દેવ્યા યયા તતમિદં જગત્ (શક્રાદિ સ્તુતિ કા પ્રારમ્ભ)
దేవ్యా యయా తతమిదం జగత్ (శక్రాది స్తుతి ప్రారంభం) in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
આ દુર્ગા સપ્તશતીના ચોથા અધ્યાયની પ્રસિદ્ધ શક્રાદિ સ્તુતિનો પ્રારંભ છે, જેને મહિષાસુરના વધ પછી ઇન્દ્ર અને દેવતા ગાય છે. તેઓ હર્ષપૂર્ણ ભક્તિથી અમ્બિકાને સંપૂર્ણ જગતને વ્યાપ્ત કરનારી અને સમસ્ત દેવતાઓની શક્તિઓની મૂર્તિ એવી એ એક શક્તિ રૂપે પ્રણામ કરે છે, અને ચંડિકાને — જેમની મહિમા વિષ્ણુ, બ્રહ્મા અને શિવ પણ વર્ણન કરી શકતા નથી — પ્રાર્થના કરે છે કે તેઓ જગતની રક્ષા કરે અને સમસ્ત અશુભના ભયનો નાશ કરે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Durga Saptashati Chapter 4 · Sage Markandeya (Markandeya Purana) · Ancient (part of the Markandeya Purana, c. 400–600 CE)
દેવી માહાત્મ્યના મધ્યમ ચરિતમાં, સમસ્ત દેવતાઓના સંયુક્ત તેજથી બનેલી દેવી મહિષાસુર અને તેની વિશાળ સેનાનો વધ કરે છે. આનંદિત થઈને ઇન્દ્ર અને દેવતા, ઝૂકેલા શિર અને હર્ષથી રોમાંચિત શરીર સાથે, શક્રાદિ સ્તુતિથી તેમની સ્તુતિ કરે છે. એના પ્રારંભિક શ્લોકો અમ્બિકાને સર્વવ્યાપી શક્તિ અને પ્રત્યેક દેવની ઊર્જાની મૂર્તિ રૂપે પ્રણામ કરે છે, અને ચંડિકાને — જેમની મહિમા વિષ્ણુ, બ્રહ્મા અને શિવથી પણ અધિક છે — પ્રાર્થના કરે છે કે તેઓ જગતની રક્ષા કરે અને સમસ્ત અશુભના ભયનો નાશ કરે.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
પરંપરા માને છે કે જેમ દેવી દ્વારા મહિષાસુરનો વધ થતાં જ દેવતાઓએ સ્વર્ગ પુનઃ પ્રાપ્ત કર્યું, તેમ જ જે આ સ્તુતિનો શ્રદ્ધાપૂર્વક પાઠ કરે છે તેમના દુર્ભાગ્યના ભય વિલીન થઈ જાય છે અને મંગળ પુનઃ સ્થાપિત થાય છે, કેમ કે ચંડિકા સ્વયં પોતાની સ્તુતિ કરનારાઓની રક્ષા માટે 'પોતાનું મન લગાવે છે.'
અર્થ સહિત સંપૂર્ણ પાઠ
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
ઋષિરુવાચ શક્રાદયઃ સુરગણા નિહતેઽતિવીર્યે તસ્મિન્દુરાત્મનિ સુરારિબલે ચ દેવ્યા । તાં તુષ્ટુવુઃ પ્રણતિનમ્રશિરોધરાંસા વાગ્ભિઃ પ્રહર્ષપુલકોદ્ગમચારુદેહાઃ ॥
ṛṣiruvāca śakrādayaḥ suragaṇā nihate'tivīrye tasmindurātmani surāribale ca devyā tāṃ tuṣṭuvuḥ praṇatinamraśirodharāṃsā vāgbhiḥ praharṣapulakodgamacārudehāḥ
અર્થ:ઋષિ બોલ્યા — જ્યારે એ મહાપરાક્રમી દુરાત્મા મહિષાસુર અને દેવશત્રુઓની સેના દેવી દ્વારા નષ્ટ થઈ ગઈ, ત્યારે ઇન્દ્રાદિ દેવગણ — પ્રણામથી ઝૂકેલા શિર, ગરદન અને ખભાવાળા, હર્ષના રોમાંચથી શોભાયમાન શરીરવાળા — આ વચનોથી તેમની સ્તુતિ કરવા લાગ્યા: 'જે દેવીએ પોતાની આત્મશક્તિથી આ જગતને વ્યાપ્ત કર્યું છે, જે સમસ્ત દેવગણોની શક્તિઓના સમૂહની મૂર્તિ છે, અને જે સમસ્ત દેવો અને મહર્ષિઓ દ્વારા પૂજ્ય છે — એ અમ્બિકાને અમે ભક્તિપૂર્વક પ્રણામ કરીએ છીએ; તેઓ અમારું કલ્યાણ કરે. જેમના અનુપમ પ્રભાવ અને બલનું વર્ણન કરવામાં ભગવાન અનન્ત (વિષ્ણુ), બ્રહ્મા અને હર (શિવ) પણ સમર્થ નથી — એ ચંડિકા સંપૂર્ણ જગતના પાલન અને અશુભના ભયના નાશ માટે સંકલ્પ કરે.'
દેવ્યા યયા તતમિદં જગદાત્મશક્ત્યા નિઃશેષદેવગણશક્તિસમૂહમૂર્ત્યા । તામમ્બિકામખિલદેવમહર્ષિપૂજ્યાં ભક્ત્યા નતાઃ સ્મ વિદધાતુ શુભાનિ સા નઃ ॥
devyā yayā tatamidaṃ jagadātmaśaktyā niḥśeṣadevagaṇaśaktisamūhamūrtyā tāmambikāmakhiladevamaharṣipūjyāṃ bhaktyā natāḥ sma vidadhātu śubhāni sā naḥ
યસ્યાઃ પ્રભાવમતુલં ભગવાનનન્તો બ્રહ્મા હરશ્ચ ન હિ વક્તુમલં બલં ચ । સા ચણ્ડિકાખિલજગત્પરિપાલનાય નાશાય ચાશુભભયસ્ય મતિં કરોતુ ॥
yasyāḥ prabhāvamatulaṃ bhagavānananto brahmā haraśca na hi vaktumalaṃ balaṃ ca sā caṇḍikākhilajagatparipālanāya nāśāya cāśubhabhayasya matiṃ karotu
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
దేవ్యా యయా తతమిదం జగత్ (శక్రాది స్తుతి ప్రారంభం) પાઠના લાભ
દેવીને સર્વવ્યાપી શક્તિ અને સમસ્ત દેવોની ઊર્જાઓની એકતા રૂપે આરાધે છે.
ચંડિકાના જગત્-પાલન અને સમસ્ત અશુભના ભય (અશુભ-ભય)ના નાશના સંકલ્પનું આવાહન કરે છે.
પૂજા પછી કલ્યાણ, મંગળ અને બાધા-નિવારણ માટે વંચાય છે.
દેવી માહાત્મ્યના ચાર મહાન સ્તોત્રોમાંના એક (મધ્યમ ચરિત, જેની અધિષ્ઠાત્રી મહાલક્ષ્મી છે)નો પ્રારંભ છે.
વિજયી દેવતાઓની જેમ હર્ષપૂર્ણ, સમર્પિત ભક્તિ વિકસાવે છે.
ઘર, પરિવાર અને સમુદાય પર માતાની રક્ષાત્મક કૃપા ખેંચે છે, એમ મનાય છે.
దేవ్యా యయా తతమిదం జగత్ (శక్రాది స్తుతి ప్రారంభం) જપ વિધિ
દીપ, ધૂપ અને પુષ્પ અર્પણ કર્યા પછી દેવીની મૂર્તિ સમક્ષ પાઠ કરો. વિજય પછી અમ્બિકા પ્રત્યે દેવતાઓના હર્ષપૂર્ણ સમર્પણમાં ડૂબીને ભક્તિપૂર્વક પાઠ કરો. આ શ્લોકો દુર્ગા સપ્તશતીના ચોથા અધ્યાય (શક્રાદિ સ્તુતિ)નો પ્રારંભ કરે છે; એમને ચંડિકા પાસેથી રક્ષા અને મંગળ માટે કલ્યાણ-આવાહક પ્રાર્થના રૂપે સ્વતંત્ર રીતે પણ વાંચી શકાય.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ దేవ్యా యయా తతమిదం జగత్ (శక్రాది స్తుతి ప్రారంభం) શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