ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା 17.16 — ମନଃପ୍ରସାଦଃ ସୌମ୍ୟତ୍ୱମ୍ — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता १७.१६ — मनःप्रसादः सौम्यत्वम्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
मनःप्रसादः
manaḥ-prasādaḥ
ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା, ଚିନ୍ତାର ପ୍ରଫୁଲ୍ଲତା
सौम्यत्वम्
saumyatvam
ସୌମ୍ୟତା, ସହୃଦୟତା
मौनम्
maunam
ମୌନ
आत्मविनिग्रहः
ātma-vinigrahaḥ
ଆତ୍ମସଂଯମ, ମନର ନିଗ୍ରହ
भावसंशुद्धिः
bhāva-sanśhuddhiḥ
ସ୍ୱଭାବ ଶୁଦ୍ଧି, ଭାବ ଶୁଦ୍ଧି
इति
iti
ଏହିପରି
एतत्
etat
ଏହି, ଏସବୁ
तपः
tapaḥ
ତପ
मानसम्
mānasam
ମନର, ମାନସିକ
उच्यते
uchyate
କୁହାଯାଏ, ଘୋଷଣା କରାଯାଏ
Complete Translation
ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ଭାବ ଶୁଦ୍ଧି — ଏହାକୁ ମନର ତପ (ମାନସ ତପ) କୁହାଯାଏ।
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 17, Verse 16
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ସପ୍ତଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ, ଶ୍ରଦ୍ଧାତ୍ରୟ ବିଭାଗ ଯୋଗରେ, ତପ (ତପସ୍ୟା)କୁ ଶରୀର, ବାଣୀ ଓ ମନର ତପରେ ବର୍ଗୀକୃତ କରାଯାଏ। ଶାରୀରିକ ଓ ବାଚିକ ତପ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ପରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଏଠାରେ ମାନସ ତପର ସଂଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତି — ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ହୃଦୟ ଶୁଦ୍ଧି — ସେହି ଆନ୍ତରିକ ଅନୁଶାସନ ଯାହା ଅବଶିଷ୍ଟକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ମୁକୁଟିତ କରେ।
Frequently Asked Questions
ଭଗବଦ୍ଗୀତା 17.16ର ମୁଖ୍ୟ ସନ୍ଦେଶ କ'ଣ?▼
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମନର ତପ (ମାନସ ତପ)କୁ ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ସ୍ୱଭାବ ଶୁଦ୍ଧି ଭାବେ ସଂଜ୍ଞାୟିତ କରନ୍ତି। ଏହା ଶିଖାଏ ଯେ ପ୍ରକୃତ ଆନ୍ତରିକ ଅନୁଶାସନ ହେଉଛି ନିଜ ଚିନ୍ତା ଓ ଭାବକୁ ଶାନ୍ତି, କରୁଣା ଓ ସ୍ପଷ୍ଟତାରେ ନିରନ୍ତର ପରିଷ୍କୃତ କରିବା।
'ମାନସ ତପ' (ମନର ତପ) କ'ଣ?▼
ଏହା ମନ ଓ ହୃଦୟର ଆନ୍ତରିକ ତପ, ଯାହା ଶରୀରର ତପ (17.14) ଓ ବାଣୀର ତପ (17.15)ଠାରୁ ଭିନ୍ନ। ଏଥିରେ ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମନିଗ୍ରହ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧି ବିକଶିତ କରିବା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ — ଏକ ଏଭଳି ପରିଷ୍କାର ଯାହା ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ସୁଲଭ।
ମାନସ ତପ କାହିଁକି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ?▼
କାରଣ ମନ ହିଁ ସମସ୍ତ କର୍ମ ଓ ଭାବର ମୂଳ। ଆନ୍ତରିକ ପ୍ରସନ୍ନତା ଓ ଶୁଦ୍ଧି ବିନା ବାହ୍ୟ ସାଧନା ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଯାଏ। ମନକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରି ଏହି ତପ ସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି, ସଦ୍ସମ୍ପର୍କ ଏବଂ ଭକ୍ତି ଓ ଆତ୍ମ-ସାକ୍ଷାତ୍କାର ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ହୃଦୟ ପ୍ରଦାନ କରେ।
ମୁଁ ଏହି ଶ୍ଲୋକକୁ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ କିପରି ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବି?▼
ଏହାର ପାଞ୍ଚ ଗୁଣକୁ କୋମଳ ଦୈନନ୍ଦିନ ଅଭ୍ୟାସ ଭାବେ ନିଅନ୍ତୁ: ମନକୁ ପ୍ରସନ୍ନ ରଖନ୍ତୁ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ସୌମ୍ୟ ରୁହନ୍ତୁ, ମୌନର କ୍ଷଣ ରଖନ୍ତୁ, ଆବେଗପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାକୁ ରୋକନ୍ତୁ, ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ। ପ୍ରତି ସକାଳେ ଶ୍ଲୋକ ଜପ ଦିନ ପାଇଁ ଏହି ସଂକଳ୍ପ ସ୍ଥାପନ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →