ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା ୭.୩ — ମନୁଷ୍ୟାଣାଂ ସହସ୍ରେଷୁ — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता ७.३ — मनुष्याणां सहस्रेषु
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
मनुष्याणाम्
manuṣhyāṇām
ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ
सहस्रेषु
sahasreṣhu
ହଜାର ହଜାରଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ
कश्चित्
kaśhchit
କୌଣସି ବିରଳ ଜଣେ
यतति
yatati
ପ୍ରୟତ୍ନ କରେ
सिद्धये
siddhaye
ପୂର୍ଣ୍ଣତ୍ୱ ପାଇଁ
यतताम्
yatatām
ପ୍ରୟତ୍ନ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ
अपि
api
ମଧ୍ୟ
सिद्धानाम्
siddhānām
ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ
कश्चित्
kaśhchit
କୌଣସି ବିରଳ ଜଣେ
माम्
mām
ମୋତେ
वेत्ति
vetti
ଜାଣନ୍ତି
तत्त्वतः
tattvataḥ
ତତ୍ତ୍ୱତଃ, ଯଥାର୍ଥ ରୂପରେ
Complete Translation
ହଜାର ହଜାର ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ବିରଳ ଜଣେ ହିଁ ପୂର୍ଣ୍ଣତ୍ୱର ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ପ୍ରୟତ୍ନ କରେ; ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରୟତ୍ନ କରି ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ବିରଳ ଜଣେ ହିଁ ମୋତେ ତତ୍ତ୍ୱତଃ ଜାଣନ୍ତି।
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 7, Verse 3
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ସପ୍ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଜ୍ଞାନ-ବିଜ୍ଞାନ ଯୋଗରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅନୁଭୂତି ସହିତ ନିଜ ଦିବ୍ୟ ସ୍ୱରୂପର ଜ୍ଞାନ ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି। ଏହି ଗୂଢ଼ ଶିକ୍ଷାର ଭୂମିକାରେ ସେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି ଯେ କାହାର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପୂର୍ଣ୍ଣତ୍ୱ ଅନ୍ୱେଷଣ କରିବା ହିଁ କେତେ ଦୁର୍ଲଭ, ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ସତ୍ୟ ରୂପରେ ଜାଣିବା ତାହାଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ — ଏହିପରି ସେ ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନ ବର୍ତ୍ତମାନ ବାଣ୍ଟିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି ତାହାର ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଅନ୍ତି।
Frequently Asked Questions
ଭଗବଦ୍ଗୀତା ୭.୩ର ଅର୍ଥ କଣ?▼
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କୁହନ୍ତି ଯେ ହଜାର ହଜାର ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ବିରଳ ଜଣେ ହିଁ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପୂର୍ଣ୍ଣତ୍ୱ ପାଇଁ ପ୍ରୟତ୍ନ କରେ, ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରୟତ୍ନ କରି ସଫଳ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ଅସାଧାରଣ ଆତ୍ମା ହିଁ ତାଙ୍କୁ ତତ୍ତ୍ୱତଃ ଜାଣନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ସତ୍ୟ ଆତ୍ମ-ସିଦ୍ଧିର ଦୁର୍ଲଭତା ଓ ମୂଲ୍ୟକୁ ରେଖାଙ୍କିତ କରେ।
ଏହି ଶ୍ଲୋକ କ'ଣ ସାଧକମାନଙ୍କୁ ନିରୁତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ?▼
ନା, ଏହା ନିରୁତ୍ସାହିତ ନୁହେଁ ବରଂ ପ୍ରେରିତ କରିବା ପାଇଁ। ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଅନ୍ୱେଷଣର ଦୁର୍ଲଭତା ଦେଖାଇ, ଏହା ସାଧକଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଆକାଂକ୍ଷାର ଅପାର ମୂଲ୍ୟକୁ ଚିହ୍ନିବାକୁ ଏବଂ ସେ ମାନବ ଜୀବନର ଦୁର୍ଲଭତମ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅନୁସରଣ କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣି ଆହୁରି ଅଧିକ ନିଷ୍ଠାରେ ପ୍ରୟତ୍ନ କରିବାକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରେ।
'କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ତତ୍ତ୍ୱତଃ ଜାଣିବା' (ତତ୍ତ୍ୱତଃ) ର ଅର୍ଥ କଣ?▼
କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ 'ତତ୍ତ୍ୱତଃ' ଜାଣିବା ଅର୍ଥାତ୍ ତାଙ୍କୁ ତତ୍ତ୍ୱରେ ଜାଣିବା — କେବଳ ବୌଦ୍ଧିକ ଭାବରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ତାଙ୍କ ପରମ ସ୍ୱରୂପର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଅନୁଭୂତି ଦ୍ୱାରା। ଏହା ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ମାର୍ଗର ପରାକାଷ୍ଠା, ସାଧାରଣ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା ଅପେକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ଗଭୀର।
ମୁଁ ଏଠାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ବିରଳ ସାଧକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ କିପରି ହୋଇପାରିବି?▼
ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଗମ୍ଭୀରତାର ସହିତ ନେଇ ଏବଂ ନିଷ୍ଠା, ଭକ୍ତି ତଥା ଦୃଢ଼ତା ସହିତ ସାଧନା କରି। ଆନ୍ତରିକ ସାଧନା, ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଶରଣାଗତି, ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଜାଣିବାର ସତ୍ୟ ଲାଳସା ଧୀରେ ଧୀରେ ସାଧକଙ୍କୁ ସେହି ବିରଳ ଆତ୍ମାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାପିତ କରେ ଯେଉଁମାନେ ସତ୍ୟ ରୂପରେ ପ୍ରୟତ୍ନ କରନ୍ତି ଏବଂ ଦିବ୍ୟଙ୍କୁ ଜାଣିପାରନ୍ତି।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →