ગાયત્રી કવચમ્ Meaning — Line by Line
गायत्री कवचम्
Every verse and every word explained in English & Hindi
Meaning — Line by Line
Every verse of ગાયત્રી કવચમ્ with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.
Jump to a verse ▾
- Verse 1. Asya Shri Gayatri Kavachasya Brahma Vishnu Maheshvara Rishayah
- Verse 2. Om Tat Savitur Brahmatmane Hridayaya Namah
- Verse 3. Dhyanam —
- Verse 4. Narayana Uvacha —
- Verse 5. Parvati Me Disham Rakshed Varunim Vayugocharam
- Verse 6. Evam Dasha Disho Rakshet Sarvada Bhuvaneshvari
- Verse 7. Tat Sarvam Raksha Me Devi Gayatri Veda Matrika
- Verse 8. Yo Dharayed Bhakti Yukto Vidyavan Sa Mahayashah
- Verse 9. Sarvan Kamanavapnoti Gayatryah Prasadatah
Asya Shri Gayatri Kavachasya Brahma Vishnu Maheshvara Rishayah
अस्य श्रीगायत्रीकवचस्य ब्रह्मविष्णुमहेश्वरा ऋषयः। ऋग्यजुःसामाथर्वाणि छन्दांसि। परब्रह्मस्वरूपिणी गायत्री देवता। तद्बीजम्। भर्गः शक्तिः। धियः कीलकम्। मोक्षार्थे जपे विनियोगः॥
Asya Shri Gayatri Kavachasya Brahma Vishnu Maheshvara Rishayah Rig Yajuh Sama Atharvani Chhandamsi Parabrahma Svarupini Gayatri Devata Tad Bijam Bhargah Shaktih Dhiyah Kilakam Mokshartthe Jape Viniyogah
Meaningઆ શ્રીગાયત્રી-કવચના ઋષિ બ્રહ્મા, વિષ્ણુ અને મહેશ્વર છે; છંદ ઋક્, યજુઃ, સામ અને અથર્વ છે; દેવતા પરબ્રહ્મસ્વરૂપિણી ગાયત્રી છે; 'તત્' બીજ છે, 'ભર્ગઃ' શક્તિ છે, 'ધિયઃ' કીલક છે; મોક્ષની પ્રાપ્તિ માટે જપમાં તેનો વિનિયોગ છે.
Om Tat Savitur Brahmatmane Hridayaya Namah
ॐ तत्सवितुर्ब्रह्मात्मने हृदयाय नमः। ॐ वरेण्यं विष्ण्वात्मने शिरसे स्वाहा। ॐ भर्गोदेवस्य रुद्रात्मने शिखायै वषट्। ॐ धीमहि ईश्वरात्मने कवचाय हुम्। ॐ धियो यो नः सदाशिवात्मने नेत्रत्रयाय वौषट्। ॐ प्रचोदयात् परब्रह्मतत्त्वात्मने अस्त्राय फट्॥
Om Tat Savitur Brahmatmane Hridayaya Namah Om Varenyam Vishnvatmane Shirase Svaha Om Bhargo Devasya Rudratmane Shikhayai Vashat Om Dhimahi Ishvaratmane Kavachaya Hum Om Dhiyo Yo Nah Sadashivatmane Netratrayaya Vaushat Om Prachodayat Parabrahma Tattvatmane Astraya Phat
Meaningૐ 'તત્સવિતુઃ' બ્રહ્મસ્વરૂપ — હૃદયને નમઃ. 'વરેણ્યં' વિષ્ણુસ્વરૂપ — શિરને સ્વાહા. 'ભર્ગોદેવસ્ય' રુદ્રસ્વરૂપ — શિખાને વષટ્. 'ધીમહિ' ઈશ્વરસ્વરૂપ — કવચને હુમ્. 'ધિયો યો નઃ' સદાશિવસ્વરૂપ — નેત્રત્રયને વૌષટ્. 'પ્રચોદયાત્' પરબ્રહ્મતત્ત્વસ્વરૂપ — અસ્ત્રને ફટ્.
Dhyanam —
ध्यानम् — मुक्ताविद्रुमहेमनीलधवलच्छायैर्मुखैस्त्रीक्षणैः युक्तामिन्दुनिबद्धरत्नमकुटां तत्त्वार्थवर्णात्मिकाम्। गायत्रीं वरदाभयाङ्कुशकशाः शुभ्रं कपालं गदां शङ्खं चक्रमथारविन्दयुगलं हस्तैर्वहन्तीं भजे॥
Dhyanam — Mukta Vidruma Hema Nila Dhavala Chhayair Mukhais Trikshanaih Yuktam Indu Nibaddha Ratna Makutam Tattvartha Varnatmikam Gayatrim Varada Abhaya Ankusha Kashah Shubhram Kapalam Gadam Shankham Chakram Atha Aravinda Yugalam Hastair Vahantim Bhaje
Meaningધ્યાન — હું તે ગાયત્રીનું ભજન કરું છું જેમના મુખ મોતી, પરવાળું, સ્વર્ણ, નીલ અને શ્વેત વર્ણના તથા ત્રિનેત્રયુક્ત છે; જે ચંદ્રબદ્ધ રત્નમુકુટ ધારણ કરે છે; જે તત્ત્વાર્થ-વર્ણસ્વરૂપા છે; અને જે પોતાના હાથોમાં વરદ-અભય મુદ્રા, અંકુશ, કશા (કોરડો), ઉજ્જ્વલ કપાલ, ગદા, શંખ, ચક્ર અને કમલ-યુગલ ધારણ કરે છે.
Narayana Uvacha —
नारायण उवाच — गायत्री पूर्वतः पातु सावित्री पातु दक्षिणे। ब्रह्मसन्ध्या तु मे पश्चादुत्तरस्यां सरस्वती॥
Narayana Uvacha — Gayatri Purvatah Patu Savitri Patu Dakshine Brahmasandhya Tu Me Pashchad Uttarasyam Saraswati
Meaningનારાયણ બોલ્યા — ગાયત્રી પૂર્વમાં મારી રક્ષા કરે, સાવિત્રી દક્ષિણમાં રક્ષા કરે; બ્રહ્મસંધ્યા પશ્ચિમમાં અને સરસ્વતી ઉત્તરમાં મારી રક્ષા કરે.
Parvati Me Disham Rakshed Varunim Vayugocharam
पार्वती मे दिशं रक्षेद्वारुणीं वायुगोचराम्। ऊर्ध्वं ब्रह्माणि मे रक्षेदधस्ताद्वैष्णवी सदा॥
Parvati Me Disham Rakshed Varunim Vayugocharam Urdhvam Brahmani Me Rakshed Adhastad Vaishnavi Sada
Meaningપાર્વતી મારી (પ્રત્યેક) દિશાની રક્ષા કરે, વારુણી વાયુગોચર (વાયવ્ય)ની; ઉપર બ્રહ્માણી સદા મારી રક્ષા કરે અને નીચે વૈષ્ણવી શક્તિ.
Evam Dasha Disho Rakshet Sarvada Bhuvaneshvari
एवं दश दिशो रक्षेत्सर्वदा भुवनेश्वरी। रक्षाहीनं तु यत्स्थानं वर्जितं कवचेन तु॥
Evam Dasha Disho Rakshet Sarvada Bhuvaneshvari Rakshahinam Tu Yat Sthanam Varjitam Kavachena Tu
Meaningઆ પ્રકારે ભુવનેશ્વરી સદા દસેય દિશાઓની રક્ષા કરે. અને જે સ્થાન આ કવચથી છૂટી ગયું, અસુરક્ષિત રહી ગયું —
Tat Sarvam Raksha Me Devi Gayatri Veda Matrika
तत्सर्वं रक्ष मे देवि गायत्री वेदमातृका। इदं तु कवचं दिव्यं सर्वपापविनाशनम्॥
Tat Sarvam Raksha Me Devi Gayatri Veda Matrika Idam Tu Kavacham Divyam Sarva Papa Vinashanam
Meaningહે દેવી ગાયત્રી, વેદમાતૃકા, તે સર્વની રક્ષા કરો. આ દિવ્ય કવચ સમસ્ત પાપોનું નાશક છે.
Yo Dharayed Bhakti Yukto Vidyavan Sa Mahayashah
यो धारयेद्भक्तियुक्तो विद्यावान् स महायशाः। त्रिकालं यः पठेन्नित्यं श्रद्धया च समन्वितः॥
Yo Dharayed Bhakti Yukto Vidyavan Sa Mahayashah Trikalam Yah Pathen Nityam Shraddhaya Cha Samanvitah
Meaningજે ભક્તિયુક્ત થઈને તેને ધારણ કરે છે, તે વિદ્યાવાન અને મહાયશસ્વી થાય છે. જે શ્રદ્ધાયુક્ત થઈને નિત્ય ત્રિકાલમાં તેનો પાઠ કરે છે —
Sarvan Kamanavapnoti Gayatryah Prasadatah
सर्वान्कामानवाप्नोति गायत्र्याः प्रसादतः। मोक्षं च लभते मर्त्यो वेदमातुः प्रसादतः॥
Sarvan Kamanavapnoti Gayatryah Prasadatah Moksham Cha Labhate Martyo Veda Matuh Prasadatah
Meaningતે ગાયત્રીની કૃપાથી સમસ્ત કામનાઓ પ્રાપ્ત કરે છે; અને વેદમાતાની કૃપાથી મનુષ્ય મોક્ષને પણ પ્રાપ્ત કરે છે.
Word-by-Word Breakdown
Origin & History
Source: Srimad Devi Bhagavata Purana, 12th Skandha, Chapter 3
Author: Veda Vyasa (revealed by Narayana to Narada)
Period: Ancient (Puranic)
ગાયત્રી કવચમ્ શ્રીમદ્ દેવી ભાગવતમ્ના બારમા સ્કંધમાં આવે છે, જ્યાં ભગવાન નારાયણ ઋષિ નારદને ગાયત્રી દેવી — વેદોની માતા અને પરબ્રહ્મની સાક્ષાત્ મૂર્તિ — નું પરમ રક્ષાત્મક કવચ પ્રદાન કરે છે. વેદવ્યાસ દ્વારા રચિત આ કવચ ગાયત્રી મંત્રના પવિત્ર શબ્દોને શરીર પર સ્થાપિત કરે છે અને ગાયત્રીને તેમના અનેક રૂપોમાં આવાહિત કરી પ્રત્યેક દિશામાં ઉપાસકની રક્ષા કરે છે. તેને સમસ્ત અનિષ્ટો અને વિઘ્નોને દૂર કરવા તથા સાંસારિક પૂર્તિ અને અંતિમ મુક્તિ બંને પ્રદાન કરવામાં સમર્થ બતાવાયું છે.
Frequently Asked Questions
ગાયત્રી કવચમ્ શું છે?▼
ગાયત્રી કવચમ્ની રચના કોણે કરી?▼
ગાયત્રી કવચમ્ની સંરચનામાં શું વિશેષ છે?▼
ગાયત્રી કવચમ્ના પાઠના શા લાભ છે?▼
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →