અઙ્ગિકં ભુવનં યસ્ય (નટરાજ ધ્યાન)

ઉત્પત્તિ અને કથા

Mangala (invocatory) shloka traditionally associated with the Abhinaya Darpana of Nandikeshvara · Attributed to the tradition of Nandikeshvara (Abhinaya Darpana) · Classical (treatise tradition of Indian dramaturgy)

ભારતીય નૃત્ય અને નાટ્યના શાસ્ત્રીય સિદ્ધાંતમાં અભિનય (નાટ્ય-અભિવ્યક્તિ)ના ચાર ભેદ છે. આ મંગળ-શ્લોક સુંદર રીતે ઘોષણા કરે છે કે નટરાજ રૂપ શિવ માટે આ ચારેય ભેદ સાક્ષાત્ બ્રહ્માંડ જ છે: તેમનો આંગિક જગત છે, તેમનો વાચિક સમસ્ત વાણી છે, તેમનો આહાર્ય ચંદ્ર-તારા છે, અને તેમનો સાત્ત્વિક શુદ્ધ સત્તા છે. પ્રદર્શનની દહલીજ પર વંચાઈને તે સંપૂર્ણ નૃત્ય-કળાને તે દિવ્ય નર્તક પ્રત્યે અર્પણ રૂપે સ્થાપિત કરે છે.