ଦୁର୍ଜନଃ ପରିହର୍ତବ୍ୟଃ (ବିଦ୍ୱାନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଜନକୁ ତ୍ୟାଗ କର) — Word-by-Word Meaning
दुर्जनः परिहर्तव्यः
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
दुर्जनः
durjanaḥ
ଦୁର୍ଜନ, ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବର ବ୍ୟକ୍ତି
परिहर्तव्यः
parihartavyaḥ
ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ, ଅବଶ୍ୟ ଦୂରେ ରଖିବା ଉଚିତ
विद्यया
vidyayā
ବିଦ୍ୟାରେ, ଜ୍ଞାନରେ
अलङ्कृतः
alaṅkṛtaḥ
ଅଳଙ୍କୃତ, ଶୋଭିତ
अपि सन्
api san
ହେଲେ ମଧ୍ୟ (ସେପରି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ)
मणिना
maṇinā
ମଣିରେ, ରତ୍ନରେ
भूषितः
bhūṣitaḥ
ଶୋଭିତ, ଅଳଙ୍କୃତ (ଫଣା ଉପରେ)
सर्पः
sarpaḥ
ସର୍ପ, ସାପ
किम् असौ
kim asau
ତାହା କ'ଣ...?
न भयङ्करः
na bhayaṅkaraḥ
ଭୟଙ୍କର ନୁହେଁ, ବିପଜ୍ଜନକ ନୁହେଁ
Complete Translation
ଦୁର୍ଜନକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ, ଯଦିଓ ସେ ବିଦ୍ୟାରେ ଅଳଙ୍କୃତ ହୁଅନ୍ତି। ଯେପରି ମଣିରେ ଶୋଭିତ ସର୍ପ — ତାହା କ'ଣ କମ ଭୟଙ୍କର ହୋଇଯାଏ? ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଚେତାବନୀ ଦିଏ ଯେ କେବଳ ବିଦ୍ୟା କାହାକୁ ସଙ୍ଗଯୋଗ୍ୟ କରେ ନାହିଁ; ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବ ଯେତେ ବିଦ୍ୱାନ ଦେଖାଯାଉ ନା କାହିଁକି, ଭୟଙ୍କର ହିଁ ରହେ।
Origin & History
Source: Bhartrhari Niti Shataka
Author: Bhartrhari
Period: Classical Sanskrit literature (c. 5th century CE)
ନୀତିଶତକ ଭର୍ତୃହରିଙ୍କ ତିନୋଟି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶତକ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଥମ, ଯାହା ଆଚରଣ, ଜ୍ଞାନ ଓ ସାଂସାରିକ ରୀତି ଉପରେ ଶହେ ସୂକ୍ତିର ସଂକଳନ। ଚରିତ୍ର ଓ ବିବେକ ଉପରେ ଏହାର ଅନେକ ଶ୍ଲୋକ ମଧ୍ୟରେ, ଏହି ଶ୍ଲୋକ ମଣି-ଅଳଙ୍କୃତ ସର୍ପର ଅବିସ୍ମରଣୀୟ ଚିତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରି ଚେତାବନୀ ଦିଏ ଯେ ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବର ବ୍ୟକ୍ତି, ଯେତେ ବିଦ୍ୱାନ ହେଉ, ତ୍ୟାଜ୍ୟ — କାରଣ ଜ୍ଞାନ କୌଣସି ଦୁଷ୍ଟ ହୃଦୟକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିପାରେ ନାହିଁ।
Frequently Asked Questions
ଦୁର୍ଜନଃ ପରିହର୍ତବ୍ୟଃ କେଉଁଠାରୁ ଆସିଛି?▼
ଏହା ଭର୍ତୃହରିଙ୍କ ନୀତିଶତକର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସୁଭାଷିତ — ନୀତି ଓ ସାଂସାରିକ ଜ୍ଞାନ ଉପରେ ରଚିତ ତାଙ୍କ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଶତକ। ଏହା ବିବେକ ଓ ସତ୍ସଙ୍ଗ ଚୟନ ଉପରେ ସର୍ବାଧିକ ଉଦ୍ଧୃତ ଶ୍ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ।
ଏହି ଶ୍ଲୋକର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଉପଦେଶ କ'ଣ?▼
ଯେ ଦୁର୍ଜନକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ ଯଦିଓ ସେ ବିଦ୍ୱାନ, କାରଣ ଜ୍ଞାନ ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବକୁ ବଶ କରେ ନାହିଁ। ମଣିଧାରୀ ସର୍ପର ଚିତ୍ର ଦର୍ଶାଏ ଯେ ବାହ୍ୟ ଅଳଙ୍କରଣ କିମ୍ବା ଚମକ କୌଣସି ଖରାପ ଚରିତ୍ରର ବିପଦକୁ କମ କରେ ନାହିଁ।
ଏହି ଶ୍ଲୋକ କ'ଣ ବିଦ୍ୟାକୁ କମ ଆକଳନ କରେ?▼
ନା — ଭର୍ତୃହରି ଅନ୍ୟତ୍ର ବିଦ୍ୟାର ବହୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି। ଏଠାରେ କଥା ହେଉଛି ବିଦ୍ୟା ସଚ୍ଚରିତ୍ର ସହ ଯୁକ୍ତ ରହିବା ଉଚିତ। ଦୁର୍ଜନର ହାତରେ ଜ୍ଞାନ ସର୍ପ ଉପରେ ମଣି ସମାନ: ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, କିନ୍ତୁ ବିଶ୍ୱାସ କିମ୍ବା ନିକଟତା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →