ശ്രീമദ് ഭഗവദ്ഗീത ൧.൨൧ — സേനയോരുഭയോര്മധ്യേ — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता १.२१ — सेनयोरुभयोर्मध्ये
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
अर्जुनः उवाच
arjunaḥ uvācha
അര്ജുനന് പറഞ്ഞു
हृषीकेशम्
hṛiṣhīkeśham
ഹൃഷീകേശനോട് (ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ നാഥന് കൃഷ്ണന്)
तदा
tadā
അപ്പോള്; ആ സമയത്ത്
वाक्यम् इदम्
vākyam idam
ഈ വാക്കുകള്
आह
āha
പറഞ്ഞു
महीपते
mahīpate
ഓ ഭൂപതേ (സഞ്ജയന് ധൃതരാഷ്ട്രരെ സംബോധന ചെയ്ത്)
सेनयोः
senayoḥ
സൈന്യങ്ങളുടെ
उभयोः
ubhayoḥ
രണ്ടിന്റെയും
मध्ये
madhye
നടുവില്
रथम्
ratham
രഥം
स्थापय
sthāpaya
നിര്ത്തുക; സ്ഥാപിക്കുക
मे
me
എന്റെ
अच्युत
achyuta
ഓ അച്യുതാ, അവിനാശിയായവനേ (കൃഷ്ണാ)
Complete Translation
അര്ജുനന് പറഞ്ഞു: ഓ അച്യുതാ (അവിനാശിയായ കൃഷ്ണാ)! എന്റെ രഥം രണ്ട് സൈന്യങ്ങള്ക്കും നടുവില് നിര്ത്തുക, യുദ്ധം ചെയ്യാന് ആഗ്രഹിച്ച് ഇവിടെ നില്ക്കുന്ന ഈ യോദ്ധാക്കളെ ഞാന് കാണാന്, ഈ യുദ്ധം ആരംഭിക്കാന് പോകുമ്പോള് ആരോടാണ് ഞാന് പോരാടേണ്ടതെന്ന് അറിയാന്.
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 21
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ഒന്നാം അധ്യായമായ 'അര്ജുന വിഷാദ യോഗ'ത്തില്, ശംഖനാദങ്ങള്ക്ക് ശേഷം, രണ്ട് സൈന്യങ്ങളും യുദ്ധത്തിന് സജ്ജമായി നില്ക്കുമ്പോള്, അര്ജുനന് തന്റെ സാരഥി കൃഷ്ണനോട് രഥം രണ്ട് സൈന്യങ്ങള്ക്കും നടുവിലേക്ക് നയിക്കാന് ആവശ്യപ്പെടുന്നു. സഞ്ജയന് ഇത് അന്ധനായ രാജാവ് ധൃതരാഷ്ട്രര്ക്ക് വിവരിക്കുന്നു. ഈ പ്രാര്ഥന അര്ജുനനെ നേരിട്ട് തന്റെ സ്വജനങ്ങളുടെ മുന്നില് കൊണ്ടുവന്ന്, ഭഗവദ്ഗീതയ്ക്ക് അവസരമാകുന്ന ദുഃഖത്തെ ഉണര്ത്തുന്നു.
Frequently Asked Questions
ഭഗവദ്ഗീത ൧.൨൧-ല് അര്ജുനന് കൃഷ്ണനോട് എന്ത് ചോദിക്കുന്നു?▼
സാരഥിയായ കൃഷ്ണനോട് രഥം രണ്ട് സൈന്യങ്ങള്ക്കും നടുവില് നിര്ത്താന് അര്ജുനന് ചോദിക്കുന്നു, യുദ്ധം ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് യുദ്ധം ചെയ്യാന് ആഗ്രഹിച്ച് ഒത്തുകൂടിയ യോദ്ധാക്കളെ വ്യക്തമായി കാണാന്.
അര്ജുനന് കൃഷ്ണനെ 'ഹൃഷീകേശന്', 'അച്യുതന്' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ട്?▼
'ഹൃഷീകേശന്' എന്നാല് ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ നാഥന്, അര്ജുനന്റെ നിയന്ത്രണം തെറ്റാന് പോകുന്ന ആ ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ തന്നെ നാഥനാണ് കൃഷ്ണന് എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; 'അച്യുതന്' എന്നാല് അവിനാശി, ഒരിക്കലും വീഴ്ച പറ്റാത്തവന്. ഈ നാമങ്ങള് അര്ജുനന്റെ ഭക്തിയും കൃഷ്ണന്റെ അചഞ്ചല വഴികാട്ടലിലുള്ള വിശ്വാസവും പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു.
ഗീതയില് ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം എന്താണ്?▼
ഇത് അര്ജുനന് യുദ്ധഭൂമി കാണാന് ചോദിക്കുന്ന വഴിത്തിരിവാണ്. രണ്ട് സൈന്യങ്ങള്ക്കും നടുവില് നിന്ന് അദ്ദേഹം തന്റെ സ്വജനങ്ങളെയും ഗുരുക്കന്മാരെയും കാണുന്നു, ഇത് കൃഷ്ണന്റെ മുഴുവന് ഉപദേശത്തിന് കാരണമാകുന്ന ദുഃഖവും ആശയക്കുഴപ്പവും (വിഷാദം) ഉണര്ത്തുന്നു.
ശ്ലോകത്തില് സംബോധന ചെയ്യപ്പെടുന്ന 'മഹീപതി' ആരാണ്?▼
'മഹീപതി' (ഓ ഭൂപതേ) എന്നത് സഞ്ജയന് രാജാവ് ധൃതരാഷ്ട്രരെ സംബോധന ചെയ്യുന്നതാണ്. സഞ്ജയന് യുദ്ധഭൂമിയിലെ സംഭവങ്ങള് അന്ധനായ രാജാവിന് വിവരിക്കുകയാണ്, അതിനാല് അര്ജുനന്റെ വാക്കുകള് പറയുമ്പോള് അദ്ദേഹം ധൃതരാഷ്ട്രരെ സംബോധന ചെയ്യുന്നു.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →