ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ଧ୍ୟାନ (ଅକ୍ଷସ୍ରକ୍ପରଶୁଂ) — Word-by-Word Meaning
महालक्ष्मी ध्यान (अक्षस्रक्परशुं)
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
अक्षस्रक्
akṣa-srak
ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ / ଅକ୍ଷ ମଣିର ମାଳା
परशुं
paraśuṃ
ପରଶୁ (କୁରାଢ଼ୀ)
गदा
gadā
ଗଦା
इषु
iṣu
ବାଣ
कुलिशं
kuliśaṃ
ବଜ୍ର
पद्मं
padmaṃ
କମଳ
धनुः
dhanuḥ
ଧନୁ
कुण्डिकां
kuṇḍikāṃ
କମଣ୍ଡଲୁ (ଜଳପାତ୍ର)
दण्डं
daṇḍaṃ
ଦଣ୍ଡ (ବାଡ଼ି)
शक्तिम्
śaktim
ଶକ୍ତି (ବର୍ଚ୍ଛା)
असिं
asiṃ
ଅସି (ଖଡ୍ଗ)
चर्म
carma
ଚର୍ମ (ଢାଲ)
जलजं
jala-jaṃ
ଶଙ୍ଖ (ଜଳରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ)
घण्टां
ghaṇṭāṃ
ଘଣ୍ଟା
सुराभाजनम्
surā-bhājanam
ମଧୁପାତ୍ର / ଅମୃତ-ପାତ୍ର
शूलं
śūlaṃ
ଶୂଲ (ତ୍ରିଶୂଳ)
पाश
pāśa
ପାଶ (ଫାଶ)
सुदर्शने
sudarśane
ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର
दधतीं हस्तैः
dadhatīṃ hastaiḥ
(ଏସବୁକୁ) ନିଜ (ଅଠର) ହାତରେ ଧାରଣ କରି
प्रसन्नाननां
prasanna-ānanāṃ
ପ୍ରସନ୍ନ, ସୌମ୍ୟ ମୁଖ ଥିବା
सेवे
seve
ମୁଁ ପୂଜା କରେ / ସେବା କରେ
सैरिभमर्दिनीम्
sairibha-mardinīm
ମହିଷାସୁର (ମହିଷ ରୂପୀ ରାକ୍ଷସ)ଙ୍କୁ ସଂହାର କରୁଥିବା
महालक्ष्मीं सरोजस्थिताम्
mahālakṣmīṃ saroja-sthitām
କମଳ ଉପରେ ବିରାଜମାନ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ
Complete Translation
ମୁଁ କମଳ ଉପରେ ବିରାଜମାନ, ମହିଷାସୁରମର୍ଦିନୀ, ପ୍ରସନ୍ନ ମୁଖ ଥିବା ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଆରାଧନା କରେ — ଯିଏ ନିଜ (ଅଠର) ହାତରେ ଅକ୍ଷମାଳା, ପରଶୁ, ଗଦା, ବାଣ ଓ ବଜ୍ର; କମଳ, ଧନୁ ଓ କମଣ୍ଡଲୁ; ଦଣ୍ଡ, ଶକ୍ତି, ଅସି (ଖଡ୍ଗ) ଓ ଢାଲ; ଶଙ୍ଖ, ଘଣ୍ଟା ଓ ମଧୁପାତ୍ର; ତଥା ଶୂଲ, ପାଶ ଓ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ଧାରଣ କରନ୍ତି।
Origin & History
Source: Durga Saptashati (Devi Mahatmyam) — dhyana of the Madhyama Charita
Author: Traditional (Markandeya Purana tradition)
Period: Classical
ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀରେ ଦେବୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ତିନୋଟି ଚରିତରେ ପ୍ରକଟ ହୁଏ, ଯେଉଁଥିରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେବୀଙ୍କ ଏକ ମହାନ ସ୍ୱରୂପ — ମହାକାଳୀ, ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ମହାସରସ୍ୱତୀ — ଅଧୀନ। ଏହି ଶ୍ଳୋକ ମଧ୍ୟମ ଚରିତର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଦେବୀ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଧ୍ୟାନ, ଯେଉଁଥିରେ ଦେବୀ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ସଂଯୁକ୍ତ ତେଜରୁ ଆକାର ନେଲେ ଏବଂ ନିଜ ଅଠର ଭୁଜରେ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆୟୁଧ ଧାରଣ କରି ମହିଷ ରୂପୀ ରାକ୍ଷସ ମହିଷାସୁରଙ୍କ ସଂହାର କରିବାକୁ ବାହାରିଲେ। ଏହି ଧ୍ୟାନ ତାଙ୍କ ବିଜୟର ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡ଼ିକର ପାଠ ପୂର୍ବରୁ ସେହି ସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ ଓ ଧ୍ୟାନ କରିବା ପାଇଁ ପଠିତ ହୁଏ।
Frequently Asked Questions
ଏହି ଧ୍ୟାନ କେଉଁ ଦେବୀଙ୍କ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ?▼
ଏହା ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀର ମଧ୍ୟମ ଚରିତରେ (ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ) ପ୍ରକଟ ହେଉଥିବା ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ — ଦିବ୍ୟ ମାତାଙ୍କ ଅଠର ଭୁଜ ଥିବା ଯୋଦ୍ଧା ସ୍ୱରୂପ ଯିଏ ମହିଷାସୁରଙ୍କ ସଂହାର କରନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ କେବଳ ଧନର ଦେବୀ ନୁହଁନ୍ତି, ବରଂ ପରମ ଶକ୍ତି।
ସେ ଏତେ ଆୟୁଧ କାହିଁକି ଧାରଣ କରନ୍ତି?▼
ଅକ୍ଷମାଳା, ପରଶୁ, ଗଦା, ବାଣ, ବଜ୍ର, କମଳ, ଧନୁ, କମଣ୍ଡଲୁ, ଦଣ୍ଡ, ଶକ୍ତି, ଅସି, ଢାଲ, ଶଙ୍ଖ, ଘଣ୍ଟା, ମଧୁପାତ୍ର, ଶୂଲ, ପାଶ ଓ ଚକ୍ର ଧାରଣ କରୁଥିବା ଅଠର ଭୁଜ ଏହା ଦର୍ଶାଏ ଯେ ଗୋଟିଏ ଦେବୀ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ଓ ଆୟୁଧ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେ ମନ୍ଦ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଅଜେୟ ହୁଅନ୍ତି।
'ସୈରିଭମର୍ଦିନୀ' ର ଅର୍ଥ କ'ଣ?▼
'ସୈରିଭ' ମହିଷର (ମହିଷ) ଆଉ ଏକ ନାମ, ତେଣୁ 'ସୈରିଭମର୍ଦିନୀ' ର ଅର୍ଥ 'ମହିଷ ରୂପୀ ରାକ୍ଷସର ମର୍ଦନ କରୁଥିବା' — ଅର୍ଥାତ୍ ମହିଷାସୁରଙ୍କ ସଂହାର କରୁଥିବା। ଏହା ଦେବୀଙ୍କ ବିଜୟୀ ଯୋଦ୍ଧା ସ୍ୱରୂପର ମହାନ ଉପାଧିଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ।
ଏହି ଧ୍ୟାନ କେବେ ପଠିତ ହୁଏ?▼
ଏହାର ପାଠ ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀ / ଚଣ୍ଡୀ ପାଠର ମଧ୍ୟମ ଚରିତ ପୂର୍ବରୁ ଧ୍ୟାନ ଶ୍ଳୋକ ରୂପେ କରାଯାଏ, ବିଶେଷତଃ ନବରାତ୍ରିରେ। ଦେବୀଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରକ୍ଷକ ବୈଭବର ଧ୍ୟାନ ରୂପେ ଏହାକୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାବେ ମଧ୍ୟ ଜପାଯାଇପାରେ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →