ଧ୍ୟାୟେଦାଜାନୁବାହୁଂ (ଶ୍ରୀରାମ ଧ୍ୟାନ) — Word-by-Word Meaning
ध्यायेदाजानुबाहुं (श्रीराम ध्यान)
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
ध्यायेत्
dhyayet
ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ
आजानुबाहुं
ajanu-bahum
ଯାହାଙ୍କ ବାହୁ ଆଣ୍ଠୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲମ୍ବା (ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ଲକ୍ଷଣ)
धृतशरधनुषं
dhrita-shara-dhanusham
ଧନୁ ଓ ବାଣ ଧାରଣକାରୀ
बद्धपद्मासनस्थं
baddha-padmasanastham
ପଦ୍ମାସନରେ ଦୃଢ଼ଭାବେ ଉପବିଷ୍ଟ
पीतं वासो वसानं
pitam vaso vasanam
ପୀତାମ୍ବର (ହଳଦିଆ ବସ୍ତ୍ର) ପରିହିତ
नवकमलदलस्पर्धिनेत्रं
nava-kamala-dala-spardhi-netram
ଯାହାଙ୍କ ନେତ୍ର ନୂତନ କମଳଦଳ ସହ ସ୍ପର୍ଧା କରେ
प्रसन्नम्
prasannam
ପ୍ରସନ୍ନ, ସୌମ୍ୟ, ମନୋହର ମୁଖମୁଦ୍ରାଯୁକ୍ତ
वामाङ्कारूढ
vamankarudha
ବାମ କୋଳରେ ଉପବିଷ୍ଟ
सीतामुखकमल
sita-mukha-kamala
ସୀତାଙ୍କ ମୁଖକମଳ
मिलल्लोचनं
milal-lochanam
ଯାହାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି (ସୀତାଙ୍କ ମୁଖକମଳ ସହ) ମିଳୁଛି
नीरदाभं
niradabham
ମେଘ ସଦୃଶ ଶ୍ୟାମଳ ଓ କାନ୍ତିମାନ
नानालङ्कारदीप्तं
nanalankara-diptam
ଅନେକ ଆଭରଣରେ ସୁଶୋଭିତ
उरुजटामण्डलं
uru-jata-mandalam
ବିଶାଳ ଜଟାମଣ୍ଡଳ ଧାରଣକାରୀ (ମୁକୁଟ ରୂପେ)
दधतम्
dadhatam
ଧାରଣ କରୁଥିବା, ପରିହିତ
रामचन्द्रम्
ramachandram
ଶ୍ରୀରାମଚନ୍ଦ୍ର, ଭଗବାନ ରାମ
Complete Translation
ଶ୍ରୀରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଏହିପରି ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ — ଯାହାଙ୍କ ବାହୁ ଆଣ୍ଠୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲମ୍ବା, ଯିଏ ଧନୁ-ବାଣ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ପଦ୍ମାସନରେ ଦୃଢ଼ଭାବେ ଉପବିଷ୍ଟ, ପୀତାମ୍ବର ପରିହିତ, ଯାହାଙ୍କ ପ୍ରସନ୍ନ ନେତ୍ର ନୂତନ କମଳଦଳ ସହ ସ୍ପର୍ଧା କରେ; ଯାହାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ବାମ କୋଳରେ ଉପବିଷ୍ଟ ସୀତାଙ୍କ ମୁଖକମଳ ସହ ମିଳୁଛି; ଯିଏ ମେଘ ସଦୃଶ ଶ୍ୟାମଳ-କାନ୍ତିମାନ, ଅନେକ ଆଭରଣରେ ଦୀପ୍ତ, ଏବଂ ବିଶାଳ ଜଟାମଣ୍ଡଳ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେହି ଶ୍ରୀରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ।
Origin & History
Source: Traditional dhyana shloka of Sri Rama, recited as the meditation verse preceding the Ramaraksha Stotra and Rama worship
Author: Traditional (associated with the Ramaraksha Stotra tradition of Budha Kaushika)
Period: Classical / medieval devotional period
ଧ୍ୟାନ-ଶ୍ଲୋକ ପୂଜା ପୂର୍ବରୁ ଦେବତାଙ୍କ ରୂପକୁ ମନରେ ସ୍ଥାପନ କରେ, ଏବଂ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ରାମଙ୍କ ପାଇଁ ସେହି ଭୂମିକା ନିର୍ବାହ କରେ। ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାମରକ୍ଷା ସ୍ତୋତ୍ର ପୂର୍ବରୁ ରଖାଯାଇଥିବା ଏହି ଶ୍ଲୋକ ରାମଙ୍କ ଶୁଭ ଚିହ୍ନମାନଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କରେ — ଆଜାନୁ ବାହୁ, କମଳ-ନେତ୍ର, ଧନୁ-ବାଣ, ପଦ୍ମାସନ, ପୀତାମ୍ବର, ମେଘଶ୍ୟାମ ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଜଟା-ମୁକୁଟ — ସହିତ ତାଙ୍କ କୋଳରେ ସୀତାଙ୍କୁ, ଯଦ୍ୱାରା ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବାକୁ ସୀତା-ରାମଙ୍କ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଛବି ମିଳେ।
Frequently Asked Questions
'ଧ୍ୟାୟେଦାଜାନୁବାହୁଂ' କଣ?▼
ଏହା ଭଗବାନ ରାମଙ୍କ ସୁପ୍ରସିଦ୍ଧ ଧ୍ୟାନ-ଶ୍ଲୋକ, ଯାହା ପାରମ୍ପରିକଭାବେ ରାମରକ୍ଷା ସ୍ତୋତ୍ର ଓ ରାମ-ପୂଜା ପୂର୍ବରୁ ପଠିତ ହୁଏ। ଏହା ରାମଙ୍କ ରୂପକୁ ବିସ୍ତୃତଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ — ଆଜାନୁବାହୁ, କମଳନୟନ, ଧନୁ-ବାଣଧାରୀ, ପଦ୍ମାସନରେ ବାମ କୋଳରେ ସୀତା ସହ ଉପବିଷ୍ଟ।
ରାମଙ୍କୁ ଆଣ୍ଠୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚୁଥିବା ବାହୁ ସହ କାହିଁକି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି?▼
'ଆଜାନୁବାହୁ' (ଆଣ୍ଠୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚୁଥିବା ବାହୁ) ଭାରତୀୟ ମୂର୍ତ୍ତିଶାସ୍ତ୍ରରେ ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ପାରମ୍ପରିକ ଲକ୍ଷଣ, ଯାହା ବଳ, ଔଦାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଦିବ୍ୟ ମହିମାର ସୂଚକ। ଏହା ରାମଙ୍କ ଅଙ୍ଗର ଶୁଭ ଚିହ୍ନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ।
ଏହି ଧ୍ୟାନ-ଶ୍ଲୋକ କେବେ ପଠିତ ହୁଏ?▼
ଏହାକୁ ରାମରକ୍ଷା ସ୍ତୋତ୍ର, ଅନ୍ୟ ରାମ-ସ୍ତୋତ୍ର ଓ ଭଜନ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଧ୍ୟାନ-ଶ୍ଲୋକ ରୂପେ ପଠିତ କରାଯାଏ, ଏବଂ ଦୈନନ୍ଦିନ ରାମ-ପୂଜାରେ, ବିଶେଷକରି ରାମ ନବମୀରେ, ଭଗବାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବାକୁ ଗାନ କରାଯାଏ।
ସୀତାଙ୍କୁ ରାମଙ୍କ ବାମ କୋଳରେ କାହିଁକି ଦେଖାଯାଏ?▼
ସୀତାଙ୍କୁ 'ବାମାଙ୍କ-ଆରୂଢ଼' (ବାମ କୋଳରେ ଉପବିଷ୍ଟ) ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ମିଳୁଥିବା ଦେଖାଇବା ଦିବ୍ୟ ଦମ୍ପତିଙ୍କ ପ୍ରେମମୟ ମିଳନ ଏବଂ ରାମ ଏକାକୀ ନୁହେଁ ବରଂ ସୀତା-ରାମ ଉଭୟଙ୍କ ମିଳିତ ଉପାସନାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣତା ପ୍ରକାଶ କରେ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →