శ్రీమద్భగవద్గీత 3.42 — ఇంద్రియాణి పరాణ్యాహుః — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता ३.४२ — इन्द्रियाणि पराण्याहुः
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
इन्द्रियाणि
indriyāṇi
ఇంద్రియాలు
पराणि
parāṇi
శ్రేష్ఠమైనవి (శరీరం కంటే)
आहुः
āhuḥ
అని చెబుతారు
इन्द्रियेभ्यः
indriyebhyaḥ
ఇంద్రియాల కంటే
परम्
param
శ్రేష్ఠమైనది, ఉన్నతమైనది
मनः
manaḥ
మనస్సు
मनसः
manasaḥ
మనస్సు కంటే
तु
tu
కానీ, నిశ్చయంగా
परा
parā
శ్రేష్ఠమైనది, ఉన్నతమైనది
बुद्धिः
buddhiḥ
బుద్ధి
यः
yaḥ
ఎవరు, ఏది
बुद्धेः
buddheḥ
బుద్ధి కంటే
परतः
parataḥ
దాని కంటే కూడా పరమైనది, మరింత ఉన్నతమైనది
सः
saḥ
అది (ఆత్మ)
Complete Translation
ఇంద్రియాలను (శరీరం కంటే) శ్రేష్ఠమైనవని చెబుతారు; ఇంద్రియాల కంటే శ్రేష్ఠమైనది మనస్సు, మనస్సు కంటే శ్రేష్ఠమైనది బుద్ధి, మరియు బుద్ధి కంటే కూడా పరమైనది ఆత్మ.
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 3, Verse 42
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
కర్మయోగ అధ్యాయం ముగింపుకు దగ్గరగా, మనిషిని బలవంతంగా అన్నట్లు పాపం వైపు ఏది నడిపిస్తుందని అర్జునుడు అడుగుతాడు. రజోగుణం నుండి పుట్టిన కామమే (వాసన) శత్రువని, అది జ్ఞానాన్ని కప్పి ఇంద్రియాలు, మనస్సు, బుద్ధిలో నివసిస్తుందని శ్రీకృష్ణుడు సమాధానం ఇస్తాడు. సాధకుడు ఆత్మను సర్వోన్నతంగా తెలుసుకుని దాని పైకి ఎదిగి కామాన్ని వశం చేసుకునేలా ఈ శ్లోకం అంతర్గత శ్రేణి మ్యాప్ ఇస్తుంది.
Frequently Asked Questions
భగవద్గీత 3.42 ముఖ్య బోధన ఏమిటి?▼
ఇది మనిషి శ్రేణిని ప్రదర్శిస్తుంది: ఇంద్రియాలు శరీరం కంటే ఉన్నతమైనవి, మనస్సు ఇంద్రియాల కంటే ఉన్నతం, బుద్ధి మనస్సు కంటే ఉన్నతం, ఆత్మ బుద్ధి కంటే కూడా ఉన్నతం. దీన్ని తెలుసుకోవడం వల్ల మనిషి నిజమైన ఆత్మతో తాదాత్మ్యం చెంది నిమ్న శక్తులను వశం చేసుకోగలడు.
శ్రీకృష్ణుడు ఇక్కడ ఈ శ్రేణిని ఎందుకు ఇస్తాడు?▼
మనిషి ఇష్టం లేకపోయినా పాపం చేయడానికి ఏది బలవంతం చేస్తుందని అర్జునుడు అడిగాడు; కామమే ఇంద్రియాలు, మనస్సు, బుద్ధిలో నివసించే శత్రువని శ్రీకృష్ణుడు చెప్పాడు. ఆ శత్రువును జయించడానికి సాధకుడు ఎక్కడ నిలబడాలో — ఆత్మలో, వీటన్నింటి కంటే పైన — ఈ శ్లోకం సరిగ్గా చూపుతుంది.
మనస్సు (మనస్), బుద్ధి (బుద్ధి) మధ్య తేడా ఏమిటి?▼
మనస్సు (మనస్) సంకల్ప-వికల్పాలను, కోరికలను, సందేహాలను ఉత్పన్నం చేస్తుంది, బుద్ధి (బుద్ధి) వివేకం చేస్తుంది, నిర్ణయిస్తుంది, తీర్పు ఇస్తుంది. బుద్ధి సూక్ష్మమైనది, శ్రేష్ఠమైనది, ఆత్మచే నిర్దేశించబడినప్పుడు చంచల మనస్సును, ఇంద్రియాలను వశం చేసుకోగలదు.
ఈ శ్లోకం ఆత్మసంయమానికి ఎలా ఉపయోగపడుతుంది?▼
ఆత్మ, బుద్ధి మనస్సు, ఇంద్రియాల కంటే శ్రేష్ఠమని చూపి, ఉన్నత శక్తులను బలోపేతం చేసి నిమ్నమైనవాటిని పాలించమని ఇది చెబుతుంది. తదుపరి శ్లోకం సలహా ఇస్తుంది: ఆత్మను సర్వోన్నతంగా తెలుసుకుని, ఆత్మతో మనస్సును స్థిరం చేసి కామాన్ని జయించు.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →