કકારરૂપા કલ્યાણી (લલિતા ત્રિશતી આરંભ) Meaning — Line by Line

ककाररूपा कल्याणी (ललिता त्रिशती आरम्भ)

Every verse and every word explained in English & Hindi

← Full Page Complete Lyrics Benefits & How to Chant

Meaning — Line by Line

Every verse of કકારરૂપા કલ્યાણી (લલિતા ત્રિશતી આરંભ) with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Verse 1#

ककाररूपा कल्याणी कल्याणगुणशालिनी । कल्याणशैलनिलया कमनीया कलावती ॥

Kakārarūpā kalyāṇī kalyāṇaguṇaśālinī | Kalyāṇaśailanilayā kamanīyā kalāvatī ||

Meaningતે 'ક' અક્ષરનું સાક્ષાત્ સ્વરૂપ છે; કલ્યાણી, સમસ્ત મંગલ ગુણોથી શોભતી; જે કલ્યાણ પર્વત (શ્રીનગર) પર નિવાસ કરે છે, અપ્રતિમ સુંદરી, સમસ્ત કળાઓની અધીશ્વરી.

Verse 2#

कमलाक्षी कल्मषघ्नी करुणामृतसागरा । कदम्बकाननावासा कदम्बकुसुमप्रिया ॥

Kamalākṣī kalmaṣaghnī karuṇāmṛtasāgarā | Kadambakānanāvāsā kadambakusumapriyā ||

Meaningતે કમલનયની છે, સમસ્ત પાપોની નાશિની, કરુણા-અમૃતની સાગર; જે કદંબ-વનમાં નિવાસ કરે છે અને કદંબ-પુષ્પોને પ્રિય માને છે.

Verse 3#

कन्दर्पविद्या कन्दर्पजनकापाङ्गवीक्षणा । कर्पूरवीटीसौरभ्यकल्लोलितककुप्तटा ॥

Kandarpavidyā kandarpajanakāpāṅgavīkṣaṇā | Karpūravīṭīsaurabhyakallolitakakuptaṭā ||

Meaningતે કંદર્પ (કામ) ની ગુપ્ત વિદ્યા (કામકળા) છે; જેના કટાક્ષથી સ્વયં કામદેવનો જન્મ થાય છે; અને જેના કર્પૂર-સુગંધિત તાંબૂલની સુગંધથી દિશાઓના કિનારા માધુર્યથી તરંગિત થઈ ઊઠે છે.

Word-by-Word Breakdown

ककाररूपा

kakara-rupa

જે 'ક' અક્ષરનું સાક્ષાત્ સ્વરૂપ છે (પંચદશી મંત્રનો પ્રથમ અક્ષર)

कल्याणी

kalyani

કલ્યાણી, સમસ્ત મંગલની સ્રોત

कल्याणगुणशालिनी

kalyana-guna-shalini

સમસ્ત મંગલ ગુણોથી અલંકૃત

कल्याणशैलनिलया

kalyana-shaila-nilaya

કલ્યાણ પર્વત (મેરુ / શ્રીનગર) પર નિવાસ કરનારી

कमनीया

kamaniya

પરમ સુંદરી, મનોહારી, કમનીય

कलावती

kalavati

સમસ્ત કળાઓથી અલંકૃત / કળાઓને ધારણ કરનારી

कमलाक्षी

kamalakshi

કમલનયની

कल्मषघ्नी

kalmasha-ghni

સમસ્ત પાપો અને મલિનતાઓની નાશિની

करुणामृतसागरा

karunamrita-sagara

કરુણાના અમૃતની સાગર

कदम्बकाननावासा

kadamba-kanana-avasa

જે કદંબ વૃક્ષોના વનમાં નિવાસ કરે છે

कदम्बकुसुमप्रिया

kadamba-kusuma-priya

કદંબના પુષ્પોને પ્રિય માનનારી

कन्दर्पविद्या

kandarpa-vidya

જે કંદર્પ (કામ) ની વિદ્યા (કામકળા વિદ્યા) છે

कन्दर्पजनक

kandarpa-janaka

કામદેવની પણ જન્મદાત્રી

अपाङ्गवीक्षणा

apanga-vikshana

જેનો કટાક્ષ (સૃષ્ટિ કરે અને મોહિત કરે છે)

कर्पूरवीटी

karpura-viti

જે કર્પૂર-સુગંધિત તાંબૂલનો બીડો ચાવે છે

सौरभ्य-कल्लोलित-ककुप्तटा

saurabhya-kallolita-kakup-tata

જેની સુગંધથી દિશાઓના કિનારા માધુર્યથી તરંગિત થઈ ઊઠે છે

Origin & History

Source: Lalita Trishati (opening names), Brahmanda Purana

Author: Revealed by Lord Hayagriva to Sage Agastya

Period: Ancient (Puranic)

બ્રહ્માંડ પુરાણમાં, અગસ્ત્ય ઋષિ દેવીની મહિમા જાણ્યા પછી, વિષ્ણુના અવતાર અને જ્ઞાનના સ્વામી એવા ભગવાન હયગ્રીવ પાસેથી તેમની ઉપાસનાનું રહસ્ય શીખ્યા. આ ઉપદેશના શિખર રૂપે હયગ્રીવે લલિતા ત્રિશતી પ્રદાન કરી — ત્રણસો નામ, જે પંચદશી મંત્રના પંદર અક્ષરો પર સંરચિત છે — જેનો આરંભ 'ક' અક્ષરના નામોથી થાય છે.

Frequently Asked Questions

લલિતા ત્રિશતી શું છે?▼

લલિતા ત્રિશતી દેવી લલિતા ત્રિપુરસુંદરીના 300 નામોનું સ્તોત્ર છે, જે બ્રહ્માંડ પુરાણમાં મળે છે, જ્યાં ભગવાન હયગ્રીવ તેને અગસ્ત્ય ઋષિને શીખવે છે. 'ત્રિશતી' નો અર્થ છે 'ત્રણસો'.

તેનો આરંભ 'ક' અક્ષરથી કેમ થાય છે?▼

ત્રિશતી શ્રીવિદ્યાના મહાન પંદર-અક્ષરી મંત્ર પંચદશીના પંદર અક્ષરો પર રચાયેલ છે. પ્રથમ અક્ષર 'ક' છે, તેથી પ્રથમ વીસ નામ 'ક' થી જ આરંભ થાય છે, 'કકાર-રૂપા' — 'જે ક અક્ષરનું સ્વરૂપ છે' — થી શરૂ થઈને.

ત્રિશતી સહસ્રનામથી કેવી રીતે ભિન્ન છે?▼

સહસ્રનામમાં 1,000 નામ છે જેમાં કોઈ નિશ્ચિત અક્ષર-ક્રમ નથી, જ્યારે ત્રિશતીમાં બરાબર 300 નામ છે — પંચદશી મંત્રના 15 અક્ષરોમાંથી દરેક માટે 20 — જે તેને સ્વયં મંત્ર પર સીધું ધ્યાન બનાવે છે.

શું હું દીક્ષા વિના ત્રિશતીનો પાઠ કરી શકું?▼

આ એક ગૂઢ શ્રીવિદ્યા ગ્રંથ છે અને પરંપરાગત રીતે ગુરુ પાસેથી પ્રાપ્ત કરાય છે. તેમ છતાં ભક્તો તેને શ્રદ્ધા અને ભક્તિથી વાંચી શકે છે; યોગ્ય ગુરુ પાસેથી પંચદશી મંત્ર પ્રાપ્ત કરવો તેની સાધનાને ગહન બનાવે છે.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →