ਕਪੂਰਗੌਰੰ ਕਰੁਣਾਵਤਾਰਮ੍ — Word-by-Word Meaning
कर्पूरगौरं करुणावतारम्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
कर्पूरगौरं
Karpura Gauram
ਕਪੂਰ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ/ਪਵਿੱਤਰ
करुणावतारं
Karunavataram
ਕਰੁਣਾ ਦੇ ਅਵਤਾਰ
संसारसारं
Sansara Saram
ਸੰਸਾਰ/ਹੋਂਦ ਦਾ ਸਾਰ
भुजगेन्द्रहारम्
Bhujagendra Haram
ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹਾਰ ਵਜੋਂ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ
सदावसन्तं
Sada Vasantam
ਸਦਾ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ
हृदयारविन्दे
Hridayaravinde
ਹਿਰਦੇ-ਕਮਲ ਵਿੱਚ
भवं
Bhavam
ਸ਼ਿਵ (ਹੋਂਦ ਦਾ ਸਰੋਤ)
भवानीसहितं
Bhavani Sahitam
ਭਵਾਨੀ (ਪਾਰਵਤੀ) ਸਮੇਤ
नमामि
Namami
ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਵੰਦਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ
Complete Translation
ਕਪੂਰ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ, ਕਰੁਣਾ ਦੇ ਅਵਤਾਰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰ, ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹਾਰ ਵਜੋਂ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ — ਭਵਾਨੀ (ਪਾਰਵਤੀ) ਸਮੇਤ ਮੇਰੇ ਹਿਰਦੇ-ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
Origin & History
Source: Traditional Sanskrit devotional verse
Author: Unknown (ancient tradition)
Period: Ancient
ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ-ਪੂਜਾ ਦੇ ਤਾਣੇ-ਬਾਣੇ ਵਿੱਚ ਗੁੰਦਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ — ਭਾਰਤ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹਰ ਸ਼ਿਵ-ਆਰਤੀ ਦਾ ਸਰਬ-ਸਾਂਝਾ ਸਮਾਪਤੀ-ਸ਼ਲੋਕ ਇਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਸਤਰਾਂ ਸ਼ਿਵ-ਉਪਾਸਨਾ ਦਾ ਸੰਪੂਰਨ ਤੱਤ ਸਮੇਟ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ: ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ (ਕਪੂਰ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ), ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ (ਕਰੁਣਾ ਦਾ ਅਵਤਾਰ), ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਭੂਮਿਕਾ (ਹੋਂਦ ਦਾ ਸਾਰ), ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ (ਸੱਪ-ਧਾਰੀ) ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ (ਪਾਰਵਤੀ ਸਮੇਤ ਸਦਾ ਭਗਤ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ)।
Frequently Asked Questions
ਕਰਪੂਰਗੌਰੰ ਕੀ ਹੈ?▼
ਇਹ ਚਾਰ ਸਤਰਾਂ ਦਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਲੋਕ ਹੈ ਜੋ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਕਪੂਰ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ, ਕਰੁਣਾ ਦੇ ਅਵਤਾਰ, ਸੱਪ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਸਮੇਤ ਭਗਤ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਸ਼ਿਵ-ਆਰਤੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਜਾਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦਾ ਜਾਪ ਕਦੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?▼
ਮੰਦਰਾਂ ਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸ਼ਿਵ-ਆਰਤੀ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਉੱਤੇ। ਧਿਆਨ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਅਤੇ ਮਹਾਸ਼ਿਵਰਾਤਰੀ ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਤੰਤਰ ਮੰਤਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਕਪੂਰ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?▼
ਕਪੂਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜ ਕੇ ਕੋਈ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ — ਇਹ ਹੰਕਾਰ ਤੇ ਮੋਹ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਚੇਤਨਾ ਸਰੂਪ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਚਿੱਟਤਾਈ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ਬੂ ਦਿਵਯ ਕਿਰਪਾ ਦੀ ਮਿਠਾਸ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਕਰਪੂਰਗੌਰੰ ਕਰੁਣਾਵਤਾਰਮ੍ ਦਾ ਅਰਥ ਕੀ ਹੈ?▼
'ਕਰਪੂਰਗੌਰੰ' ਅਰਥਾਤ 'ਕਪੂਰ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ'; 'ਕਰੁਣਾਵਤਾਰਮ੍' — 'ਕਰੁਣਾ ਦਾ ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਅਵਤਾਰ'; 'ਸੰਸਾਰਸਾਰੰ' — 'ਸੰਸਾਰਕ ਹੋਂਦ ਦਾ ਸਾਰ'; 'ਭੁਜਗੇਨ੍ਦ੍ਰਹਾਰਮ੍' — 'ਜੋ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹਾਰ ਵਜੋਂ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ'; 'ਸਦਾਵਸਨ੍ਤੰ ਹ੍ਰਿਦਯਾਰਵਿਨ੍ਦੇ' — 'ਜੋ ਹਿਰਦੇ-ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਵੱਸਦੇ ਹਨ'; 'ਭਵੰ ਭਵਾਨੀਸਹਿਤੰ ਨਮਾਮਿ' — 'ਉਸ ਭਵ (ਸ਼ਿਵ) ਨੂੰ, ਭਵਾਨੀ (ਪਾਰਵਤੀ) ਸਮੇਤ, ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।' ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਹਰ ਆਰਤੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →