Mantra.Tips

ധനതേരസ് ധന്വന്തരി മന്ത്രവും ഗായത്രിയും — Word-by-Word Meaning

धनतेरस धन्वन्तरि मंत्र एवं गायत्री

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

ॐ नमो भगवते
Om Namo Bhagavate
ഓം, ഭഗവാന് നമസ്കാരം
महासुदर्शनाय
Maha-Sudarshanaya
മഹാസുദര്ശന ചക്രം ധരിച്ചവന് (വിഷ്ണുവിന്റെ ഒരു രൂപം)
वासुदेवाय धन्वन्तरये
Vasudevaya Dhanvantaraye
ധന്വന്തരി — ദിവ്യ വൈദ്യന് — രൂപത്തിലുള്ള വാസുദേവന് (വിഷ്ണു)
अमृतकलशहस्ताय
Amrita-Kalasha-Hastaya
തന്റെ കയ്യില് അമൃത കലശം ധരിച്ചവന്
सर्वामयविनाशनाय
Sarvamaya-Vinashanaya
സമസ്ത രോഗങ്ങളുടെയും വ്യാധികളുടെയും നാശകന്
त्रैलोक्यनाथाय
Trailokyanathaya
മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെ നാഥന്
श्रीमहाविष्णुस्वरूप
Shri Mahavishnu-svarupa
സാക്ഷാത് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ സ്വരൂപന്
औषधचक्रनारायणाय
Aushadha-chakra-Narayanaya
ഔഷധത്തിന്റെയും ആരോഗ്യത്തിന്റെയും ചക്രത്തിന്റെ അധിഷ്ഠാതാവായ നാരായണന്
नमः
Namah
നമസ്കാരം, ഞാന് പ്രണമിക്കുന്നു
तत्पुरुषाय विद्महे
Tat-Purushaya Vidmahe
ആ പരമപുരുഷനെ നാം അറിയട്ടെ
अमृतकलशहस्ताय धीमहि
Amrita-Kalasha-Hastaya Dhimahi
അമൃത-കലശധാരിയെ നാം ധ്യാനിക്കട്ടെ
तन्नो धन्वन्तरिः प्रचोदयात्
Tanno Dhanvantarih Prachodayat
ആ ധന്വന്തരി നമ്മെ (ആരോഗ്യത്തിലേക്ക്) പ്രേരിപ്പിച്ച് വഴിനയിക്കട്ടെ

Complete Translation

ഓം, ഭഗവാന് നമസ്കാരം — മഹാസുദര്ശനധാരി, ധന്വന്തരി രൂപത്തില് പ്രകടമായ വാസുദേവന്, തന്റെ കയ്യില് അമൃത-കലശം ധരിച്ചവന്, സമസ്ത രോഗങ്ങളുടെയും നാശകന്, ത്രിലോകനാഥന്; സാക്ഷാത് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ സ്വരൂപന്, ശ്രീധന്വന്തരിയുടെ സ്വരൂപന്, ഔഷധ-ചക്രത്തിന്റെ അധിഷ്ഠാതാവായ ശ്രീശ്രീശ്രീ നാരായണന് — അദ്ദേഹത്തെ ഞാന് നമിക്കുന്നു. ഓം, ആ പരമപുരുഷനെ നാം അറിയട്ടെ, അമൃത-കലശധാരിയെ ധ്യാനിക്കട്ടെ; ആ ധന്വന്തരി നമ്മെ (ആരോഗ്യത്തിലേക്ക്) പ്രേരിപ്പിച്ച് വഴിനയിക്കട്ടെ.

Origin & History

Source: Dhanvantari worship mantras (the Maha-Dhanvantari mantra and the Dhanvantari Gayatri), recited on Dhanteras / Dhanvantari Jayanti

Author: Traditional (Puranic; Dhanvantari Gayatri from the Gayatri tradition)

Period: Puranic / classical

ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും അമരത്വത്തിന്റെ അമൃതത്തിനായി ക്ഷീരസാഗരം കടഞ്ഞപ്പോള് (സമുദ്ര മഥനം), ഭഗവാന് ധന്വന്തരി അമൃത-കലശവുമായി ജലത്തില് നിന്ന് ഉദ്ഭവിച്ചു. വിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരമായും ദിവ്യ വൈദ്യനായും അദ്ദേഹം ലോകത്തിന് ആയുര്വേദ ശാസ്ത്രം വെളിപ്പെടുത്തി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആവിര്ഭാവം കാര്ത്തിക കൃഷ്ണ ത്രയോദശിയില് സംഭവിച്ചു, അത് ധനതേരസ്, ധന്വന്തരി ജയന്തി — ദീപാവലിയുടെ ആദ്യ ദിവസം — ആയി ആഘോഷിക്കുന്നു, അപ്പോള് ആരോഗ്യം, ചികിത്സ, സമൃദ്ധി എന്നിവയ്ക്കായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ മന്ത്രങ്ങള് ജപിക്കുന്നു, വീട്ടിലേക്ക് ക്ഷേമത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്യാന് ദീപങ്ങള് കത്തിക്കുന്നു.

Frequently Asked Questions

ധന്വന്തരി ആരാണ്, ധനതേരസ് നാളില് അദ്ദേഹത്തെ എന്തുകൊണ്ട് ആരാധിക്കുന്നു?
ധന്വന്തരി ഭഗവാന് വിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരമാണ്, ക്ഷീരസാഗര മഥനത്തില് നിന്ന് അമൃത-കലശവുമായി പ്രകടമായി. അദ്ദേഹം ദിവ്യ വൈദ്യനും ആയുര്വേദത്തിന്റെ പ്രവര്ത്തകനുമാണ്. ധനതേരസ് (ധന-ത്രയോദശി) അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആവിര്ഭാവത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു, അതിനാല് ദീപാവലിയുടെ തുടക്കത്തില് ആരോഗ്യത്തിനും സൗഖ്യത്തിനുമായി അദ്ദേഹത്തെയും സമ്പത്തിനായി ലക്ഷ്മിയെയും ആരാധിക്കുന്നു.
ധന്വന്തരി മന്ത്രവും ഗായത്രിയും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം എന്താണ്?
നീണ്ട മന്ത്രം ('ഓം നമോ ഭഗവതേ മഹാസുദര്ശനായ... ധന്വന്തരയേ') ധന്വന്തരിയെ സമസ്ത രോഗങ്ങളുടെ നാശകനായി സ്തുതിക്കുന്ന പൂര്ണ ആവാഹനമാണ്. ധന്വന്തരി ഗായത്രി ('ഓം തത്പുരുഷായ വിദ്മഹേ...') അദ്ദേഹത്തെ ആരോഗ്യത്തിലേക്ക് പ്രേരിപ്പിക്കാന് അഭ്യര്ഥിക്കുന്ന ധ്യാനാത്മക ബീജ-പ്രാര്ഥനയാണ്. രണ്ടും ധനതേരസ് നാളില് ജപിക്കുന്നു.
ധനതേരസ് നാളില് മന്ത്രം എത്ര തവണ ജപിക്കണം?
പരമ്പരാഗത സംഖ്യ മാലയോടെ 108 തവണയാണ്. രോഗ സമയത്തോ തുടര്ച്ചയായ രോഗശമന സാധനയ്ക്കോ ഇത് എല്ലാ ദിവസവും രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും ജപിക്കാം, ശ്രദ്ധയോടെ കുടിവെള്ളത്തിലോ ഔഷധത്തിലോ അഭിമന്ത്രിക്കുകയും ചെയ്യാം.
ധനതേരസ് എന്തുകൊണ്ട് ആരോഗ്യവും സമ്പത്തുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു?
ധനതേരസ് ധന്വന്തരിയുടെ (ആരോഗ്യം) ആരാധനയെ ലക്ഷ്മിയുടെയും കുബേരന്റെയും (സമ്പത്ത്) ആരാധനയുമായി സംയോജിപ്പിക്കുന്നു. 'ധന' എന്നാല് സമ്പത്ത്, എന്നാല് യഥാര്ഥ സമ്പത്ത് നല്ല ആരോഗ്യത്തില് നിന്ന് തുടങ്ങുന്നുവെന്ന് പാരമ്പര്യം പഠിപ്പിക്കുന്നു — അതിനാല് ഈ ദിവസം ആളുകള് സ്വര്ണം, പാത്രങ്ങള് അല്ലെങ്കില് പുതിയ വസ്തുക്കള് വാങ്ങി, കുടുംബത്തിന്റെ ക്ഷേമത്തിനായും പ്രാര്ഥിക്കുന്നു.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →