ബാലാത്രിപുരസുന്ദരി ധ്യാന സ്തോത്രം — Word-by-Word Meaning

बालात्रिपुरसुन्दरी ध्यान स्तोत्रम्

Every Sanskrit word explained in English

← Full Page Complete Lyrics Benefits & How to Chant

Word-by-Word Breakdown

अरुणकिरणजालैः

aruṇa-kiraṇa-jālaiḥ

തന്റെ അരുണ (ചുവന്ന) കിരണങ്ങളുടെ വലയാൽ

रञ्जिताशावकाशा

rañjitāśāvakāśā

സമസ്ത ദിക്കുകളെയും അന്തരീക്ഷത്തെയും രഞ്ജിപ്പിക്കുന്ന (ചുവപ്പിക്കുന്ന)

विधृतजपवटीका

vidhṛta-japa-vaṭīkā

ഒരു കൈയിൽ ജപത്തിനായി ജപമാല ധരിച്ച്

पुस्तकाभीतिहस्ता

pustaka-abhīti-hastā

ഒരു കൈയിൽ പുസ്തകവും മറ്റൊന്നിൽ അഭയ (നിർഭയത്വ) മുദ്രയും ധരിച്ച്

इतरकरवराढ्या

itara-kara-varāḍhyā

തന്റെ ശേഷിക്കുന്ന കൈയിൽ വര (വരദാന) മുദ്രയാൽ അലങ്കൃതയായി

फुल्लकह्लारसंस्था

phulla-kahlāra-saṃsthā

പൂർണമായി വിടർന്ന ശ്വേത കഹ്ലാര (ആമ്പൽ) പുഷ്പത്തിൽ ആസീനയായി

निवसतु हृदि

nivasatu hṛdi

അവൾ എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ എന്നും വസിക്കട്ടെ

बाला

bālā

ബാല (കൗമാര ദേവി, ത്രിപുരസുന്ദരിയുടെ ശിശു-രൂപം)

नित्यकल्याणशीला

nitya-kalyāṇa-śīlā

ആരുടെ സ്വഭാവം തന്നെ നിത്യ കല്യാണവും മംഗളവുമോ

ध्यान

dhyāna

ബാല പൂജയ്ക്കു മുമ്പ് പാരായണം ചെയ്യുന്ന ധ്യാന ശ്ലോകം

त्रिपुरसुन्दरी

tripurasundarī

മൂന്ന് ലോകങ്ങളുടെ സുന്ദരി — ആരുടെ ശിശു-രൂപം ബാലയോ

जपवटी / जपमाला

japa-vaṭī / japa-mālā

ജപമാല, നിരന്തര സ്മരണ, മന്ത്ര-ജപത്തിന്റെ പ്രതീകം

पुस्तक

pustaka

പുസ്തകം — ജ്ഞാനത്തിന്റെയും വേദ/ശാസ്ത്രങ്ങളുടെയും പ്രതീകം

अभीति / अभय

abhīti / abhaya

ഭയം അകറ്റുന്ന മുദ്ര, ഭക്തന് സംരക്ഷണം ഉറപ്പുനൽകുന്നു

वर

vara

വര-പ്രദാന മുദ്ര, ഭക്തന്റെ ആഗ്രഹങ്ങളും കൃപയും പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു

Complete Translation

ബാല — ആ കൗമാര ദേവി, ആരുടെ സ്വഭാവം തന്നെ നിത്യ കല്യാണമോ — എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ എന്നും വസിക്കട്ടെ: അവൾ തന്റെ അരുണ കിരണങ്ങളുടെ വലയാൽ സമസ്ത ദിക്കുകളെയും അന്തരീക്ഷത്തെയും രഞ്ജിപ്പിക്കുന്നു, തന്റെ കൈകളിൽ ജപമാല, പുസ്തകം, അഭയ, വര മുദ്രകൾ ധരിക്കുന്നു, പൂർണമായി വിടർന്ന ശ്വേത കഹ്ലാര (ആമ്പൽ) പുഷ്പത്തിൽ ആസീനയായിരിക്കുന്നു.

Origin & History

Source: Traditional Sri Vidya / Shakta dhyana verse (used in Bala upasana and Tantric manuals)

Author: Traditional (anonymous, within the Sri Vidya tradition)

Period: Classical / Medieval

ശ്രീവിദ്യാ പാരമ്പര്യത്തിൽ ഓരോ ദേവതയുടെയും പൂജ ഒരു ധ്യാന ശ്ലോകത്തോടെ ആരംഭിക്കുന്നു — ദേവതയുടെ രൂപം ചിത്രീകരിക്കുന്ന ശ്ലോകം, അതിലൂടെ ഉപാസകന് അത് ഹൃദയത്തിൽ ധരിക്കാൻ കഴിയും. ഈ ശ്ലോകം, 'അരുണ-കിരണ-ജാലൈഃ', ലലിതയുടെ കൗമാര രൂപമായ ബാലാത്രിപുരസുന്ദരിയുടെ പ്രസിദ്ധ ധ്യാനമാണ്. ബാല പലപ്പോഴും ശ്രീവിദ്യാ ദീക്ഷിതന് നൽകപ്പെടുന്ന ആദ്യ മന്ത്രവും രൂപവുമാണ്; സൗമ്യ, വേഗത്തിൽ കൃപ ചെയ്യുന്ന അവൾ ജപമാലയും ജ്ഞാന പുസ്തകവും ധരിച്ച് അഭയ, വര മുദ്രകൾ കാണിക്കുന്നു. ഈ ശ്ലോകം താന്ത്രിക പൂജാ-ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട്, പാരമ്പര്യം മുഴുവനിലും ബാല ജപം, പൂജയുടെ ആരംഭത്തിൽ പാരായണം ചെയ്യപ്പെടുന്നു.

Frequently Asked Questions

ബാലാത്രിപുരസുന്ദരി ആരാണ്?▼

ബാല ('പെൺകുട്ടി'), ബാലാംബിക എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്ന അവൾ, പരമ ദേവിയായ ലലിതാ ത്രിപുരസുന്ദരിയുടെ കൗമാര ശിശു-രൂപമാണ്. ശ്രീവിദ്യാ പാരമ്പര്യത്തിൽ അവൾ പലപ്പോഴും ദീക്ഷിതർക്ക് നൽകപ്പെടുന്ന ആദ്യ ദേവത, സൗമ്യ, കരുണാമയി, വേഗത്തിൽ അനുഗ്രഹിക്കുന്നവളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അവളെ അരുണ വർണം, കൈകളിൽ ജപമാല, പുസ്തകം, സംരക്ഷണം, വരദാന മുദ്രകളോടെ ധ്യാനിക്കുന്നു.

ഈ ശ്ലോകം എന്താണ്?▼

ഇത് ബാലാത്രിപുരസുന്ദരിയുടെ ധ്യാന ശ്ലോകം — ധ്യാനം, ദൃശ്യവൽക്കരണ ശ്ലോകം — 'അരുണ-കിരണ-ജാലൈഃ' എന്ന് ആരംഭിക്കുന്നു. ഇത് ബാല ജപം, പൂജയ്ക്കു മുമ്പ് ദേവിയുടെ രൂപം ഹൃദയത്തിൽ ചിത്രീകരിക്കാൻ പാരായണം ചെയ്യുന്ന മാനക ശ്ലോകം, ഏറ്റവും അധികം ഉപയോഗിക്കുന്ന ബാല ശ്ലോകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.

ഇത് എപ്പോൾ ജപിക്കണം?▼

ഇത് ബാല പൂജയുടെയോ ജപത്തിന്റെയോ ആരംഭത്തിൽ അവളുടെ രൂപം മനസ്സിൽ സ്ഥിരപ്പെടുത്താൻ ജപിക്കുന്നു. ഭക്തർ ഇത് ദിവസവും രാവിലെ, വെള്ളി, ചൊവ്വാഴ്ചകളിൽ, വിശേഷിച്ച് ദേവിയുടെ ഉത്സവമായ നവരാത്രിയിൽ പാരായണം ചെയ്യുന്നു.

ജപമാല, പുസ്തകം, മുദ്രകൾ എന്നിവയുടെ അർഥം എന്താണ്?▼

ജപമാല മന്ത്രം, നിരന്തര സ്മരണയുടെ സൂചകം; പുസ്തകം ജ്ഞാനം, ശാസ്ത്രങ്ങളുടെ സൂചകം; അഭയ മുദ്ര നിർഭയത്വവും സംരക്ഷണവും നൽകുന്നു; വര മുദ്ര വരദാനം നൽകുന്നു. ഒന്നിച്ച് ഇവ ബാലയെ ജ്ഞാനം, നിർഭയത്വം, എല്ലാ അനുഗ്രഹവും നൽകുന്നവളായി കാണിക്കുന്നു.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →