శ్రీమద్భగవద్గీత ౧.౧ — ధర్మక్షేత్రే కురుక్షేత్రే — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
धृतराष्ट्रः उवाच
dhṛitarāśhtraḥ uvācha
ధృతరాష్ట్రుడు పలికెను
धर्मक्षेत्रे
dharma-kṣhetre
ధర్మ భూమి
कुरुक्षेत्रे
kuru-kṣhetre
కురుక్షేత్రంలో
समवेताः
samavetāḥ
గుమిగూడిన
युयुत्सवः
yuyutsavaḥ
యుద్ధం చేయగోరిన
मामकाः
māmakāḥ
నా కుమారులు
पाण्डवाः
pāṇḍavāḥ
పాండు కుమారులు
च
cha
మరియు
एव
eva
నిశ్చయంగా
किम्
kim
ఏమి
अकुर्वत
akurvata
వారు చేసిరి
सञ्जय
sañjaya
ఓ సంజయా
Complete Translation
ధృతరాష్ట్రుడు పలికెను: ఓ సంజయా! యుద్ధాభిలాషతో ధర్మభూమి అయిన కురుక్షేత్రంలో గుమిగూడిన నా కుమారులు మరియు పాండు కుమారులు ఏమి చేసిరి?
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 1
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
భగవద్గీత మొదటి అధ్యాయం 'అర్జున విషాద యోగం'తో ఆరంభమవుతుంది. మహాయుద్ధం ఆరంభం కాబోతున్నప్పుడు, స్వయంగా రణభూమిని చూడలేని అంధ రాజు ధృతరాష్ట్రుడు, వ్యాసునిచే దూరదృష్టిని పొందిన తన సారథి సంజయుని కురుక్షేత్ర సంఘటనలను వర్ణించమని అడుగుతాడు. అతని ఈ మొదటి పదాలే మొత్తం గీత యొక్క ఆరంభమవుతాయి.
Frequently Asked Questions
భగవద్గీత మొదటి శ్లోకాన్ని ఎవరు పలుకుతారు?▼
అంధ రాజు ధృతరాష్ట్రుడు ఆరంభ శ్లోకాన్ని పలుకుతాడు. వేద వ్యాసునిచే దివ్యదృష్టిని పొందిన తన మంత్రి సంజయుని, కురుక్షేత్ర రణభూమిలో తన కుమారులు (కౌరవులు), పాండవుల మధ్య ఏమి జరుగుతున్నదో వర్ణించమని అడుగుతాడు.
కురుక్షేత్రాన్ని 'ధర్మక్షేత్రం' అని ఎందుకు అంటారు?▼
కురుక్షేత్రాన్ని 'ధర్మ భూమి' అని అంటారు ఎందుకంటే అది ఒక పవిత్ర తీర్థభూమి, అక్కడ జరిగిన యుద్ధం మూలంగా ధర్మం కోసం జరిగిన సంఘర్షణ. పవిత్ర భూమిపై ఉండటం వలన అధర్మం వైపు మొగ్గిన వారిలో కూడా సహజంగా ధర్మం మేల్కొంటుందని వ్యాఖ్యాతలు పేర్కొంటారు.
గీత ధృతరాష్ట్రుని ప్రశ్నతో ఎందుకు ఆరంభమవుతుంది?▼
ధృతరాష్ట్రుని ఆందోళనకర ప్రశ్నతో ఆరంభం కావడం వెంటనే అతని కుమారుల పట్ల ఆసక్తిని వెల్లడిస్తుంది ('నా కుమారులు' వర్సెస్ 'పాండు కుమారులు'). ఈ సూక్ష్మ పక్షపాతం మహాకావ్యం యొక్క నైతిక ఉద్రిక్తతకు భూమికను సిద్ధం చేసి, ముందు గీతగా మారే సంభాషణలోకి శ్రోతను లాగుతుంది.
కృష్ణుడు పలకకపోయినా ఈ శ్లోకం ముఖ్యమా?▼
అవును. ఆరంభ శ్లోకం కావడం వలన ఇది మొత్తం దృశ్యానికి భూమికను సిద్ధం చేస్తుంది, గీత యొక్క ఏ సంపూర్ణ పఠనం ఆరంభంలోనైనా సంప్రదాయబద్ధంగా పఠించబడుతుంది. కృష్ణుని ఉపదేశం ప్రారంభమయ్యే ముందు కురుక్షేత్ర పరిసరాన్ని, వక్తల సంబంధాన్ని ఇది స్థాపిస్తుంది.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →