्त्रिभुवनैकगुरोस्तरुण्यै

Girdevateti garudadhvajasundariti Shakambhariti shashishekharavallabheti Srishtisthitipralayakelishu samsthitayai Tasyai namastribhuvanaikagurostarunyai

Meaningਵਾਗਦੇਵੀ (ਸਰਸਵਤੀ), ਗਰੁੜਧ੍ਵਜ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ, ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਵੱਲਭਾ — ਲੀਲਾ ਵਜੋਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਸਥਿਤੀ, ਪ੍ਰਲਯ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

Verse 12#

Shrutyai namostu shubhakarmaphalaprasutyai

श्रुत्यै नमोऽस्तु शुभकर्मफलप्रसूत्यै रत्यै नमोऽस्तु रमणीयगुणार्णवायै शक्त्यै नमोऽस्तु शतपत्रनिकेतनायै पुष्ट्यै नमोऽस्तु पुरुषोत्तमवल्लभायै

Shrutyai namostu shubhakarmaphalaprasutyai Ratyai namostu ramaniyagunarnavayai Shaktyai namostu shatapatraniketanayai Pushtyai namostu purushottamavallabhayai

Meaningਸ਼ੁਭਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸ਼੍ਰੁਤੀ (ਵੇਦ) ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਰਮਣੀਯ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਸਾਗਰ ਰਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ — ਵਿਸ਼ਨੂੰ-ਪ੍ਰਿਯਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

Verse 13#

Namostu nalikanibhananayai

नमोऽस्तु नालीकनिभाननायै नमोऽस्तु दुग्धोदधिजन्मभूम्यै नमोऽस्तु सोमामृतसोदरायै नमोऽस्तु नारायणवल्लभायै

Namostu nalikanibhananayai Namostu dugdhodadhijanmabhumyai Namostu somamritasodarayai Namostu narayanavallabhayai

Meaningਕਮਲਮੁਖੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਕਸ਼ੀਰਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਚੰਦਰ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਭੈਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

Verse 14#

Sampatkarani sakalendriyanandanani

सम्पत्कराणि सकलेन्द्रियनन्दनानि साम्राज्यदानविभवानि सरोरुहाक्षि त्वद्वन्दनानि दुरिताहरणोद्यतानि मामेव मातरनिशं कलयन्तु मान्ये

Sampatkarani sakalendriyanandanani Samrajyadanavibhavani saroruhakshi Tvadvandanani duritaharanodyatani Mameva mataranisham kalayantu manye

Meaningਹੇ ਕਮਲਨਯਨਾ! ਜਿਸ ਦੀ ਵੰਦਨਾ ਧਨ ਦੇ ਕੇ ਸਮਸਤ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਨੰਦਿਤ ਕਰਦੀ, ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਵੈਭਵ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ — ਬਾਣੀ, ਅੰਗ ਅਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਵੰਦਨਾ।

Verse 15#

Yatkatakshasamupasanavidhih

यत्कटाक्षसमुपासनाविधिः सेवकस्य सकलार्थसम्पदः सन्तनोति वचनाङ्गमानसैः त्वां मुरारिहृदयेश्वरीं भजे

Yatkatakshasamupasanavidhih Sevakasya sakalarthasampadah Santanoti vachanangamanasaih Tvam murarihridayeshvarim bhaje

Meaningਜਿਸ ਦੇ ਕਟਾਕਸ਼ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਹੀ ਸੇਵਕ ਨੂੰ ਬਾਣੀ, ਅੰਗ ਅਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਸਮਸਤ ਧਨ ਅਤੇ ਹਰ ਟੀਚੇ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ — ਹੇ ਮੁਰਾਰਿ ਦੀ ਪ੍ਰਿਯਾ, ਤੈਨੂੰ ਮੈਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

Verse 16#

Sarasijanilaye sarojahaste

सरसिजनिलये सरोजहस्ते धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम्

Sarasijanilaye sarojahaste Dhavalatamamshukagandhamalyashobhe Bhagavati harivallabhe manojne Tribhuvanabhutikari prasida mahyam

Meaningਹੇ ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੀ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਨਾਲ, ਅਤਿ ਸ਼ਵੇਤ ਵਸਤਰ, ਸੁਗੰਧ ਅਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ — ਹੇ ਭਗਵਤੀ, ਹਰਿਵੱਲਭਾ, ਮਨੋਜ੍ਞਾ, ਤ੍ਰਿਭੁਵਨ ਵਿੱਚ ਪੂਜਿਤਾ: ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।

Verse 17#

Dig hastibhih kanakakumbhamukhavasrishta-

दिग् हस्तिभिः कनककुम्भमुखावसृष्ट- स्वर्वाहिनीविमलचारुजलप्लुताङ्गीम् प्रातर्नमामि जगतां जननीमशेष- लोकाधिनाथगृहिणीममृताब्धिपुत्रीम्

Dig hastibhih kanakakumbhamukhavasrishta- Svarvahinivimalacharujalaplutangim Pratarnamami jagatam jananimashesha- Lokadhinathagrihinimamritabdhiputrim

Meaningਦਿੱਗਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਫੜੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਲਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਵਰ੍ਹਾਏ ਸਵਰਗ-ਗੰਗਾ ਦੇ ਨਿਰਮਲ ਸੁੰਦਰ ਜਲ ਨਾਲ ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਗ ਭਿੱਜੇ ਹਨ — ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਤਃਕਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

Verse 18#

Kamale kamalakshavallabhe tvam

कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः अवलोकय मामकिञ्चनानां प्रथमं पात्रमकृत्रिमं दयायाः

Kamale kamalakshavallabhe tvam Karunapuratarangitairapangaih Avalokaya mamakinchananam Prathamam patramakritrimam dayayah

Meaningਹੇ ਕਮਲਾ, ਕਮਲਨਯਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਪ੍ਰਿਯਾ! ਕਰੁਣਾ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਉਛਲਦੇ ਆਪਣੇ ਕਟਾਕਸ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਦੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਗਰਣੀ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ।

Verse 19#

Stuvanti ye stutibhiramibhiranvaham

स्तुवन्ति ये स्तुतिभिरमीभिरन्वहं त्रयीमयीं त्रिभुवनमातरं रमाम् गुणाधिका गुरुतरभाग्यभागिनो भवन्ति ते भुवि बुधभाविताशयाः

Stuvanti ye stutibhiramibhiranvaham Trayimayim tribhuvanamataram ramam Gunadhika gurutarabhagyabhagino Bhavanti te bhuvi budhabhavitashayah

Meaningਜੋ ਪ੍ਰਤਿਦਿਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਯੀਸ੍ਵਰੂਪਾ, ਤ੍ਰਿਭੁਵਨ ਦੀ ਮਾਤਾ ਰਮਾ (ਲਕਸ਼ਮੀ) ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਧਿਕ ਗੁਣਵਾਨ ਅਤੇ ਗੁਰੁਤਰ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ ਹੋ ਕੇ ਪਰਮ ਪਦ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।

