ଭଗବଦ୍ଗୀତା 11.24 — ନଭଃସ୍ପୃଶଂ ଦୀପ୍ତମ୍ — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता ११.२४ — नभःस्पृशं दीप्तम्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
नभःस्पृशम्
nabhaḥ-spṛiśham
ଆକାଶକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିବା
दीप्तम्
dīptam
ଦେଦୀପ୍ୟମାନ; ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ
अनेकवर्णम्
aneka-varṇam
ଅନେକ ରଙ୍ଗଯୁକ୍ତ
व्यात्ताननम्
vyāttānanam
ଖୋଲା ମୁଖଯୁକ୍ତ
दीप्तविशालनेत्रम्
dīpta-viśhāla-netram
ବିଶାଳ, ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ନେତ୍ରଯୁକ୍ତ
दृष्ट्वा हि त्वाम्
dṛiṣhṭvā hi tvām
ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖି
प्रव्यथितान्तरात्मा
pravyathitāntar-ātmā
ମୋର ଅନ୍ତରାତ୍ମା ଭୟରେ ବ୍ୟଥିତ ହେଉଅଛି
धृतिम्
dhṛitim
ଧୈର୍ଯ୍ୟ; ସ୍ଥିରତା
न विन्दामि
na vindāmi
ମୁଁ ପାଉ ନାହିଁ
शमम् च
śhamaṁ cha
ଏବଂ ଶାନ୍ତି
विष्णो
viṣhṇo
ହେ ବିଷ୍ଣୋ
Complete Translation
ଆକାଶକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିବା, ଅନେକ ରଙ୍ଗରେ ଦେଦୀପ୍ୟମାନ, ଖୋଲା ମୁଖ ଓ ବିଶାଳ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ନେତ୍ରଯୁକ୍ତ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖି ମୋର ଅନ୍ତରାତ୍ମା ଭୟରେ ବ୍ୟଥିତ ହେଉଅଛି; ହେ ବିଷ୍ଣୋ! ମୋତେ ନା ଧୈର୍ଯ୍ୟ ମିଳୁଛି ନା ଶାନ୍ତି।
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 11, Verse 24
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ଏକାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ ବିଶ୍ୱରୂପଦର୍ଶନଯୋଗରେ, ଯେତେବେଳେ ଅର୍ଜୁନ ଅଭିଭୂତ କରୁଥିବା ବିଶ୍ୱରୂପ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ତାହାର ଉଦାତ୍ତ ଓ ଭୟାନକ ପକ୍ଷ ତାଙ୍କୁ ଗ୍ରାସ କରେ। ଏଠାରେ ସେ ଆକାଶକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିବା, ଜ୍ୱଳନ୍ତ, ଅନେକ ରଙ୍ଗଯୁକ୍ତ, ଖୋଲା ମୁଖ ଓ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ନେତ୍ରଯୁକ୍ତ ରୂପର ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି, ଏବଂ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ, ବିଷ୍ଣୁ କହି, ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କୁ ନା କୌଣସି ଧୈର୍ଯ୍ୟ ମିଳୁଛି ନା ଶାନ୍ତି।
Frequently Asked Questions
ଭଗବଦ୍ଗୀତା 11.24ରେ ଅର୍ଜୁନ କ'ଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି?▼
ଅର୍ଜୁନ ଆକାଶକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିବା, ଅନେକ ରଙ୍ଗରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ, ଖୋଲା ମୁଖ ଓ ବିଶାଳ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ନେତ୍ରଯୁକ୍ତ ବିସ୍ମୟକର ବିଶ୍ୱରୂପର ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି। ଅଭିଭୂତ ଓ ଭିତରୁ ଥରୁ ଥରୁ, ସେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ, ବିଷ୍ଣୁ କହି, କହନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କୁ ନା ଧୈର୍ଯ୍ୟ ମିଳୁଛି ନା ଶାନ୍ତି।
ଅର୍ଜୁନ ଏଠାରେ କାହିଁକି ଭୟଭୀତ ହୁଅନ୍ତି?▼
ବିଶ୍ୱରୂପ ନିଜର ଉଦାତ୍ତ, ଅଭିଭୂତ କରୁଥିବା ଏବଂ ଭୟାନକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପକ୍ଷ ପ୍ରକାଶ କରେ — ବିଶାଳ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଓ ଅସୀମ। ଏପରି ଅନନ୍ତ ମହିମା ସମ୍ମୁଖରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ହୃଦୟ ଥରିଉଠେ, ଯାହା ଦର୍ଶାଏ ଯେ ଭଗବାନଙ୍କ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦର୍ଶନ ମନୁଷ୍ୟର ମନକୁ କିପରି ନମ୍ର ଓ ବିସ୍ମିତ କରିପାରେ।
ଅର୍ଜୁନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ 'ବିଷ୍ଣୁ' କାହିଁକି କହନ୍ତି?▼
'ବିଷ୍ଣୁ'ର ଅର୍ଥ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଭଗବାନ। ସମଗ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରୁଥିବା ଓ ବ୍ୟାପ୍ତ କରୁଥିବା ରୂପକୁ ଦେଖି ଅର୍ଜୁନ ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ବିଷ୍ଣୁ କହି ସମ୍ବୋଧନ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ସର୍ବସମାବେଶୀ ପରମ ସତ୍ତା ରୂପେ ଚିହ୍ନି।
ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଏକାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟର ପ୍ରବାହରେ କିପରି ବସେ?▼
ଏହା ବିଶ୍ୱରୂପ ସମ୍ମୁଖରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ବିସ୍ମୟ ଓ ଭୟର ପରାକାଷ୍ଠାକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ। ଏହି କମ୍ପନ ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନାର ପ୍ରାର୍ଥନା ଆଡ଼କୁ ନେଇଯାଏ, ଯାହା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପରେ ଅଧ୍ୟାୟରେ ପ୍ରେମପୂର୍ବକ ଦିଅନ୍ତି, ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଶାନ୍ତି ଫେରାଇ ଓ ଭଗବାନଙ୍କ କୋମଳ କରୁଣା ପ୍ରକାଶ କରି।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →