ଚତୁଃଶ୍ଲୋକୀ PDF

कान्तस्ते पुरुषोत्तमः फणिपतिः शय्यासनं वाहनं वेदात्मा विहगेश्वरो यवनिका माया जगन्मोहिनी । ब्रह्मेशादिसुरव्रजः सदयितस्त्वद्दासदासीगणः श्रीरित्येव च नाम ते भगवति ब्रूमः कथं त्वां वयम् ॥ १ ॥

kāntaste puruṣottamaḥ phaṇipatiḥ śayyāsanaṃ vāhanaṃ vedātmā vihageśvaro yavanikā māyā jaganmohinī | brahmeśādisuravrajaḥ sadayitastvaddāsadāsīgaṇaḥ śrīrityeva ca nāma te bhagavati brūmaḥ kathaṃ tvāṃ vayam || 1 ||

ହେ ଭଗବତୀ! ଆପଣଙ୍କ ପତି ପୁରୁଷୋତ୍ତମ (ନାରାୟଣ), ନାଗରାଜ ଶେଷ ଆପଣଙ୍କ ଶଯ୍ୟା ଓ ଆସନ, ବେଦସ୍ୱରୂପ ପକ୍ଷିରାଜ ଗରୁଡ଼ ଆପଣଙ୍କ ବାହନ, ଜଗନ୍ମୋହିନୀ ମାୟା ଆପଣଙ୍କ ଯବନିକା (ପରଦା); ବ୍ରହ୍ମା, ଶିବ ଆଦି ଦେବଗଣ ନିଜ ପତ୍ନୀମାନଙ୍କ ସହିତ ଆପଣଙ୍କ ଦାସ-ଦାସୀମାନଙ୍କ ସମୂହ, ଏବଂ 'ଶ୍ରୀ'ଇ ଆପଣଙ୍କ ନାମ — ତେବେ ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ବର୍ଣ୍ଣନା କିପରି କରିବୁ?

यस्यास्ते महिमानमात्मन इव त्वद्वल्लभोऽपि प्रभुर् नालं मातुमियत्तया निरवधिं नित्यानुकूलं स्वतः । तां त्वां दास इति प्रपन्न इति च स्तोष्याम्यहं निर्भयो लोकैकेश्वरि लोकनाथदयिते दान्ते दयां ते विदन् ॥ २ ॥

yasyāste mahimānamātmana iva tvadvallabho'pi prabhur nālaṃ mātumiyattayā niravadhiṃ nityānukūlaṃ svataḥ | tāṃ tvāṃ dāsa iti prapanna iti ca stoṣyāmyahaṃ nirbhayo lokaikeśvari lokanāthadayite dānte dayāṃ te vidan || 2 ||

ଯାହାଙ୍କ ମହିମାକୁ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରିୟତମ ସର୍ବସମର୍ଥ ପ୍ରଭୁ ମଧ୍ୟ ନିଜ ମହିମା ପରି ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ମାପି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ — ଯାହା ଅସୀମ ଓ ସ୍ୱଭାବରୁ ନିତ୍ୟାନୁକୂଳ — ସେହି ଆପଣଙ୍କୁ, ହେ ଲୋକୈକେଶ୍ୱରୀ! ହେ ଲୋକନାଥଙ୍କ ପ୍ରିୟା! ଜିତେନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କ ଉପରେ ମଧ୍ୟ କରାଯାଇଥିବା ଆପଣଙ୍କ ଦୟାକୁ ଜାଣି, ମୁଁ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ 'ଦାସ' ଓ 'ଶରଣାଗତ' କହି ସ୍ତୁତି କରିବି।

ईषत्त्वत्करुणानिरीक्षणसुधासन्धुक्षणाद्रक्ष्यते नष्टं प्राक्तदलाभतस्त्रिभुवनं सम्प्रत्यनन्तोदयम् । श्रेयो न ह्यरविन्दलोचनमनःकान्ताप्रसादादृते संसृत्यक्षरवैष्णवाध्वसु नृणां सम्भाव्यते कर्हिचित् ॥ ३ ॥

īṣattvatkaruṇānirīkṣaṇasudhāsandhukṣaṇādrakṣyate naṣṭaṃ prāktadalābhatastribhuvanaṃ sampratyanantodayam | śreyo na hyaravindalocanamanaḥkāntāprasādādṛte saṃsṛtyakṣaravaiṣṇavādhvasu nṛṇāṃ sambhāvyate karhicit || 3 ||

ଆପଣଙ୍କ ଅଳ୍ପ କରୁଣାମୟୀ ଦୃଷ୍ଟିରୂପୀ ଅମୃତର ସେଚନରେ, ପୂର୍ବେ ତାହାର ଅଭାବରେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା ତିନି ଲୋକ ବର୍ତ୍ତମାନ ରକ୍ଷିତ ହୋଇ ଅନନ୍ତ ଉନ୍ନତି ପ୍ରାପ୍ତ। କମଳନୟନ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ହୃଦୟର ପ୍ରିୟା (ଲକ୍ଷ୍ମୀ)ଙ୍କ ପ୍ରସାଦ ବିନା, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସଂସାର, କୈବଲ୍ୟ ଅଥବା ବୈଷ୍ଣବ-ସେବାର ମାର୍ଗରେ କେବେ ବି କଲ୍ୟାଣ ହୋଇପାରେ ନାହିଁ।

शान्तानन्तमहाविभूति परमं यद्ब्रह्म रूपं हरेर् मूर्तं ब्रह्म ततोऽपि तत्प्रियतरं रूपं यदत्यद्भुतम् । यान्यन्यानि यथासुखं विहरतो रूपाणि सर्वाणि तान्य् आहुः स्वैरनुरूपरूपविभवैर्गाढोपगूढानि ते ॥ ४ ॥

śāntānantamahāvibhūti paramaṃ yadbrahma rūpaṃ harer mūrtaṃ brahma tato'pi tatpriyataraṃ rūpaṃ yadatyadbhutam | yānyanyāni yathāsukhaṃ viharato rūpāṇi sarvāṇi tāny āhuḥ svairanurūparūpavibhavairgāḍhopagūḍhāni te || 4 ||

ହରିଙ୍କ ଯେଉଁ ଶାନ୍ତ, ଅନନ୍ତ, ମହାବିଭୂତିମୟ ପରମ ବ୍ରହ୍ମସ୍ୱରୂପ, ତାହାଠାରୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରିୟତର ଯେଉଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅଦ୍ଭୁତ ମୂର୍ତ ବ୍ରହ୍ମ (ଦିବ୍ୟ ବିଗ୍ରହ), ତଥା ଯେଉଁ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ରୂପ ସେ ଲୀଳା ପାଇଁ ଧାରଣ କରନ୍ତି — ଏହି ସବୁ ରୂପ, ଋଷି କୁହନ୍ତି, ନିଜ ନିଜ ଅନୁରୂପ ବୈଭବ ସହିତ ଆପଣଙ୍କ ସହିତ ଗାଢ଼ ରୂପେ ଆଲିଙ୍ଗିତ (ଅଭିନ୍ନ) ହୋଇଅଛନ୍ତି।