Word-by-Word Breakdown

कनकधारा
Kanakadhara
ਸੋਨੇ ਦੀ ਧਾਰਾ/ਵਰਖਾ
अङ्गं हरेः
Angam Hareh
ਹਰਿ (ਵਿਸ਼ਨੂੰ) ਦਾ ਅੰਗ
पुलकभूषणम्
Pulakabhushanam
ਆਨੰਦ ਦੇ ਰੋਮਾਂਚ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ
मङ्गलदेवता
Mangaladevata
ਮੰਗਲ ਦੀ ਦੇਵੀ
मुरारेः
Murareh
ਮੁਰਾਰਿ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ/ਵਿਸ਼ਨੂੰ) ਦੀ
सागरसम्भवा
Sagarasambhava
ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਜਨਮੀ (ਲਕਸ਼ਮੀ)
इन्दिरा
Indira
ਲਕਸ਼ਮੀ (ਕਾਂਤੀਮਈ) — ਇੰਦਿਰਾ
मुकुन्द
Mukunda
ਵਿਸ਼ਨੂੰ (ਮੋਕਸ਼ਦਾਤਾ) — ਮੁਕੁੰਦ
भुजङ्गशयाङ्गना
Bhujangashayanganaa
ਸ਼ੇਸ਼ਸ਼ਾਈ (ਵਿਸ਼ਨੂੰ) ਦੀ ਪਤਨੀ
कौस्तुभ
Kaustubha
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਵਕਸ਼ ਉੱਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਮਣਿ — ਕੌਸਤੁਭ
कमलालया
Kamalalaya
ਕਮਲ ਹੀ ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਵਾਸ (ਲਕਸ਼ਮੀ) — ਕਮਲਾਲਯਾ
कैटभारि
Kaitabhari
ਕੈਟਭ ਦੈਤ ਦਾ ਸ਼ਤਰੂ (ਵਿਸ਼ਨੂੰ) — ਕੈਟਭਾਰਿ
भार्गवनन्दना
Bhargavanandana
ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ (ਲਕਸ਼ਮੀ) — ਭਾਰਗਵਨੰਦਨਾ
कटाक्षमाला
Katakshamala
ਕਟਾਕਸ਼ਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ
श्रियं
Shriyam
ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ, ਧਨ, ਲਕਸ਼ਮੀ

Origin & History

Source: Composed by Adi Shankaracharya

Author: Adi Shankaracharya

Period: 8th century CE (composed at age 8)

ਸਿਰਫ਼ 8 ਸਾਲ ਦੇ ਬਾਲ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਵਜੋਂ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਘਰ-ਘਰ ਭਿੱਖਿਆ ਮੰਗਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਤਿ ਗ਼ਰੀਬ ਔਰਤ ਕੋਲ ਦੇਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁੱਕੇ ਔਲੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕੁਝ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਸ ਦੀ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਉਦਾਰਤਾ ਤੋਂ ਦ੍ਰਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਬਾਲਕ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਨੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਕਨਕਧਾਰਾ ਸਤੋਤਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਦਿਵਯ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ 21 ਅਨੁਪਮ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਉਸ ਔਰਤ ਦੇ ਘਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਔਲਿਆਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰ ਸਦਾ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਗ਼ਰੀਬੀ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੀ।

Frequently Asked Questions

ਕਨਕਧਾਰਾ ਸਤੋਤਰ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਮਾਤਾ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸਤੁਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ 8 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ਼ਰੀਬ ਔਰਤ ਨੂੰ ਧਨ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਰਚੀ। 'ਕਨਕਧਾਰਾ' ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ 'ਸੋਨੇ ਦੀ ਧਾਰਾ' — ਜੋ ਪਾਠ ਪਿੱਛੋਂ ਉਸ ਔਰਤ ਦੇ ਘਰ ਵਰ੍ਹੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵਰਖਾ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ ਸੀ?
ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਬਾਲਕ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਨੇ ਇੱਕ ਗ਼ਰੀਬ ਔਰਤ ਦੇ ਘਰ ਸਾਹਮਣੇ ਇਹ ਸਤੋਤਰ ਪੜ੍ਹਿਆ, ਤਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਔਲੇ ਵਰ੍ਹੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਗ਼ਰੀਬੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਹਿੰਦੂ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚਮਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਕਨਕਧਾਰਾ ਸਤੋਤਰ ਕਦੋਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਦੀਵਾਲੀ, ਧਨਤੇਰਸ, ਅਕਸ਼ੈ ਤ੍ਰਿਤੀਆ, ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਕੇ ਆਰਥਿਕ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦੇ ਸਮੇਂ। ਇਹ ਸਤੋਤਰ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਧਨ-ਪ੍ਰਦਾਇਨੀ ਕਿਰਪਾ ਨੂੰ ਸੱਦਣ ਲਈ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ?
ਸੰਪੂਰਨ ਕਨਕਧਾਰਾ ਸਤੋਤਰ ਵਿੱਚ 21 ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ (ਕਟਾਕਸ਼) ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਧਨ ਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਦੇਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →