Mantra.Tips

ధ్యాయతో విషయాన్పుంసః (భగవద్గీత 2.62) — Word-by-Word Meaning

ध्यायतो विषयान्पुंसः

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

ध्यायतः
dhyāyataḥ
ధ్యానిస్తూ, మననం చేస్తూ
विषयान्
viṣhayān
విషయములను (ఇంద్రియ విషయములను)
पुंसः
puṁsaḥ
మనిషికి, పురుషునికి
सङ्गः
saṅgaḥ
ఆసక్తి
तेषु
teṣhu
వాటిపై (విషయములపై)
उपजायते
upajāyate
కలుగుతుంది
सङ्गात्
saṅgāt
ఆసక్తి నుండి
संजायते
sañjāyate
జనిస్తుంది, పుడుతుంది
कामः
kāmaḥ
కోరిక
कामात्
kāmāt
కోరిక నుండి
क्रोधः
krodhaḥ
కోపం
अभिजायते
abhijāyate
పుడుతుంది

Complete Translation

మనిషి విషయములను (ఇంద్రియ విషయములను) ధ్యానించినప్పుడు, వాటిపై ఆసక్తి కలుగుతుంది; ఆసక్తి నుండి కోరిక జనిస్తుంది, కోరిక నుండి కోపం పుడుతుంది.

Origin & History

Source: Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 62

Author: Veda Vyasa (Lord Krishna's teaching)

Period: Itihasa (Mahabharata)

భగవద్గీత రెండవ అధ్యాయమైన సాంఖ్య యోగంలో, భగవంతుడైన శ్రీకృష్ణుడు స్థితప్రజ్ఞుని (స్థిరమైన జ్ఞానం కలవాని) లక్షణాలను వర్ణిస్తాడు. నియంత్రణలేని మనస్సు యొక్క ప్రమాదాన్ని చూపించడానికి, కేవలం విషయములపై మననం చేయడం ఎలా ఆసక్తిని, తరువాత కోరికను, తరువాత కోపాన్ని కలిగిస్తుందో ఈ శ్లోకంలో ఆయన వివరిస్తాడు — తరువాతి శ్లోకంలో పూర్తి వినాశనానికి దారితీసే గొలుసు ఇది.

Frequently Asked Questions

ధ్యాయతో విషయాన్పుంసః అర్థం ఏమిటి?
భగవద్గీత 2.62 నుండి, దీని అర్థం: 'మనిషి విషయములను ధ్యానించినప్పుడు, వాటిపై ఆసక్తి కలుగుతుంది; ఆసక్తి నుండి కోరిక జనిస్తుంది, కోరిక నుండి కోపం పుడుతుంది.' మనస్సు విషయములపై మననం చేయడం ద్వారా కోపానికి దారితీసే గొలుసును ఎలా ప్రారంభిస్తుందో ఇది వివరిస్తుంది.
ఇక్కడ వర్ణించబడిన ప్రసిద్ధ 'పతనపు నిచ్చెన' ఏమిటి?
ఈ శ్లోకం తరువాతి శ్లోకంతో (2.63) కలిసి అధోగతి గొలుసును వర్ణిస్తుంది: విషయములపై మననం → ఆసక్తి → కోరిక → కోపం → మోహం → స్మృతినాశనం → బుద్ధినాశనం → వినాశనం. మనస్సు ఎలా పతనమవుతుందో అన్న గీత యొక్క అత్యధికంగా ఉదహరించబడే బోధనలలో ఇది ఒకటి.
ఈ శ్లోకం దైనందిన జీవితంలో ఎలా సహాయపడుతుంది?
కోపం, కోరికల మూలాన్ని వెల్లడించడం ద్వారా, ఇది సాధకునికి ప్రారంభంలోనే జోక్యం చేసుకునే అవగాహనను ఇస్తుంది — విషయములపై మననం చేసే మొదటి దశనే, అది కోరిక, కోపంగా పెరగకముందే పట్టుకోవడం. ఇది ఆత్మనిగ్రహానికి, భావోద్వేగ సమతుల్యతకు ఆచరణాత్మక మార్గదర్శి.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →