శ్రీభువనేశ్వర్యష్టకం (భువనేశ్వరీ స్తోత్రం) — Word-by-Word Meaning
श्रीभुवनेश्वर्यष्टकम् (भुवनेश्वरी स्तोत्रम्)
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
नमामि जगदाधाराम्
namāmi jagadādhārām
జగత్తుకు ఆధారమైన దేవికి నేను నమస్కరిస్తాను
भुवनेशीम्
bhuvaneśīm
భువనాల ఈశ్వరి/అధినేత్రి (భువనేశ్వరి)
भवप्रियाम्
bhavapriyām
భవుని (శివుని) ప్రియురాలు
भुक्तिमुक्तिप्रदाम्
bhuktimuktipradām
భుక్తి, ముక్తి రెండింటినీ ప్రసాదించేది
त्वं स्वाहा त्वं स्वधा
tvaṁ svāhā tvaṁ svadhā
నీవే స్వాహా (దేవతలకు ఆహుతి), స్వధా (పితరులకు ఆహుతి)
त्वं यज्ञा यज्ञनायिका
tvaṁ yajñā yajñanāyikā
నీవే యజ్ఞం, యజ్ఞ నాయిక
त्वं तमोहर्त्री
tvaṁ tamohartrī
నీవే తమస్సు (అజ్ఞానం) హరించేది
ज्ञानज्ञेयं परं पदम्
jñānajñeyaṁ paraṁ padam
నీవే జ్ఞానం, జ్ఞేయం, పరమ పదం
त्वं शिवः त्वं स्वयं विष्णुः
tvaṁ śivaḥ tvaṁ svayaṁ viṣṇuḥ
నీవే శివుడవు, నీవే స్వయంగా విష్ణువు
त्वम् आत्मा परमः अव्ययः
tvam ātmā paramaḥ avyayaḥ
నీవే పరమ అవినాశి ఆత్మవు
त्वं कारणं च कार्यं च
tvaṁ kāraṇaṁ ca kāryaṁ ca
నీవే కారణం, కార్యం రెండూ
त्वं सोमः त्वं रविः कालः
tvaṁ somaḥ tvaṁ raviḥ kālaḥ
నీవే సోముడు (చంద్రుడు), రవి (సూర్యుడు), కాలం
गायत्री त्वं च सावित्री
gāyatrī tvaṁ ca sāvitrī
నీవే గాయత్రి, సావిత్రి
त्वम् एव एका पराशक्तिः
tvam eva ekā parāśaktiḥ
నీవే ఏకైక పరాశక్తివి
त्वम् एव गुरुरूपधृक्
tvam eva gururūpadhṛk
నీవే గురు రూపాన్ని ధరిస్తావు
त्वं काला त्वं कलातीता
tvaṁ kālā tvaṁ kalātītā
నీవే కాలమవు, కాలానికి అతీతమైనదానివి కూడా
करुणामयि
karuṇāmayi
ఓ కరుణామయి దేవీ
त्रिसन्ध्यं श्रद्धया पठेत्
trisandhyaṁ śraddhayā paṭhet
శ్రద్ధతో దీనిని త్రికాలం పఠించేవాడు
सिद्धयः वशगाः
siddhayaḥ vaśagāḥ
అతని వశమవుతాయి సిద్ధులు
अनेन सदृशं स्तोत्रं न
anena sadṛśaṁ stotraṁ na
దీనికి సాటి స్తోత్రం (త్రిభువనాలలో) లేదు
Complete Translation
దేవి పలికింది — ఓ ప్రభూ! భైరవులలో శ్రేష్ఠుడా! దయాళూ, భక్తవత్సలా! నేను నీకు ప్రియురాలినైతే, భువనేశ్వరి స్తవాన్ని చెప్పుము.
ఈశ్వరుడు పలికాడు — ఓ దేవీ! విను, శుభప్రదమైన భువనేశ్యష్టకాన్ని చెబుతాను, దీనిని తెలుసుకోవడం మాత్రముతోనే త్రిలోకాలకు మంగళం కలుగుతుంది.
ఓం. జగత్తుకు ఆధారమైన, భవప్రియ, భుక్తి-ముక్తి ప్రసాదించే, రమ్య, రమణీయ, శుభదాయిని భువనేశ్వరికి నేను నమస్కరిస్తాను.
ఓ దేవీ! నీవే స్వాహా, నీవే స్వధా; నీవే యజ్ఞం, యజ్ఞ నాయిక; నీవే నాథ, తమోహర్త్రి, వ్యాప్య-వ్యాపకాలకు అతీతమైనది.
నీవే ఆధారం, నీవే ఇజ్య (పూజ); నీవే జ్ఞానం, జ్ఞేయం, పరమ పదం; నీవే శివుడవు, నీవే స్వయంగా విష్ణువు, నీవే పరమ అవ్యయ ఆత్మవు.
నీవే కారణం, కార్యం రెండూ; నీవే లక్ష్మి, నీవే హుతాశనుడు (అగ్ని); నీవే సోముడు, రవి, కాలం; నీవే ధాత, మారుతుడు (వాయువు).
నీవే గాయత్రి, సావిత్రి; నీవే మాయ, హరిప్రియ; నీవే ఏకైక పరాశక్తివి; నీవే గురు రూపాన్ని ధరిస్తావు.
నీవే కాలమవు, కాలానికి అతీతమైనదానివి కూడా; నీవే జగత్తుల శ్రీ (శోభ); ఓ కరుణామయి! నీవే సమస్త కార్యం, సర్వానికి కారణం.
ఓ వరాననా! ఇది ఆద్య భువనేశ్వరి అష్టకం. ఏ మర్త్యుడు శ్రద్ధతో, ప్రసన్న మనస్సుతో దీనిని త్రికాలం పఠిస్తాడో, అతని వశమవుతాయి సిద్ధులు, ఇంటిలో సంపదలు వశమవుతాయి, ఈ స్తోత్ర ప్రభావంతో రాజులు కూడా వశమవుతారు. భూతాలు, ప్రేతాలు, పిశాచాలు మొదలైనవి, గ్రహాలు అతని దిక్కు వైపు చూడవు కూడా. సాధకుడు ఏ ఏ కోరిక కోరతాడో, భువనేశ్వరి కృపతో దాన్ని పొందుతాడు. దీనికి సాటి స్తోత్రం త్రిభువనాలలో లేదు; ఇది సర్వ సంపదలను ప్రసాదించేది, పవిత్రులను సైతం పవిత్రం చేసేది. ఓ వరాననా! ఈ శ్రేష్ఠ స్తోత్రం సిద్ధించినప్పుడు భువనేశ్వరి కృపతో సంపదలు వశమవుతాయి.
Origin & History
Source: Rudrayamala Tantra (Shri Bhuvaneshwari Ashtakam)
Author: Traditional (anonymous); revealed by Shiva in the Rudrayamala dialogue
Period: Medieval Tantric period
నాల్గవ మహావిద్య భువనేశ్వరి, ప్రకట విశ్వానికి రాణి మరియు స్వయంగా దాని ఆకృతి — సమస్త లోకాలు ఉద్భవించే కాస్మిక్ ఆకాశం. రుద్రయామల తంత్రంలో దేవి స్వయంగా శివుని భువనేశ్వరిగా తన గౌరవార్థం స్తుతిని ప్రకటించమని కోరుతుంది, ఆయన ఈ అష్టకాన్ని వెల్లడిస్తూ, ఆమెను సమస్త అస్తిత్వానికి ఆధారంగా స్తుతిస్తాడు. ఈ స్తోత్రం శ్రీ విద్య మరియు శాక్త ఉపాసనలో సమృద్ధి, రక్షణ మరియు భువనాల ఈశ్వరి కృప కోసం విస్తృతంగా పఠించబడుతుంది.
Frequently Asked Questions
భువనేశ్వరి ఎవరు?▼
'భువనాల (లోకాల) ఈశ్వరి' అని అర్థమిచ్చే భువనేశ్వరి దశ మహావిద్యలలో నాల్గవది. ఆమె సమస్త విశ్వం యొక్క ఆకాశం మరియు తత్త్వంగా మాతృమూర్తి, స్వయంగా జగత్తుతో ఏకరూపమైనది. తేజోమయి మరియు సౌమ్య, కమల సింహాసనంపై ఆసీనురాలైన ఆమె సమస్త సృష్టిని ధరించి వ్యాపించే రాణి, మరియు లౌకిక పరిపూర్ణత, ముక్తి రెండింటినీ ప్రసాదించేది.
భువనేశ్వరీ అష్టకం మూలం ఏమిటి?▼
ఈ ఎనిమిది శ్లోకాల స్తోత్రం రుద్రయామల తంత్రం నుండి తీసుకోబడింది మరియు సంవాద రూపంలో ఉంది: దేవి శివుని (శ్రేష్ఠ భైరవునిగా సంబోధించి) భువనేశ్వరికి స్తుతిని వెల్లడించమని కోరుతుంది, ఆయన ఈ అష్టకంతో సమాధానమిస్తూ, దీనిని తెలుసుకోవడం మాత్రమే త్రిలోకాలకు మంగళం కలిగిస్తుందని ప్రకటిస్తాడు.
ఈ స్తోత్రం దేవిని ఇన్ని వస్తువులతో ఎందుకు ఏకరూపం చేస్తుంది?▼
భువనేశ్వరి స్వాహా మరియు స్వధా, యజ్ఞం మరియు యజ్ఞకర్త, సూర్యుడు, చంద్రుడు మరియు కాలం, గాయత్రి మరియు సావిత్రి, కారణం మరియు కార్యం, చివరికి శివుడు మరియు విష్ణువు, మరియు ఏకైక పరాశక్తి అని శ్లోకాలు ప్రకటిస్తాయి. దైవ మాతయే సమస్త విశ్వంలో అంతర్లీనమై వ్యాపించే ఏకైక చైతన్య శక్తి అనే ప్రధాన శాక్త సత్యాన్ని ఇది వ్యక్తపరుస్తుంది — ఆమె కానిది ఏదీ లేదు.
ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించడం వలన ఏ ప్రయోజనాలు కలుగుతాయి?▼
శ్రద్ధతో దీనిని త్రికాలం పఠించేవారికి సిద్ధులపై అధికారం, ఇంటిలో సమృద్ధి, రాజులపై కూడా ప్రభావం లభిస్తుందని; భూతాలు, ప్రేతాలు, దుష్ట గ్రహాలు దగ్గరకు రావని; ప్రతి ప్రియ కోరిక ఆమె కృప వలన నెరవేరుతుందని; త్రిభువనాలలో సమృద్ధి, పవిత్రత ప్రసాదించడంలో దీనికి సాటి స్తోత్రం లేదని ఫలశ్రుతి తెలియజేస్తుంది.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →