గోవింద దామోదర స్తోత్రం Meaning — Line by Line
गोविन्द दामोदर स्तोत्रम्
Every verse and every word explained in English & Hindi
Meaning — Line by Line
Every verse of గోవింద దామోదర స్తోత్రం with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.
Jump to a verse ▾
- Verse 1. agre kurūṇām atha pāṇḍavānāṃ
- Verse 2. śrī-kṛṣṇa viṣṇo madhu-kaiṭabhāre
- Verse 3. vikretu-kāmā kila gopa-kanyā
- Verse 4. ulūkhale sambhṛta-taṇḍulāṃś ca
- Verse 5. kācit karāmbhoja-puṭe niṣaṇṇaṃ
- Verse 6. gṛhe gṛhe gopa-vadhū-samūhaḥ
- Verse 7. jihve rasa-jñe madhura-priyā tvaṃ
- Verse 8. sukhāvasāne tv idam eva sāraṃ
agre kurūṇām atha pāṇḍavānāṃ
अग्रे कुरूणामथ पाण्डवानां दुःशासनेनाहृतवस्त्रकेशा। कृष्णा तदाक्रोशदनन्यनाथा गोविन्द दामोदर माधवेति॥
agre kurūṇām atha pāṇḍavānāṃ duḥśāsanenāhṛta-vastra-keśā | kṛṣṇā tadākrośad ananya-nāthā govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaningకౌరవులు, పాండవుల సభలో దుశ్శాసనుడు ద్రౌపది వస్త్రాన్ని, కేశాలను లాగినప్పుడు, అనన్యనాథ అయిన ద్రౌపది పిలిచింది — 'గోవింద! దామోదర! మాధవ!'
śrī-kṛṣṇa viṣṇo madhu-kaiṭabhāre
श्रीकृष्ण विष्णो मधुकैटभारे भक्तानुकम्पिन् भगवन् मुरारे। त्रायस्व मां केशव लोकनाथ गोविन्द दामोदर माधवेति॥
śrī-kṛṣṇa viṣṇo madhu-kaiṭabhāre bhaktānukampin bhagavan murāre | trāyasva māṃ keśava loka-nātha govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaning'ఓ శ్రీకృష్ణా! ఓ విష్ణూ! ఓ మధు-కైటభుల శత్రువా! ఓ భక్తవత్సలా! ఓ భగవంతా! ఓ మురారీ! నన్ను రక్షించు, ఓ కేశవా, సర్వ లోకాల నాథా — గోవింద, దామోదర, మాధవ!'
vikretu-kāmā kila gopa-kanyā
विक्रेतुकामा किल गोपकन्या मुरारिपादार्पितचित्तवृत्तिः। दध्यादिकं मोहवशादवोचद् गोविन्द दामोदर माधवेति॥
vikretu-kāmā kila gopa-kanyā murāri-pādārpita-citta-vṛttiḥ | dadhy-ādikaṃ moha-vaśād avocad govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaningఒక గోపకన్య, పెరుగు మొదలైనవి అమ్మాలనుకుంటూ, ఆమె మనసు మురారి పాదాల వద్ద లీనమై; ప్రేమ-మోహంలో తన సరుకుకు బదులుగా పిలిచింది — 'గోవింద! దామోదర! మాధవ!'
ulūkhale sambhṛta-taṇḍulāṃś ca
उलूखले सम्भृततण्डुलांश्च सङ्घट्टयन्त्यो मुसलैः प्रमुग्धाः। गायन्ति गोप्यो जनितानुरागा गोविन्द दामोदर माधवेति॥
ulūkhale sambhṛta-taṇḍulāṃś ca saṅghaṭṭayantyo musalaiḥ pramugdhāḥ | gāyanti gopyo janitānurāgā govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaningరోటిలో పోగు చేసిన బియ్యాన్ని రోకలితో దంచుతూ మోహితులైన గోపికలు అనురాగంతో పాడుతారు — 'గోవింద! దామోదర! మాధవ!'
kācit karāmbhoja-puṭe niṣaṇṇaṃ
काचित्करांभोजपुटे निषण्णं क्रीडाशुकं किंशुकरक्ततुण्डम्। अध्यापयामास सरोरुहाक्षी गोविन्द दामोदर माधवेति॥
kācit karāmbhoja-puṭe niṣaṇṇaṃ krīḍā-śukaṃ kiṃśuka-rakta-tuṇḍam | adhyāpayām āsa saroruhākṣī govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaningఒక కమలనయన తన కరకమలాల్లో కూర్చున్న, మోదుగపువ్వులా ఎర్రని ముక్కు గల క్రీడాశుకానికి ఇదే నేర్పింది — 'గోవింద! దామోదర! మాధవ!'
gṛhe gṛhe gopa-vadhū-samūhaḥ
गृहे गृहे गोपवधूसमूहः प्रतिक्षणं पिञ्जरसारिकाणाम्। स्खलद्गिरं वाचयितुं प्रवृत्तो गोविन्द दामोदर माधवेति॥
gṛhe gṛhe gopa-vadhū-samūhaḥ prati-kṣaṇaṃ piñjara-sārikāṇām | skhalad-giraṃ vācayituṃ pravṛtto govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaningఇంటింటిలో గోపవధువుల సమూహం ప్రతిక్షణం తమ పంజరపు గోరువంకలకు తడబడుతూ ఇదే పలకడం నేర్పడంలో నిమగ్నమై ఉంటుంది — 'గోవింద! దామోదర! మాధవ!'
jihve rasa-jñe madhura-priyā tvaṃ
जिह्वे रसज्ञे मधुरप्रिया त्वं सत्यं हितं त्वां परमं वदामि। आवर्णयेथा मधुराक्षराणि गोविन्द दामोदर माधवेति॥
jihve rasa-jñe madhura-priyā tvaṃ satyaṃ hitaṃ tvāṃ paramaṃ vadāmi | āvarṇayethā madhurākṣarāṇi govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaningఓ రసం తెలిసిన నాలుకా! నీవు మధురాన్ని ప్రేమిస్తావు; నేను నీకు సత్యమైన, పరమ హితకరమైన మాట చెబుతున్నాను — ఈ మధుర అక్షరాలను మాటిమాటికీ ఉచ్చరించు — 'గోవింద! దామోదర! మాధవ!'
sukhāvasāne tv idam eva sāraṃ
सुखावसाने त्विदमेव सारं दुःखावसाने त्विदमेव गेयम्। देहावसाने त्विदमेव जाप्यं गोविन्द दामोदर माधवेति॥
sukhāvasāne tv idam eva sāraṃ duḥkhāvasāne tv idam eva geyam | dehāvasāne tv idam eva jāpyaṃ govinda dāmodara mādhaveti ||
Meaningసుఖం ముగింపులో ఇదే సారం, దుఃఖం ముగింపులో ఇదే పాడదగినది, దేహం ముగింపులో (మరణంలో) ఇదే జపించదగినది — 'గోవింద! దామోదర! మాధవ!'
Word-by-Word Breakdown
Origin & History
Source: Govinda Damodara Stotra (independent Vaishnava devotional work)
Author: Bilvamangala Thakura (Lila Shuka)
Period: Medieval (c. 13th–14th century CE)
బిల్వమంగళ ఠాకుర, లీలా శుక అని కూడా పిలువబడేవారు, కృష్ణ ప్రేమలో పూర్తిగా లీనమైన సంత-కవి, కృష్ణ-కర్ణామృత రచయితగా ప్రసిద్ధులు. గోవింద దామోదర స్తోత్రం భగవంతుని పవిత్ర నామాలపై ఆయన రచించిన శ్లోక-మాల. మహాభారతంలోని ద్రౌపది-రక్షణ ఘట్టం, వ్రజపు గోపవధువుల నిత్య జీవితం నుండి ప్రేరణ పొంది, 'గోవింద, దామోదర, మాధవ' నామాలు భక్తుల పెదవుల నుండి సహజంగా వెలువడతాయని చూపి, నాలుకను ఈ మధురతమ అక్షరాలను ఎల్లప్పుడూ ఆస్వాదించమని ప్రోత్సహిస్తారు.
Frequently Asked Questions
గోవింద దామోదర స్తోత్రం అంటే ఏమిటి?▼
గోవింద దామోదర స్తోత్రాన్ని ఎవరు రచించారు?▼
గోవింద, దామోదర, మాధవ నామాల అర్థం ఏమిటి?▼
ఈ స్తోత్రం మరణ సమయంతో ఎందుకు సంబంధం కలిగి ఉంది?▼
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →