મૈયા મોરી મૈં નહિં માખન ખાયો Meaning — Line by Line

मैया मोरी मैं नहिं माखन खायो

Every verse and every word explained in English & Hindi

← Full Page Complete Lyrics Benefits & How to Chant

Meaning — Line by Line

Every verse of મૈયા મોરી મૈં નહિં માખન ખાયો with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Verse 1#

मैया मोरी मैं नहिं माखन खायो। ख्याल परै ये सखा सबै मिलि, मेरैं मुख लपटायो॥

Maiya mori main nahin makhan khayo Khyal parai ye sakha sabai mili, merain mukh lapatayo

Meaningમૈયા મારી, મેં માખણ નથી ખાધું! આ સખાઓએ મળીને મારા મુખ પર લગાવી દીધું.

Verse 2#

देखि तुही छींके पर भाजन, ऊँचे धरि लटकायो। हौं जु कहत नान्हें कर अपने, मैं कैसें करि पायो॥

Dekhi tuhi chheenke par bhajan, oonche dhari latkayo Haun ju kahat naanhe kar apne, main kaisen kari payo

Meaningતું જ જો — છીંકા પર વાસણ તો ઊંચે લટકતું હતું; અને મારા આ નાનકડા હાથ — હું ભલા કેવી રીતે પહોંચી શકું?

Verse 3#

मुख दधि लेपन कर पुनि गोरस, डारि सबनि के आगे। लकुटी कांधे गोधन गैयाँ, चलत भयो पग लागे॥

Mukh dadhi lepan kar puni goras, daari sabani ke aage Lakuti kaandhe godhan gaiyan, chalat bhayo pag laage

Meaning(છતાં) મુખ પર દહીં લગાવેલું, સૌની આગળ ગોરસ ઢોળીને, ખભે લાકડી રાખી ગાયો સાથે ચાલી નીકળ્યો, નાનકડા પગ લથડતા.

Verse 4#

सूरदास तब बिहँसि जसोदा, लै उर कंठ लगायो॥

Surdas tab bihansi Jasoda, lai ur kanth lagayo

Meaningસૂરદાસ કહે છે: ત્યારે યશોદા હસીને બાલકૃષ્ણને હૃદય સાથે ભેટી પડે છે.

Word-by-Word Breakdown

मैया मोरी मैं नहिं माखन खायो

Maiya mori main nahin makhan khayo

મૈયા, મેં માખણ નથી ખાધું!

ये सखा सबै मिलि मेरैं मुख लपटायो

ye sakha sabai mili merain mukh lapatayo

આ સખાઓએ મળીને મારા મુખ પર લગાવી દીધું

छींके पर भाजन ऊँचे धरि लटकायो

chheenke par bhajan oonche dhari latkayo

છીંકા પર વાસણ તો ઊંચે લટકતું હતું

हौं जु कहत नान्हें कर अपने

haun ju kahat naanhe kar apne

જો, મારા આ નાનકડા હાથ —

मैं कैसें करि पायो

main kaisen kari payo

હું ભલા કેવી રીતે પહોંચી શકું?

सूरदास तब बिहँसि जसोदा

Surdas tab bihansi Jasoda

સૂરદાસ કહે છે: ત્યારે યશોદા હસીને,

लै उर कंठ लगायो

lai ur kanth lagayo

તેને હૃદય સાથે ભેટી પડ્યાં

Origin & History

Source: Composed by Surdas (Sur Sagar; 16th-century Braj bhakti tradition)

Author: Surdas

Period: 16th century

બ્રજના નેત્રહીન ગાયક સૂરદાસે કૃષ્ણના બાળપણ પર હજારો પદ ગાયાં. આ સૌથી પ્રસિદ્ધ પદમાં નાનકડો કૃષ્ણ, હોઠ પર હજુ માખણ લાગેલું, યશોદા સામે એવી અપ્રતિરોધ્ય તર્કબુદ્ધિથી પોતાની નિર્દોષતાની વિનંતી કરે છે કે તે માત્ર સ્મિત કરીને તેને ભેટી પડે છે. આ બધાં માખણ-ચોરી ગીતોમાં સૌથી પ્રિય છે, વાત્સલ્ય ભક્તિનું સાચું હૃદય મનાય છે।

Frequently Asked Questions

મૈયા મોરી મૈં નહિ માખન ખાયો કોણે લખ્યું?▼

સોળમી સદીના નેત્રહીન સંત-કવિ સૂરદાસે, જે કૃષ્ણની બાલ-લીલાઓના સૌથી મહાન કવિ હતા અને જેમનાં પદ સૂરસાગરમાં સંગ્રહિત છે।

આ ભજન કયા વિષય પર છે?▼

માખણ સાથે પકડાયેલો બાલકૃષ્ણ માતા યશોદાને નિર્દોષ ભાવે કહે છે કે તેણે માખણ ખાધું નથી — સખાઓએ તેના મુખ પર લગાવી દીધું, અને ઉપરાંત વાસણ એટલું ઊંચું લટકતું હતું કે તેના નાનકડા હાથ ત્યાં પહોંચી જ ન શકે. આ તેની માખણ-ચોરી લીલાનું એક પ્રસિદ્ધ દૃશ્ય છે।

વાત્સલ્ય ભક્તિ શું છે?▼

ઈશ્વરને સંતાન પ્રત્યે માતા-પિતાના ભાવથી પ્રેમ કરવો. સૂરદાસનાં આ જેવાં બાલ-લીલા પદ વાત્સલ્ય ભક્તિની સર્વોચ્ચ અભિવ્યક્તિ છે, જેમાં તોફાની, અપ્રતિરોધ્ય બાલકૃષ્ણના રૂપમાં દિવ્યતાની આરાધના થાય છે।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →