ਲਲਿਤਾ ਸਹਸ੍ਰਨਾਮਮ੍ — Word-by-Word Meaning

ਮੈਂ ਪਰਮ ਜਨਨੀ (ਪਰਾ-ਅੰਬਿਕਾ) ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ — ਸਿੰਦੂਰ ਵਾਂਗ ਅਰੁਣ ਵਰਣ ਦੇ ਦੇਹ ਵਾਲੀ, ਤਿੰਨ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਮਾਣਿਕ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਕਲਾ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਮੁਕਟਧਾਰੀ, ਮੁਸਕਾਨ ਭਰੇ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਮਧੂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਤਨ-ਪਾਤਰ ਅਤੇ ਲਾਲ ਕਮਲ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਚਰਨ ਰਤਨ-ਜੜੇ ਕਲਸ਼ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ ਹਨ। ਪਾਸ਼, ਅੰਕੁਸ਼, ਪੁਸ਼ਪਬਾਣ ਅਤੇ ਗੰਨੇ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਧਾਰਨ ਕਰ ਕੇ, ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਅਣਿਮਾ ਆਦਿ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ, ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਅਰੁਣ ਵਰਣ ਦੀ ਮਹਾਰਾਜ੍ਞੀ ਭਵਾਨੀ ਦਾ ਮੈਂ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਵਿਦਿਆ ਹੈ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਤੁਤ, ਸਰਬ ਐਸ਼ਵਰਯ ਦੀ ਦਾਤੀ। ਅੱਗੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਹਸ੍ਰ ਨਾਮ — ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ, ਰਿਸ਼ੀ ਹਯਗ੍ਰੀਵ ਦੁਆਰਾ ਅਗਸਤਯ ਨੂੰ ਸਿਖਾਏ ਗਏ — ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਮਾਤਾ, ਮੰਗਲਮਈ ਜਨਨੀ ਵਜੋਂ; ਸ਼੍ਰੀਮਹਾਰਾਜ੍ਞੀ, ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਮਹਾਨ ਸਾਮ੍ਰਾਜ੍ਞੀ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰਜ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਚਿਤ੍-ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ; ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਦੇਦੀਪਯਮਾਨ, ਚਤੁਰਭੁਜਾ, ਕਾਮ ਦਾ ਪਾਸ਼, ਕ੍ਰੋਧ ਦਾ ਅੰਕੁਸ਼, ਮਨ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਪੰਚ ਤਨਮਾਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਬਾਣ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ। ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਚਕ੍ਰ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾਮਣੀ ਭਵਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼੍ਰੀਪੁਰ ਦੀ ਰਾਣੀ ਵਜੋਂ, ਚਕ੍ਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠ ਕੇ ਹਜ਼ਾਰ-ਦਲ ਕਮਲ ਉੱਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਸਾਉਣ ਵਾਲੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਵਜੋਂ, ਮਹਾ-ਤ੍ਰਿਪੁਰ-ਸੁੰਦਰੀ, ਰਾਜਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਵਜੋਂ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ — ਸਮੂਹ ਰੋਗ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੀ ਨਿਵਾਰਿਣੀ, ਅਤੇ ਮੋਕਸ਼ ਦੀ ਦਾਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰ ਨਾਮਾਂ ਦਾ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਾਠ ਉਨ੍ਹਾਂ ਭਗਤਾਂ ਲਈ ਜਨਨੀ ਦੀ ਸਰਬੋਤਮ ਉਪਾਸਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸ਼੍ਰੀਚਕ੍ਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।