বিল্বাষ্টকম্ Meaning — Line by Line
बिल्वाष्टकम्
Every verse and every word explained in English & Hindi
Meaning — Line by Line
Every verse of বিল্বাষ্টকম্ with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.
Jump to a verse ▾
- Verse 1. Tridalam trigunakaram trinetram cha triyayudham
- Verse 2. Trishakhaih bilvapatraishcha hyachchhidraih komalaih shubhaih
- Verse 3. Akhanda bilva patrena pujite nandikeshvare
- Verse 4. Shaligrama shilamekam vipranam jatu charpayet
- Verse 5. Dantikoti sahasrani vajapeya shatani cha
- Verse 6. Lakshmyastanuta utpannam mahadevasya cha priyam
- Verse 7. Darshanam bilvavrikshasya sparshanam papanashanam
- Verse 8. Kashikshetranivasam cha kalabhairavadarshanam
- Verse 9. Mulato brahmarupaya madhyato vishnurupine
- Verse 10. Bilvashtakamidam punyam yah pathet shivasannidhau
Tridalam trigunakaram trinetram cha triyayudham
त्रिदलं त्रिगुणाकारं त्रिनेत्रं च त्रियायुधम् । त्रिजन्मपापसंहारं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ १॥
Tridalam trigunakaram trinetram cha triyayudham Trijanmapapasamharam ekabilvam shivarpanam
Meaningএকে তিন পাতা, স্বভাবে ত্রিগুণ (তিন গুণ), শিবের তিন নয়ন ও তিন অস্ত্রের মতো, তিন জন্মের পাপ নাশকারী — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Trishakhaih bilvapatraishcha hyachchhidraih komalaih shubhaih
त्रिशाखैः बिल्वपत्रैश्च ह्यच्छिद्रैः कोमलैः शुभैः । शिवपूजां करिष्यामि ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ २॥
Trishakhaih bilvapatraishcha hyachchhidraih komalaih shubhaih Shivapujam karishyami hyekabilvam shivarpanam
Meaningত্রিদল বিল্বপত্র দিয়ে, যা অখণ্ড, কোমল ও শুভ, আমি শিবের পূজা করব — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Akhanda bilva patrena pujite nandikeshvare
अखण्ड बिल्व पत्रेण पूजिते नन्दिकेश्वरे । शुद्ध्यन्ति सर्वपापेभ्यो ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ३॥
Akhanda bilva patrena pujite nandikeshvare Shuddhyanti sarvapapebhyo hyekabilvam shivarpanam
Meaningযখন নন্দিকেশ্বরকে (শিবকে) অখণ্ড বিল্বপত্র দিয়ে পূজা করা হয়, তখন মানুষ সমস্ত পাপ থেকে মুক্ত হয় — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Shaligrama shilamekam vipranam jatu charpayet
शालिग्राम शिलामेकां विप्राणां जातु चार्पयेत् । सोमयज्ञ महापुण्यं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ४॥
Shaligrama shilamekam vipranam jatu charpayet Somayajna mahapunyam ekabilvam shivarpanam
Meaningব্রাহ্মণদের শালগ্রাম শিলা দান এবং সোমযজ্ঞের মহাপুণ্যের সমান — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Dantikoti sahasrani vajapeya shatani cha
दन्तिकोटि सहस्राणि वाजपेय शतानि च । कोटिकन्या महादानं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ५॥
Dantikoti sahasrani vajapeya shatani cha Kotikanya mahadanam ekabilvam shivarpanam
Meaningহাজার কোটি হাতি দান, একশত বাজপেয় যজ্ঞ এবং কোটি কন্যাদানের মহাদানের সমান — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Lakshmyastanuta utpannam mahadevasya cha priyam
लक्ष्म्यास्तनुत उत्पन्नं महादेवस्य च प्रियम् । बिल्ववृक्षं प्रयच्छामि ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ६॥
Lakshmyastanuta utpannam mahadevasya cha priyam Bilvavriksham prayachchhami hyekabilvam shivarpanam
Meaningদেবী লক্ষ্মীর দেহ থেকে জাত এবং মহাদেবের অতি প্রিয় এই বিল্ববৃক্ষ আমি অর্পণ করি — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Darshanam bilvavrikshasya sparshanam papanashanam
दर्शनं बिल्ववृक्षस्य स्पर्शनं पापनाशनम् । अघोरपापसंहारं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ७॥
Darshanam bilvavrikshasya sparshanam papanashanam Aghorapapasamharam ekabilvam shivarpanam
Meaningবিল্ববৃক্ষের দর্শন ও তার স্পর্শ পাপ নাশ করে; এটি ঘোর (অঘোর) পাপও নাশ করে — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Kashikshetranivasam cha kalabhairavadarshanam
काशीक्षेत्रनिवासं च कालभैरवदर्शनम् । प्रयागमाधवं दृष्ट्वा ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥
Kashikshetranivasam cha kalabhairavadarshanam Prayagamadhavam drishtva hyekabilvam shivarpanam
Meaningএটি পবিত্র কাশীতে বাস, কালভৈরবের দর্শন এবং প্রয়াগে মাধবের দর্শন প্রদান করে — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Mulato brahmarupaya madhyato vishnurupine
मूलतो ब्रह्मरूपाय मध्यतो विष्णुरूपिणे । अग्रतः शिवरूपाय ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ८॥
Mulato brahmarupaya madhyato vishnurupine Agratah shivarupaya hyekabilvam shivarpanam
Meaningএর মূলে ব্রহ্মার রূপ, মধ্যে বিষ্ণুর রূপ এবং অগ্রভাগে শিবের রূপ — এই একটি বিল্বপত্র আমি শিবকে অর্পণ করি।
Bilvashtakamidam punyam yah pathet shivasannidhau
बिल्वाष्टकमिदं पुण्यं यः पठेत् शिवसन्निधौ । सर्वपाप विनिर्मुक्तः शिवलोकमवाप्नुयात् ॥
Bilvashtakamidam punyam yah pathet shivasannidhau Sarvapapa vinirmuktah shivalokamavapnuyat
Meaningযে কেউ শিবের সম্মুখে এই পবিত্র বিল্বাষ্টক পাঠ করে, সে সমস্ত পাপ থেকে মুক্ত হয়ে শিবলোক প্রাপ্ত হয়।
Word-by-Word Breakdown
Origin & History
Source: Traditional Shaiva stotra
Author: Traditional (attributed in the Shaiva canon)
Period: Ancient / medieval
বিল্বাষ্টক বিল্বপত্র অর্পণের সময় পাঠ করা ঐতিহ্যবাহী স্তোত্র — শিবপূজায় বিল্বপত্রকে সর্বশ্রেষ্ঠ পত্র মনে করা হয়। ভোলানাথ শিব সবচেয়ে সহজে প্রসন্ন হওয়া দেব এবং ভালোবাসা দিয়ে অর্পিত একটি বিল্বপত্রেও তুষ্ট হন — পুরাণে ছড়িয়ে থাকা এই বিশ্বাস এটি প্রকাশ করে। বিনিময়ে তিনি সবচেয়ে দামি যজ্ঞের চেয়েও বহুগুণ আশীর্বাদ দেন।
Frequently Asked Questions
বিল্বাষ্টকম্ কী?▼
বিল্বপত্র শিবকে কেন অর্পণ করা হয়?▼
বিল্বাষ্টকম্ কখন পাঠ করা উচিত?▼
একটি বিল্বপত্র অর্পণের ফল কী?▼
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →