శ్రీమద్భగవద్గీత ౧.౨౧ — సేనయోరుభయోర్మధ్యే — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता १.२१ — सेनयोरुभयोर्मध्ये
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
अर्जुनः उवाच
arjunaḥ uvācha
అర్జునుడు పలికెను
हृषीकेशम्
hṛiṣhīkeśham
హృషీకేశునితో (ఇంద్రియాధిపతి కృష్ణుడు)
तदा
tadā
అప్పుడు; ఆ సమయంలో
वाक्यम् इदम्
vākyam idam
ఈ మాటలు
आह
āha
పలికెను
महीपते
mahīpate
ఓ భూపతీ (సంజయుడు ధృతరాష్ట్రుని సంబోధిస్తూ)
सेनयोः
senayoḥ
సేనల
उभयोः
ubhayoḥ
రెండింటి
मध्ये
madhye
మధ్యలో
रथम्
ratham
రథాన్ని
स्थापय
sthāpaya
నిలుపుము; స్థాపించుము
मे
me
నా
अच्युत
achyuta
ఓ అచ్యుత, అవినాశి (కృష్ణా)
Complete Translation
అర్జునుడు పలికెను: ఓ అచ్యుత (అవినాశి కృష్ణా)! నా రథాన్ని రెండు సేనల మధ్య నిలుపుము, యుద్ధం చేయగోరి ఇక్కడ నిలిచిన ఈ యోధులను నేను చూడగలిగేటట్లు, ఈ రణసంగ్రామం ఆరంభం కాబోతుండగా నేను ఎవరితో యుద్ధం చేయవలెనో తెలుసుకోగలిగేటట్లు.
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 21
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
మొదటి అధ్యాయం 'అర్జున విషాద యోగం'లో, శంఖనాదాల తర్వాత, రెండు సేనలు యుద్ధానికి సిద్ధంగా నిలిచినప్పుడు, అర్జునుడు తన సారథి కృష్ణుని రథాన్ని రెండు సేనల మధ్యకు నడపమని అడుగుతాడు. సంజయుడు దీనిని అంధ రాజు ధృతరాష్ట్రునికి వినిపిస్తాడు. ఈ ప్రార్థన అర్జునుని నేరుగా తన స్వజనుల ఎదుటకు తీసుకువస్తుంది, భగవద్గీతకు అవకాశమయ్యే శోకాన్ని మేల్కొలుపుతుంది.
Frequently Asked Questions
భగవద్గీత ౧.౨౧లో అర్జునుడు కృష్ణుని ఏమి అడుగుతాడు?▼
సారథిగా మారిన కృష్ణుని రథాన్ని రెండు సేనల మధ్య నిలుపమని అర్జునుడు అడుగుతాడు, యుద్ధం ఆరంభం కాకముందు యుద్ధం చేయగోరి గుమిగూడిన యోధులను స్పష్టంగా చూడగలిగేటట్లు.
అర్జునుడు కృష్ణుని 'హృషీకేశ', 'అచ్యుత' అని ఎందుకు అంటాడు?▼
'హృషీకేశ' అంటే ఇంద్రియాధిపతి, అర్జునుని సంయమం చలించబోతున్న ఆ ఇంద్రియాలకే కృష్ణుడు అధిపతి అని సూచిస్తుంది; 'అచ్యుత' అంటే అవినాశి, ఎన్నడూ పతనం కానివాడు. ఈ నామాలు అర్జునుని భక్తిని, కృష్ణుని అచంచల మార్గదర్శనంపై అతని నమ్మకాన్ని వ్యక్తం చేస్తాయి.
గీతలో ఈ శ్లోకం ప్రాముఖ్యత ఏమిటి?▼
ఇది అర్జునుడు రణభూమిని చూడమని అడిగే మలుపు. రెండు సేనల మధ్య నిలిచి అతను తన స్వజనులను, గురువులను చూస్తాడు, దాని వలన కృష్ణుని మొత్తం ఉపదేశానికి కారణమయ్యే శోకం, విభ్రాంతి (విషాదం) కలుగుతాయి.
శ్లోకంలో సంబోధించిన 'మహీపతి' ఎవరు?▼
'మహీపతి' (ఓ భూపతీ) అనేది సంజయుడు రాజు ధృతరాష్ట్రుని సంబోధించడం. సంజయుడు రణభూమి సంఘటనలను అంధ రాజుకు వినిపిస్తున్నాడు, కాబట్టి అర్జునుని మాటలను చెబుతూ ఆయన ధృతరాష్ట్రుని సంబోధిస్తాడు.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →