Mantra.Tips

ਸਰਸਵਤੀ ਵੰਦਨਾ Meaning — Line by Line

सरस्वती वंदना

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ਸਰਸਵਤੀ ਵੰਦਨਾ with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Verse 1#

Ya Kundendu Tushara Hara Dhavala

या कुन्देन्दुतुषारहारधवला या शुभ्रवस्त्रावृता या वीणावरदण्डमण्डितकरा या श्वेतपद्मासना। या ब्रह्माच्युतशंकरप्रभृतिभिर्देवैः सदा पूजिता सा मां पातु सरस्वती भगवती निःशेषजाड्यापहा॥

Ya Kundendu Tushara Hara Dhavala Ya Shubhra Vastra Avrita Ya Veena Vara Danda Mandita Kara Ya Shveta Padma Asana Ya Brahma Achyuta Shankara Prabhritibhih Devaih Sada Poojita Sa Maam Paatu Saraswati Bhagavati Nihshesha Jadyapaha

Meaningਜੋ ਚਮੇਲੀ ਦੇ ਫੁੱਲ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਹਾਰ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੀ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ੁੱਧ ਚਿੱਟੇ ਵਸਤਰ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵੀਣਾ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜੋ ਚਿੱਟੇ ਕਮਲ ਉੱਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਦਾ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਉਹ ਸਰਸਵਤੀ ਭਗਵਤੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਅਗਿਆਨ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।

Verse 2#

Shuklaam Brahma Vichara Sara Paramam

शुक्लां ब्रह्मविचारसारपरमामाद्यां जगद्व्यापिनीं वीणापुस्तकधारिणीमभयदां जाड्यान्धकारापहाम्। हस्ते स्फाटिकमालिकां दधतीं पद्मासने संस्थिताम् वन्दे तां परमेश्वरीं भगवतीं बुद्धिप्रदां शारदाम्॥

Shuklaam Brahma Vichara Sara Paramam Aadyaam Jagad Vyapineem Veena Pustaka Dharineem Abhaya Daam Jadyandhakarapahaam Haste Sfatika Malikaam Cha Dadhateem Padmasane Sansthitaam Vande Taam Parameshwareem Bhagavateem Buddhi Pradaam Shaaradaam

Meaningਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮ ਦੇਵੀ ਸ਼ਾਰਦਾ (ਸਰਸਵਤੀ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ—ਜੋ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦਿਵ੍ਯ ਗਿਆਨ ਦਾ ਸਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਆਦਿ ਅਤੇ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਜੋ ਵੀਣਾ ਅਤੇ ਪੁਸਤਕ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਭੈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਗਿਆਨ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸਫਟਿਕ ਦੀ ਮਾਲਾ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਮਲ ਉੱਤੇ ਆਸੀਨ ਹੈ—ਉਹ ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

Word-by-Word Breakdown

कुन्देन्दु
Kundendu
ਚਮੇਲੀ ਅਤੇ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੀ
तुषारहार
Tushara Hara
ਤ੍ਰੇਲ/ਬਰਫ਼ ਦਾ ਹਾਰ
धवला
Dhavala
ਸ਼ੁੱਧ ਚਿੱਟਾ, ਚਮਕਦਾਰ
शुभ्रवस्त्र
Shubhra Vastra
ਚਿੱਟੇ ਵਸਤਰ
वीणा
Veena
ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤਾਰ-ਸਾਜ਼ (ਵੀਣਾ)
श्वेतपद्मासना
Shveta Padma Asana
ਚਿੱਟੇ ਕਮਲ ਉੱਤੇ ਆਸੀਨ
ब्रह्माच्युतशंकर
Brahma Achyuta Shankara
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ
निःशेषजाड्यापहा
Nihshesha Jadyapaha
ਸਾਰੇ ਅਗਿਆਨ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹਤਾ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ
बुद्धिप्रदां
Buddhi Pradaam
ਬੁੱਧੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ
शारदाम्
Shaaradaam
ਸ਼ਾਰਦਾ—ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਹੋਰ ਨਾਮ
स्फाटिकमालिका
Sfatika Malika
ਸਫਟਿਕ ਦੀ ਮਾਲਾ
पुस्तक
Pustaka
ਪੁਸਤਕ (ਗਿਆਨ ਦੀ)
अभयदां
Abhaya Daam
ਅਭੈ ਦੇਣ ਵਾਲੀ

Origin & History

Source: Found in various Puranas and the Saraswati Stotram tradition

Author: Ancient Sanskrit tradition

Period: Ancient (exact date unknown)

ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਰਿਗਵੇਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਬਲ ਨਦੀ-ਦੇਵੀ ਵਜੋਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਸਦੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਵਿੱਦਿਆ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਦੇਵੀ ਬਣ ਗਈ। ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੂਪ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਚਿੱਟੇ ਵਸਤਰਧਾਰੀ, ਕਮਲਾਸਨਾ, ਵੀਣਾ ਅਤੇ ਪੁਸਤਕ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਵੀ ਪੂਜਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਭਰ ਦੀ ਸਰਬ-ਸਾਂਝੀ ਸਕੂਲ-ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਬਣ ਗਈ।

Frequently Asked Questions

ਸਰਸਵਤੀ ਵੰਦਨਾ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਵਿੱਦਿਆ, ਸੰਗੀਤ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਦੇਵੀ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਹੈ। 'ਯਾ ਕੁੰਦੇਂਦੁਤੁਸ਼ਾਰਹਾਰਧਵਲਾ' ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਰਸਵਤੀ ਸ਼ਲੋਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਪਾਠ ਭਾਰਤ ਭਰ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕਦੋਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ, ਸਰਸਵਤੀ ਪੂਜਾ (ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ) 'ਤੇ, ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਵੀ ਬੌਧਿਕ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਸਵੇਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਵਜੋਂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਕੀ ਇਹ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੈ?
ਹਾਂ। ਸੰਗੀਤ, ਲਿਖਾਈ, ਚਿੱਤਰਕਲਾ, ਨਾਚ, ਬਾਣੀ—ਸਾਰੇ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਅਧਿਸ਼ਠਾਤਰੀ ਸਰਸਵਤੀ ਹੈ। ਕਲਾਕਾਰ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਅਤੇ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਲਈ ਨਿਯਮਿਤ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →