Mantra.Tips

ദേവീ പ്രാതഃസ്മരണ സ്തോത്രം Meaning — Line by Line

देवी प्रातःस्मरण स्तोत्रम्

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ദേവീ പ്രാതഃസ്മരണ സ്തോത്രം with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Verse 1#

prātaḥ smarāmi śarad-indu-karojjvalābhāṃ

प्रातः स्मरामि शरदिन्दुकरोज्ज्वलाभां सद्रत्नवन्मकरकुण्डलहारभूषाम्। दिव्यायुधोर्जितसुनीलसहस्रहस्तां रक्तोत्पलाभचरणां भवतीं परेशाम्॥

prātaḥ smarāmi śarad-indu-karojjvalābhāṃ sad-ratnavan-makara-kuṇḍala-hāra-bhūṣām | divyāyudhorjita-sunīla-sahasra-hastāṃ raktotpalābha-caraṇāṃ bhavatīṃ pareśām ||

Meaningപ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ ആ ദേവിയെ സ്മരിക്കുന്നു, ആരുടെ കാന്തി ശരത്കാല ചന്ദ്രന്റെ കിരണങ്ങൾ പോലെ ഉജ്ജ്വലമോ, ആര് ഉത്തമ രത്നമയ മകര കുണ്ഡലങ്ങളാലും ഹാരങ്ങളാലും അലംകൃതയോ; ആര് ദിവ്യായുധങ്ങളാൽ ശോഭിക്കുന്ന ആയിരം നീല കൈകളുള്ളവളോ, ആരുടെ ചരണങ്ങൾ ചെന്താമരപോലെ പ്രകാശിക്കുന്നുവോ — പരമേശ്വരീ, അവിടുന്ന്.

Verse 2#

prātar namāmi mahiṣāsura-caṇḍa-muṇḍa-

प्रातर्नमामि महिषासुरचण्डमुण्ड- शुम्भासुरादिदलनोग्रपराक्रमाढ्याम्। दुर्गां भवार्तिहरणीं सकलार्तिनाशां वन्दे सुरासुरनतां कमलाधिवासाम्॥

prātar namāmi mahiṣāsura-caṇḍa-muṇḍa- śumbhāsurādi-dalanogra-parākramāḍhyām | durgāṃ bhavārti-haraṇīṃ sakalārti-nāśāṃ vande surāsura-natāṃ kamalādhi-vāsām ||

Meaningപ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ ആ ദുർഗയെ വണങ്ങുന്നു, ആര് മഹിഷാസുര, ചണ്ഡ-മുണ്ഡ, ശുംഭ മുതലായ അസുരന്മാരുടെ സംഹാരത്തിൽ ഉഗ്ര പരാക്രമ സമ്പന്നയോ; ആര് സംസാര ദുഃഖങ്ങളെ അകറ്റുന്നവളോ, സമസ്ത പീഡകളെയും നശിപ്പിക്കുന്നവളോ; ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും ആരെ വണങ്ങുന്നുവോ, ആര് കമലത്തിൽ വസിക്കുന്നുവോ — അവളെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു.

Verse 3#

prātar bhajāmi bhajatām-abhilāṣa-dātrīṃ

प्रातर्भजामि भजतामभिलाषदात्रीं धात्रीं समस्तजगतां दुरितापहन्त्रीम्। संसारबन्धनविमोचनहेतुभूतां मायां परां समधिगम्य परस्य विष्णोः॥

prātar bhajāmi bhajatām-abhilāṣa-dātrīṃ dhātrīṃ samasta-jagatāṃ duritāpa-hantrīm | saṃsāra-bandhana-vimocana-hetu-bhūtāṃ māyāṃ parāṃ samadhigamya parasya viṣṇoḥ ||

Meaningപ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ അവളെ ആരാധിക്കുന്നു, ആര് തന്റെ ഭക്തരുടെ അഭിലാഷങ്ങളെ പൂർത്തീകരിക്കുന്നവളോ, സമസ്ത ജഗത്തുകളുടെ ധാത്രിയോ, പാപങ്ങളെയും അനിഷ്ടങ്ങളെയും നശിപ്പിക്കുന്നവളോ; ആര് പരമ വിഷ്ണുവിന്റെ പരാ മായയെ പ്രാപിച്ച് സംസാര ബന്ധനത്തിൽ നിന്നു മുക്തിക്കു ഹേതുഭൂതയോ.

Word-by-Word Breakdown

प्रातः स्मरामि
prātaḥ smarāmi
പ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ സ്മരിക്കുന്നു / ധ്യാനിക്കുന്നു
शरदिन्दुकरोज्ज्वलाभां
śarad-indu-kara-ujjvala-ābhām
ആരുടെ കാന്തി ശരത്കാല ചന്ദ്രന്റെ കിരണങ്ങൾ പോലെ ഉജ്ജ്വലമോ
मकरकुण्डलहारभूषाम्
makara-kuṇḍala-hāra-bhūṣām
ഉത്തമ രത്നമയ മകര കുണ്ഡലങ്ങളാലും ഹാരങ്ങളാലും അലംകൃതയായവൾ
दिव्यायुध
divya-āyudha
ദിവ്യായുധങ്ങളാൽ ശോഭിക്കുന്ന
सहस्रहस्तां
sahasra-hastāṃ
ആയിരം (ആഴമേറിയ നീല) കൈകളുള്ളവൾ
रक्तोत्पलाभचरणां
rakta-utpala-ābha-caraṇāṃ
ആരുടെ ചരണങ്ങൾ ചെന്താമരപോലെ പ്രകാശിക്കുന്നുവോ
भवतीं परेशाम्
bhavatīṃ pareśām
പരമേശ്വരീ, അവിടുന്ന്
प्रातर्नमामि
prātar namāmi
പ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ വണങ്ങുന്നു
महिषासुरचण्डमुण्डशुम्भासुरादिदलन
mahiṣāsura-caṇḍa-muṇḍa-śumbhāsura-ādi-dalana
മഹിഷാസുര, ചണ്ഡ-മുണ്ഡ, ശുംഭ മുതലായ അസുരന്മാരുടെ സംഹാരം
उग्रपराक्रमाढ्याम्
ugra-parākrama-āḍhyām
ഉഗ്ര പരാക്രമ സമ്പന്നയായവൾ
दुर्गां भवार्तिहरणीं
durgāṃ bhavārti-haraṇīṃ
ദുർഗ, സംസാര ദുഃഖങ്ങളെ അകറ്റുന്നവൾ
कमलाधिवासाम्
kamala-adhi-vāsām
ആര് കമലത്തിൽ / കമലത്തിന്മേൽ വസിക്കുന്നുവോ
प्रातर्भजामि
prātar bhajāmi
പ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ ആരാധിക്കുന്നു / ഭജിക്കുന്നു
भजतामभिलाषदात्रीं
bhajatām-abhilāṣa-dātrīṃ
ഭക്തരുടെ അഭിലാഷങ്ങളെ പൂർത്തീകരിക്കുന്നവൾ
धात्रीं समस्तजगतां
dhātrīṃ samasta-jagatāṃ
സമസ്ത ജഗത്തുകളുടെ ധാത്രി (പാലിക്കുന്നവൾ)
दुरितापहन्त्रीम्
durita-apa-hantrīm
പാപങ്ങളെയും അനിഷ്ടങ്ങളെയും നശിപ്പിക്കുന്നവൾ
संसारबन्धनविमोचनहेतुभूतां
saṃsāra-bandhana-vimocana-hetu-bhūtāṃ
സംസാര ബന്ധനത്തിൽ നിന്നു മുക്തിക്കു ഹേതുഭൂത
मायां परां
māyāṃ parāṃ
പരാ മായ (പരമ ശക്തി)
परस्य विष्णोः
parasya viṣṇoḥ
പരമ വിഷ്ണുവിന്റെ

Origin & History

Source: Traditional Devi stotra (pratah-smarana genre)

Author: Traditional

Period: Classical

ദേവീ പ്രാതഃസ്മരണ ഹിന്ദു ഭക്തി പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട 'പ്രഭാത സ്മരണ' സ്തോത്രങ്ങളുടെ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടതാണ്, ശിവന്റെയും വിഷ്ണുവിന്റെയും പ്രാതഃസ്മരണ സ്തോത്രങ്ങളോടൊപ്പം. ആദ്യ വെളിച്ചത്തിൽ ജപിക്കുന്ന ഈ സ്തോത്രം ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിന്റെ സമസ്ത മഹിമയെ മൂന്നു ശ്ലോകങ്ങളിൽ സംഗ്രഹിക്കുന്നു — മാതാവിന്റെ ഉജ്ജ്വല ആയിരം ഭുജ സ്വരൂപം, മഹിഷാസുര, ശുംഭന്റെ അവളുടെ ഉഗ്ര സംഹാരം, ജഗത്തുകളുടെ ധാത്രിയായും മുക്തിദാത്രിയായും അവളുടെ അനുഗ്രഹം — അങ്ങനെ ഭക്തന് ഓരോ ദിവസത്തിന്റെയും ആരംഭം മാതാവിന്റെ സ്മരണയിൽ മുഴുകി ചെയ്യാം.

Frequently Asked Questions

ദേവീ പ്രാതഃസ്മരണ സ്തോത്രം എന്താണ്?
ഇത് ദിവ്യ മാതാവിന് സമർപ്പിച്ച മൂന്നു ശ്ലോകങ്ങളുടെ 'പ്രാതഃസ്മരണ' (പ്രഭാത സ്മരണ) സ്തോത്രമാണ്. ഇതിന്റെ മൂന്നു ശ്ലോകങ്ങൾ 'പ്രാതഃ സ്മരാമി' (പ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ സ്മരിക്കുന്നു), 'പ്രാതർനമാമി' (പ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ വണങ്ങുന്നു), 'പ്രാതർഭജാമി' (പ്രഭാതത്തിൽ ഞാൻ ആരാധിക്കുന്നു) എന്നു തുടങ്ങി, ദേവിയുടെ സ്വരൂപം, പരാക്രമം, അനുഗ്രഹം എന്നിവ സ്തുതിക്കുന്നു.
ഇത് എപ്പോൾ ജപിക്കപ്പെടുന്നു?
ഇത് പ്രഭാതത്തിൽ ഉണരുമ്പോൾ, ദിവസത്തിന്റെ പ്രവൃത്തികൾ ആരംഭിക്കുന്നതിനു മുമ്പ്, പരമ്പരാഗത പ്രഭാത പ്രാർത്ഥനകളുടെ ഭാഗമായി ജപിക്കപ്പെടുന്നു. ഇത് ദേവിയുടെ ദിവസങ്ങളായ നവരാത്രി, വെള്ളിയാഴ്ചകളിൽ വിശേഷിച്ച് ശുഭപ്രദമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
ഇത് ഏതു ദേവിയെ സ്തുതിക്കുന്നു?
ഇത് ദിവ്യ മാതാവിനെ ദുർഗയായി — മഹിഷാസുര, ചണ്ഡ, മുണ്ഡ, ശുംഭന്റെ നാശിനിയായി — ഒപ്പം സമസ്ത ജഗത്തുകളെ ധരിച്ച് മുക്തി നൽകുന്ന പരമ ശക്തിയായി സ്തുതിക്കുന്നു. അവളെ വിഷ്ണുവിന്റെ പരാ മായയായി, സമസ്ത ദുഃഖങ്ങളെ അകറ്റുന്നവളായി ആരാധിക്കുന്നു.
'പ്രാതഃസ്മരണ' സ്തോത്രം എന്നാൽ എന്ത്?
പ്രാതഃസ്മരണ 'പ്രഭാത സ്മരണ' എന്ന ഒരു ഹ്രസ്വ സ്തോത്രമാണ്, പ്രഭാതത്തിൽ ദിവസത്തിന്റെ ആരംഭം ഈശ്വര സ്മരണയോടെ ചെയ്യാൻ ജപിക്കപ്പെടുന്നു. ശിവൻ, വിഷ്ണു, ലളിത, ദേവി എന്നിവർക്കായി പ്രസിദ്ധമായ പ്രാതഃസ്മരണ സ്തോത്രങ്ങളുണ്ട്, പരമ്പരാഗതമായി ഉണരുമ്പോൾ ഒരുമിച്ച് ജപിക്കപ്പെടുന്നു.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →