Mantra.Tips

ശ്രീമദ് ഭഗവദ് ഗീത 2.56 — ദുഃഖേഷ്വനുദ്വിഗ്നമനാഃ — Word-by-Word Meaning

श्रीमद्भगवद्गीता 2.56 — दुःखेष्वनुद्विग्नमनाः

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

दुःखेषु
duḥkheṣhu
ദുഃഖങ്ങളിൽ
अनुद्विग्नमनाः
anudvigna-manāḥ
ആരുടെ മനസ്സ് ഇളകുന്നില്ലയോ
सुखेषु
sukheṣhu
സുഖങ്ങളിൽ
विगतस्पृहः
vigata-spṛihaḥ
ആഗ്രഹമില്ലാത്ത
वीत
vīta
മുക്തൻ
राग
rāga
രാഗം, ആസക്തി
भय
bhaya
ഭയം
क्रोधः
krodhaḥ
ക്രോധം
स्थितधीः
sthita-dhīḥ
സ്ഥിരബുദ്ധിയുള്ളവൻ, ആത്മജ്ഞാനി
मुनिः
muniḥ
മുനി
उच्यते
uchyate
എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു

Complete Translation

ആരുടെ മനസ്സ് ദുഃഖത്തിൽ ഇളകുന്നില്ലയോ, ആര് സുഖങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ലയോ, രാഗം, ഭയം, ക്രോധം എന്നിവയിൽ നിന്ന് മുക്തനായിരിക്കുന്നുവോ, അവൻ സ്ഥിരബുദ്ധിയുള്ള മുനി എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.

Origin & History

Source: Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 56

Author: Bhagavan Sri Krishna (as recorded by Maharishi Veda Vyasa)

Period: Ancient (part of the Mahabharata, c. 5th–2nd century BCE in present form)

അർജുനൻ ശ്രീകൃഷ്ണനോട് സ്ഥിരബുദ്ധിയുള്ള മനുഷ്യന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ ചോദിച്ചപ്പോൾ, ശ്രീകൃഷ്ണൻ ദീപ്തമായ ശ്ലോകങ്ങളുടെ ഒരു പരമ്പരയിലൂടെ ഉത്തരം നൽകുന്നു, അവയിൽ ഇത് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്. ഇത് സമസ്ത യോഗത്തിന്റെ ലക്ഷ്യത്തെ സാരമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു — ശോകമോ സുഖമോ ഇളക്കാനാവാത്ത അത്തരം സന്തുലിത മനസ്സ്. തലമുറകളായി സാധകർ ഈ ശ്ലോകങ്ങൾ ആത്മപരിശോധനയുടെ ദൈനംദിന കണ്ണാടിയായി ഹൃദിസ്ഥമാക്കിവന്നു.

Frequently Asked Questions

ആരാണ് സ്ഥിതപ്രജ്ഞൻ?
സ്ഥിതപ്രജ്ഞൻ എന്നാൽ 'സ്ഥിരബുദ്ധിയുള്ള' മനുഷ്യനാണ്, ആരുടെ ബുദ്ധി ആത്മാവിൽ ഉറച്ച് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നുവോ. ഈ ശ്ലോകം പറയുന്നതുപോലെ, അത്തരം മുനി ദുഃഖത്താൽ ഇളകാതെ, സുഖത്തിൽ ആഗ്രഹം വയ്ക്കാതെ, രാഗം, ഭയം, ക്രോധം എന്നിവയിൽ നിന്ന് മുക്തനായിരിക്കുന്നു.
രാഗം, ഭയം, ക്രോധം എന്നിവ ഒരുമിച്ച് എന്തുകൊണ്ട് പരാമർശിക്കുന്നു?
രാഗത്തിൽ നിന്നുതന്നെ (ആസക്തി) നഷ്ടഭയവും, ആഗ്രഹം തടസ്സപ്പെടുമ്പോൾ ക്രോധവും ഉണ്ടാകുന്നു. ശ്രീകൃഷ്ണൻ മൂന്നും പേരെടുത്ത് പറയുന്നു, കാരണം ആസക്തിയിൽ നിന്നുള്ള മോചനം സ്വാഭാവികമായി ഭയത്തെയും ക്രോധത്തെയും അലിയിച്ച്, ശാശ്വത ശാന്തി നൽകുന്നു.
ഈ ശ്ലോകം വികാരങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ ഉപകാരപ്രദമാണോ?
അതെ. ഇത് ഗീതയുടെ വൈകാരിക സമത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉപദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്. ഇതിന്മേൽ പതിവായി മനനം ചെയ്യുന്നത് മനസ്സിനെ ആപത്തിൽ ശാന്തമായും വിജയത്തിൽ സന്തുലിതമായും ഇരിക്കാൻ പരിശീലിപ്പിക്കുന്നു, ഇതാണ് യോഗത്തിന്റെ സാരം.
ഈ ശ്ലോകം എവിടെ വരുന്നു?
ഇത് രണ്ടാം അധ്യായത്തിന്റെ (സാംഖ്യയോഗ) അവസാന ഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു, ഇവിടെ അർജുനൻ സ്ഥിരബുദ്ധിയുള്ള മനുഷ്യൻ എങ്ങനെ സംസാരിക്കുന്നു, ഇരിക്കുന്നു, നടക്കുന്നു എന്ന് ചോദിക്കുന്നു, ശ്രീകൃഷ്ണൻ ഈ പ്രസിദ്ധമായ വർണനയോടെ ഉത്തരം നൽകുന്നു.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →