Mantra.Tips

ଗର୍ଜ ଗର୍ଜ କ୍ଷଣଂ ମୂଢ଼ (ଦେବୀଙ୍କ ହୁଙ୍କାର ଓ ମହିଷାସୁର-ବଧ) — Word-by-Word Meaning

गर्ज गर्ज क्षणं मूढ (देवी की ललकार और महिषासुर-वध)

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

देव्युवाच
devyuvāca
ଦେବୀ (ଭଗବତୀ) କହିଲେ
गर्ज गर्ज
garja garja
ଗର୍ଜନ କର, ଗର୍ଜନ କର (ଖୁବ୍ ଗର୍ଜନ କର)
क्षणम्
kṣaṇam
କ୍ଷଣକାଳ
मूढ
mūḍha
ରେ ମୂଢ଼, ରେ ମୂର୍ଖ
मधु यावत् पिबामि अहम्
madhu yāvat pibāmi aham
ଯେତେବେଳ ଯାଏ ମୁଁ ଏହି ମଧୁ (ମଦିରା) ପାନ କରୁଛି
मया त्वयि हते
mayā tvayi hate
ମୁଁ ଯେତେବେଳେ ତୋତେ ବଧ କରିବି
अत्र एव
atra eva
ଏଠାରେ ହିଁ, ଏହି ସ୍ଥାନରେ ହିଁ
गर्जिष्यन्ति आशु देवताः
garjiṣyanti āśu devatāḥ
ଦେବତାମାନେ ଶୀଘ୍ର (ବିଜୟରେ) ଗର୍ଜନ କରିବେ
ऋषिरुवाच
ṛṣiruvāca
ଋଷି (ମୁନି) କହିଲେ
एवम् उक्त्वा समुत्पत्य
evam uktvā samutpatya
ଏହା କହି, ଡେଇଁ ଉଠି
सारूढा तं महासुरम्
sārūḍhā taṃ mahāsuram
ସେହି ମହାସୁରଙ୍କ ଉପରେ ଚଢ଼ି
पादेन आक्रम्य कण्ठे
pādena ākramya kaṇṭhe
ନିଜ ଚରଣରେ ତାହାର କଣ୍ଠ ଚାପି
शूलेन एनम् अताडयत्
śūlena enam atāḍayat
ତ୍ରିଶୂଳରେ ତାହାକୁ ଆଘାତ କଲେ
अर्धनिष्क्रान्तः
ardha-niṣkrāntaḥ
(ମଇଁଷିର ମୁଖରୁ) ଅଧା ମାତ୍ର ବାହାରକୁ ଆସିଥିବା
महासिना शिरः छित्त्वा निपातितः
mahāsinā śiraḥ chittvā nipātitaḥ
ମହାଖଡ୍ଗରେ ମସ୍ତକ କାଟି ଭୂପତିତ କରାଗଲା

Complete Translation

ଦେବୀ କହିଲେ — 'ରେ ମୂଢ଼! କ୍ଷଣକାଳ ଗର୍ଜନ କର, ଗର୍ଜନ କର, ଯେତେବେଳ ଯାଏ ମୁଁ ଏହି ମଧୁ ପାନ କରୁଛି। ମୁଁ ଯେତେବେଳେ ତୋତେ ଏଠାରେ ହିଁ ବଧ କରିବି, ସେତେବେଳେ ଶୀଘ୍ର ଦେବତାମାନେ (ବିଜୟରେ) ଗର୍ଜନ କରିବେ।' ଋଷି କହିଲେ — ଏହା କହି ଦେବୀ ଡେଇଁ ଉଠି ସେହି ମହାସୁରଙ୍କ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ନିଜ ଚରଣରେ ତାହାର କଣ୍ଠ ଚାପି ତାହାକୁ ତ୍ରିଶୂଳରେ ଆଘାତ କଲେ। ସେତେବେଳେ ଦେବୀଙ୍କ ଚରଣରେ ଚାପିହୋଇ ସେ ନିଜ (ମଇଁଷିର) ମୁଖରୁ ଅଧା ମାତ୍ର ବାହାରକୁ ଆସିଥିଲା ଯେ ଦେବୀଙ୍କ ପରାକ୍ରମରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଘେରି ହୋଇଗଲା। ଏହିପରି ଅଧା ମାତ୍ର ବାହାରି, ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ସେହି ମହାସୁରଙ୍କୁ ଦେବୀ ମହାଖଡ୍ଗରେ ମସ୍ତକ କାଟି ଭୂପତିତ କଲେ।

Origin & History

Source: Durga Saptashati Chapter 3

Author: Sage Markandeya (Markandeya Purana)

Period: c. 400–600 CE (Markandeya Purana)

ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମହିଷାସୁରଙ୍କ ବିଶାଳ ସେନା ଓ ତାହାର ସେନାପତିମାନଙ୍କ ସଂହାର ପରେ, ସ୍ୱୟଂ ମହିଷାସୁର ମଇଁଷି, ସିଂହ, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ହାତୀ ମଧ୍ୟରେ ବାରମ୍ବାର ରୂପ ବଦଳାଇ ଦେବୀଙ୍କ ଉପରେ ଝାମ୍ପି ପଡ଼ିଲା। ଯୁଦ୍ଧରେ ମତ୍ତ ଦେବୀ ଦିବ୍ୟ ମଧୁ ପାନ କଲେ, ନିଜ ନିର୍ଭୟ ହୁଙ୍କାର ଛାଡ଼ିଲେ, ଏବଂ ଶେଷରେ ତାହାକୁ ଚରଣରେ ଚାପି ଓ ସେ ଯେତେବେଳେ ନିଜ ମଇଁଷି ରୂପରୁ ପଳାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲା ସେତେବେଳେ ହିଁ ତାହାର ମସ୍ତକ କାଟି, ଅସୁରମାନଙ୍କ ଶହେ ବର୍ଷର ଅତ୍ୟାଚାରର ଅନ୍ତ ଆଣିଲେ।

Frequently Asked Questions

ଏହି ଶ୍ଳୋକଗୁଡ଼ିକ କେଉଁ ଘଟଣାର ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ?
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଇଁଷି-ରୂପର ଅସୁର ମହିଷାସୁରଙ୍କ ଅନ୍ତିମ ବଧର ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ଦେବୀ ତାହାକୁ ହୁଙ୍କାର ଦିଅନ୍ତି ଯେ ଯେତେବେଳ ଯାଏ ସେ ଗର୍ଜନ କରିପାରେ ଗର୍ଜନ କରୁ, ତା'ପରେ ତାହା ଉପରେ ଡେଇଁ ପଡ଼ନ୍ତି, ଚରଣରେ ତାହାର କଣ୍ଠ ଚାପନ୍ତି, ତ୍ରିଶୂଳରେ ପ୍ରହାର କରନ୍ତି ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ସେ ଅଧା ମାତ୍ର ମଇଁଷି ରୂପରୁ ବାହାରକୁ ଆସିଥାଏ ସେତେବେଳେ ଖଡ୍ଗରେ ତାହାର ମସ୍ତକ କାଟି ଦିଅନ୍ତି।
ଦେବୀ ଅସୁରକୁ 'ଗର୍ଜନ କର' କାହିଁକି କୁହନ୍ତି?
ମହିଷାସୁର ନିଜ ବଳର ଅହଂକାରରେ ବାରମ୍ବାର ରୂପ ବଦଳାଇ ଦର୍ପ କରି ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲା। ଦେବୀଙ୍କ ବାକ୍ୟ 'ଗର୍ଜନ କର, ଗର୍ଜନ କର, ରେ ମୂଢ଼' ଏକ ନିର୍ଭୟ ହୁଙ୍କାର ଯାହା ଘୋଷଣା କରେ ଯେ ତାହାର ଅହଂକାର ବର୍ତ୍ତମାନ ସମାପ୍ତ ହେବାକୁ ଯାଉଛି ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ଶୀଘ୍ର ତାହାର ମୃତ୍ୟୁ ଉପରେ ବିଜୟରେ ଗର୍ଜନ କରିବେ।
ଏହା ମହିଷାସୁରମର୍ଦିନୀଙ୍କ ସହିତ କିପରି ଜଡ଼ିତ?
ଏହା ହିଁ ସେହି କର୍ମ ଯାହାଦ୍ୱାରା ଦେବୀ ମହିଷାସୁରମର୍ଦିନୀ ଅର୍ଥାତ୍ 'ମହିଷାସୁରଙ୍କ ସଂହାରିଣୀ' ଉପାଧି ଲାଭ କରନ୍ତି। ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମହିଷାସୁରମର୍ଦିନୀ ସ୍ତୋତ୍ର (ଅୟି ଗିରିନନ୍ଦିନି) ସେହି ଏକା ବିଜୟର ଗୁଣଗାନ କରେ ଯାହା ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀର ତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →