బ్రహ్మానందం పరమసుఖదం (గురు / దక్షిణామూర్తి ధ్యానం) — Word-by-Word Meaning
ब्रह्मानन्दं परमसुखदं (गुरु / दक्षिणामूर्ति ध्यान)
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
ब्रह्मानन्दं
Brahmānandaṃ
బ్రహ్మ ఆనందమైనవారు; ఎవరి స్వరూపం పరబ్రహ్మ ఆనందమో
परमसुखदं
Paramasukhadaṃ
పరమ సుఖాన్ని ప్రసాదించేవారు
केवलं
Kevalaṃ
కేవలం ఒక్కరే, అద్వితీయులు, రెండవది లేనివారు
ज्ञानमूर्तिं
Jñānamūrtiṃ
జ్ఞానం/బోధ యొక్క సాక్షాత్ మూర్తి
द्वन्द्वातीतं
Dvandvātītaṃ
సమస్త ద్వంద్వాలకు (సుఖ-దుఃఖ, శీత-ఉష్ణ) అతీతులు
गगनसदृशं
Gaganasadṛśaṃ
ఆకాశం వలె — సర్వవ్యాపి, నిర్లేపులు, అనంతులు
तत्त्वमस्यादिलक्ष्यम्
Tattvamasyādilakṣyam
'తత్త్వమసి' (తత్ త్వం అసి) వంటి మహావాక్యాలచే సూచింపబడిన లక్ష్యం
एकं
Ekaṃ
ఏకులు, అద్వితీయులు
नित्यं
Nityaṃ
నిత్యులు, ఎప్పుడూ ఉండేవారు
विमलम्
Vimalam
శుద్ధులు, నిర్మలులు, నిష్కళంకులు
अचलं
Achalaṃ
అచలులు, మార్పులేనివారు, స్థిరులు
सर्वधीसाक्षिभूतं
Sarvadhīsākṣibhūtaṃ
సమస్త బుద్ధులకు, మనఃస్థితులకు సాక్షి
भावातीतं
Bhāvātītaṃ
సమస్త భావానికీ, కల్పనకీ అతీతులు
त्रिगुणरहितं
Triguṇarahitaṃ
మూడు గుణాలు (సత్త్వ, రజస్, తమస్) లేనివారు
सद्गुरुं
Sadguruṃ
నిజమైన గురువు (అంతరాత్మ / దక్షిణామూర్తి)
तं नमामि
Taṃ namāmi
ఆయనకు నేను నమస్కరిస్తాను / ప్రణామం చేస్తాను
Complete Translation
బ్రహ్మానందస్వరూపులు, పరమ సుఖప్రదాత, కేవలం (అద్వితీయ) ఒక్కరే, శుద్ధ జ్ఞానమూర్తి అయిన ఆ సద్గురువుకు నేను నమస్కరిస్తాను; ఎవరు సమస్త ద్వంద్వాలకు అతీతులో, ఆకాశం వలె విశాలులు, నిర్లేపులో, 'తత్త్వమసి' వంటి మహావాక్యాలచే సూచింపబడిన లక్ష్యమో; ఎవరు ఏకరూపులు, నిత్యులు, నిర్మలులు, అచలులు, ప్రతి బుద్ధికీ సాక్షిభూతులు, సర్వ భావాలకు అతీతులు, మూడు గుణాలు లేనివారో ఆ గురువుకు ప్రణామం.
Origin & History
Source: Traditional Guru-stotra / Dakshinamurti dhyana shloka (Advaita Vedanta tradition)
Author: Unknown (traditional; widely used in Vedantic and monastic lineages)
Period: Classical / medieval
ఈ ఏకైక ధ్యాన శ్లోకం అద్వైత మరియు విస్తృత సనాతన సంప్రదాయంలో అత్యధికంగా పఠించబడే గురు-వందనలలో ఒకటి. ఇది దక్షిణామూర్తితో సన్నిహితంగా ముడిపడి ఉంది — మర్రి చెట్టు కింద ఆసీనుడై, తన మౌనం మాత్రముచేతనే శిష్యులుగా వచ్చిన వృద్ధ ఋషుల సందేహాలను తొలగించిన శివుని స్వరూపం. ఈ శ్లోకం గురువు యొక్క సమస్త వేదాంత దృష్టిని సంక్షిప్తం చేస్తుంది: గురువు కేవలం ఒక వ్యక్తి కాదు, బ్రహ్మతో అభిన్నమైన చైతన్యం, సమస్త మనసులకు సాక్షి, ద్వంద్వాలకు, గుణాలకు అతీతుడు.
Frequently Asked Questions
బ్రహ్మానందం పరమసుఖదంలో ఎవరికి వందనం చేయబడింది?▼
ఈ శ్లోకం సద్గురువు — నిజమైన గురువు — కు వందనం చేస్తుంది, ఎవరిని నిరాకార పరబ్రహ్మతో సమానంగా వర్ణించారో. సంప్రదాయంలో వీరిని భగవాన్ దక్షిణామూర్తితో గుర్తిస్తారు — శివుని యౌవన, మౌన స్వరూపం, నిశ్చలత ద్వారా పరమ జ్ఞానాన్ని బోధించేవారు.
ఈ శ్లోకాన్ని అధ్యయనం లేదా ధ్యానానికి ముందు ఎందుకు పఠిస్తారు?▼
ఎందుకంటే ఇది సాధకుడిని సరైన భావంలో నిలుపుతుంది — గురువు పట్ల వినమ్రత మరియు ఆత్మ సమస్త ఆలోచనలకు సాక్షి అనే స్మరణ. ఇది వేదాంత తరగతులకు, ధ్యానానికి ఒక శాస్త్రీయ ప్రారంభ ప్రార్థన (ధ్యాన శ్లోకం).
'తత్త్వమస్యాది లక్ష్యమ్' అంటే ఏమిటి?▼
దీని అర్థం గురువే ఆ 'లక్ష్యం' లేదా సత్యం, ఎవరివైపు 'తత్ త్వం అసి' — 'అది నీవే' — వంటి మహా ఉపనిషద్ వాక్యాలు (మహావాక్యాలు) సూచిస్తాయో, ఇవి జీవాత్మ పరబ్రహ్మతో ఏకత్వాన్ని వెల్లడిస్తాయి.
ఈ శ్లోకం జీవించి ఉన్న గురువు ఉన్నవారికి మాత్రమేనా?▼
కాదు. దీనిని ఎవరైనా పఠించవచ్చు. ఇక్కడ 'గురువు' అంతిమంగా చైతన్యం యొక్క అంతరంగ ప్రకాశం; ఈ శ్లోకం ఒంటరి సాధకుడిని కూడా ఆ సాక్షి-సాన్నిధ్యం వైపు లోనికి మళ్లడంలో సహాయపడుతుంది.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →