Mantra.Tips

ଗୁରୁ ଗୀତା (ବଚ୍ଛିତ ଶ୍ଲୋକ) Meaning — Line by Line

गुरु गीता (चयनित श्लोक)

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ଗୁରୁ ଗୀତା (ବଚ୍ଛିତ ଶ୍ଲୋକ) with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Gukaarash-chaandhakaaro hi Kakaaras-teja uchyate.
  2. Verse 2. Gukaarah prathamo varno maayaadi-guna-bhaasakah.
  3. Verse 3. Dhyaana-moolam guror-moortih poojaa-moolam guroh padam.
  4. Verse 4. Gurur-eva param Brahma Gurur-eva paraa gatih.
  5. Verse 5. Gurur-eva parah kaamo Gurur-eva param dhanam.
  6. Verse 6. Sarva-shruti-shiro-ratna-viraajita-padaambujah.
  7. Verse 7. Brahmaanandam parama-sukhadam kevalam jnaana-moortim
Verse 1#

Gukaarash-chaandhakaaro hi Kakaaras-teja uchyate.

गुकारश्चान्धकारो हि ककारस्तेज उच्यते। अज्ञानग्रासकं ब्रह्म गुरुरेव संशयः॥

Gukaarash-chaandhakaaro hi Kakaaras-teja uchyate. Ajnaana-graasakam Brahma Gurur-eva na samshayah.

Meaning'ଗୁ' ଅକ୍ଷର ଅନ୍ଧକାର (ଅଜ୍ଞାନ) ଏବଂ 'ରୁ' ଅକ୍ଷର ତେଜ (ଆଲୋକ) କୁହାଯାଇଛି; ଯେଉଁ ବ୍ରହ୍ମ ଅଜ୍ଞାନକୁ ଗ୍ରାସ କରିନିଏ, ସେ ହିଁ ନିଃସନ୍ଦେହ ଗୁରୁ।

Verse 2#

Gukaarah prathamo varno maayaadi-guna-bhaasakah.

गुकारः प्रथमो वर्णो मायादिगुणभासकः। रकारो द्वितीयो ब्रह्म मायाभ्रान्तिविनाशनम्॥

Gukaarah prathamo varno maayaadi-guna-bhaasakah. Rakaaro dviteeyo Brahma maayaa-bhraanti-vinaashanam.

Meaningପ୍ରଥମ 'ଗୁ' ଅକ୍ଷର ମାୟା ଆଦି ଗୁଣର ପ୍ରକାଶକ; ଦ୍ୱିତୀୟ 'ରୁ' ଅକ୍ଷର ମାୟାର ଭ୍ରାନ୍ତିର ନାଶକ ବ୍ରହ୍ମ।

Verse 3#

Dhyaana-moolam guror-moortih poojaa-moolam guroh padam.

ध्यानमूलं गुरोर्मूर्तिः पूजामूलं गुरोः पदम्। मन्त्रमूलं गुरोर्वाक्यं मोक्षमूलं गुरोः कृपा॥

Dhyaana-moolam guror-moortih poojaa-moolam guroh padam. Mantra-moolam guror-vaakyam moksha-moolam guroh kripaa.

Meaningଧ୍ୟାନର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି, ପୂଜାର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ ଚରଣ, ମନ୍ତ୍ରର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ ବାକ୍ୟ, ଏବଂ ମୋକ୍ଷର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ କୃପା।

Verse 4#

Gurur-eva param Brahma Gurur-eva paraa gatih.

गुरुरेव परं ब्रह्म गुरुरेव परा गतिः। गुरुरेव परा विद्या गुरुरेव परायणम्॥

Gurur-eva param Brahma Gurur-eva paraa gatih. Gurur-eva paraa vidyaa Gurur-eva paraayanam.

Meaningଗୁରୁ ହିଁ ପରବ୍ରହ୍ମ, ଗୁରୁ ହିଁ ପରା ଗତି; ଗୁରୁ ହିଁ ପରା ବିଦ୍ୟା, ଗୁରୁ ହିଁ ପରମ ଆଶ୍ରୟ।

Verse 5#

Gurur-eva parah kaamo Gurur-eva param dhanam.

गुरुरेव परः कामो गुरुरेव परं धनम्। यस्माद्तत्त्वोपदेष्टासौ तस्माद्गुरुतरो गुरुः॥

Gurur-eva parah kaamo Gurur-eva param dhanam. Yasmaat-tattvopadeshtaasau tasmaad-gurutaro guruh.

Meaningଗୁରୁ ହିଁ ପରମ କାମ (ଅଭୀଷ୍ଟ), ଗୁରୁ ହିଁ ପରମ ଧନ। ଯେହେତୁ ସେ ହିଁ ତତ୍ତ୍ୱର ଉପଦେଶ ଦିଅନ୍ତି, ସେହେତୁ ଗୁରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ (ଗୁରୁତର)।

Verse 6#

Sarva-shruti-shiro-ratna-viraajita-padaambujah.

सर्वश्रुतिशिरोरत्नविराजितपदाम्बुजः। वेदान्ताम्बुजसूर्यो यः तस्मै श्रीगुरवे नमः॥

Sarva-shruti-shiro-ratna-viraajita-padaambujah. Vedaantaambuja-sooryo yah tasmai Shri-Gurave Namah.

Meaningଯାହାଙ୍କ ଚରଣ-କମଳ ସମସ୍ତ ଶ୍ରୁତିର (ଉପନିଷଦର) ଶିରୋମଣିରେ ଶୋଭିତ, ଯେ ବେଦାନ୍ତ-କମଳକୁ ବିକଶିତକାରୀ ସୂର୍ଯ୍ୟ — ସେହି ଶ୍ରୀଗୁରୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

Verse 7#

Brahmaanandam parama-sukhadam kevalam jnaana-moortim

ब्रह्मानन्दं परमसुखदं केवलं ज्ञानमूर्तिं द्वन्द्वातीतं गगनसदृशं तत्त्वमस्यादिलक्ष्यम्। एकं नित्यं विमलमचलं सर्वधीसाक्षिभूतं भावातीतं त्रिगुणरहितं सद्गुरुं तं नमामि॥

Brahmaanandam parama-sukhadam kevalam jnaana-moortim Dvandvaateetam gagana-sadrisham tattvam-asyaadi-lakshyam. Ekam nityam vimalam-achalam sarva-dhee-saakshi-bhootam Bhaavaateetam triguna-rahitam sad-gurum tam namaami.

Meaningଯେ ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ-ସ୍ୱରୂପ, ପରମ ସୁଖଦାୟୀ, କେବଳ ଜ୍ଞାନର ମୂର୍ତ୍ତି, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱର ଅତୀତ, ଆକାଶ ସଦୃଶ ବ୍ୟାପକ, 'ତତ୍ତ୍ୱମସି' ଆଦି ମହାବାକ୍ୟର ଲକ୍ଷ୍ୟ, ଏକ, ନିତ୍ୟ, ନିର୍ମଳ, ଅଚଳ, ସମସ୍ତ ବୁଦ୍ଧିର ସାକ୍ଷୀ, ଭାବାତୀତ ଏବଂ ତ୍ରିଗୁଣରହିତ — ସେହି ସଦ୍ଗୁରୁଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ।

Word-by-Word Breakdown

गुकारः
Gukaarah
'ଗୁ' ଅକ୍ଷର (ଗୁରୁ ଶବ୍ଦର)
अन्धकारः
Andhakaarah
ଅନ୍ଧକାର (ଏଠାରେ ଅଜ୍ଞାନର ଅନ୍ଧକାର)
ककारः तेजः
Kakaarah tejah
'ରୁ/କ' ଅକ୍ଷର ତେଜ (ଆଲୋକ) କୁହାଯାଇଛି, ଯାହା ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରେ
अज्ञानग्रासकं ब्रह्म
Ajnaana-graasakam Brahma
ବ୍ରହ୍ମ ଯାହା ଅଜ୍ଞାନକୁ ଗ୍ରାସ (ନାଶ) କରେ
गुरुरेव न संशयः
Gurur-eva na samshayah
ସେ ହିଁ ନିଃସନ୍ଦେହ ଗୁରୁ
ध्यानमूलं गुरोर्मूर्तिः
Dhyaana-moolam guror-moortih
ଧ୍ୟାନର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି
पूजामूलं गुरोः पदम्
Poojaa-moolam guroh padam
ପୂଜାର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ ଚରଣ
मन्त्रमूलं गुरोर्वाक्यम्
Mantra-moolam guror-vaakyam
ମନ୍ତ୍ରର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ ବାକ୍ୟ
मोक्षमूलं गुरोः कृपा
Moksha-moolam guroh kripaa
ମୋକ୍ଷର ମୂଳ ଗୁରୁଙ୍କ କୃପା
गुरुरेव परं ब्रह्म
Gurur-eva param Brahma
ଗୁରୁ ହିଁ ପରବ୍ରହ୍ମ
गुरुरेव परा गतिः
Gurur-eva paraa gatih
ଗୁରୁ ହିଁ ପରା ଗତି/ଆଶ୍ରୟ
गुरुरेव परा विद्या
Gurur-eva paraa vidyaa
ଗୁରୁ ହିଁ ପରା (ସର୍ବୋଚ୍ଚ) ବିଦ୍ୟା
तस्माद्गुरुतरो गुरुः
Tasmaad-gurutaro guruh
ସେହେତୁ ଗୁରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ (ଗୁରୁତର) — କେହି ତାଙ୍କଠାରୁ ବଡ଼ ନୁହେଁ
सर्वश्रुतिशिरोरत्न
Sarva-shruti-shiro-ratna
ସମସ୍ତ ଶ୍ରୁତିର (ବେଦର ଶିଖର ଉପନିଷଦର) ଶିରୋମଣି
विराजितपदाम्बुजः
Viraajita-padaambujah
ଯାହାଙ୍କ ଚରଣ-କମଳ (ସେହି ଶାସ୍ତ୍ର-ଶିରୋମଣିରେ) ଦେଦୀପ୍ୟମାନ ଶୋଭିତ
वेदान्ताम्बुजसूर्यः
Vedaantaambuja-sooryah
ଯେ ବେଦାନ୍ତ-କମଳକୁ ବିକଶିତକାରୀ ସୂର୍ଯ୍ୟ
तस्मै श्रीगुरवे नमः
Tasmai Shri-Gurave Namah
ସେହି ଶ୍ରୀଗୁରୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର
ब्रह्मानन्दं ज्ञानमूर्तिम्
Brahmaanandam jnaana-moortim
ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ-ସ୍ୱରୂପ, ସାକ୍ଷାତ୍ ଜ୍ଞାନର ମୂର୍ତ୍ତି
तत्त्वमस्यादिलक्ष्यम्
Tattvam-asyaadi-lakshyam
'ତତ୍ତ୍ୱମସି' ଆଦି ମହାବାକ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଲକ୍ଷିତ ଲକ୍ଷ୍ୟ
सर्वधीसाक्षिभूतम्
Sarva-dhee-saakshi-bhootam
ସମସ୍ତ ବୁଦ୍ଧିର ସାକ୍ଷୀ (ପ୍ରତ୍ୟେକ ମନ ଭିତରେ ମୌନ ଦ୍ରଷ୍ଟା)
सद्गुरुं तं नमामि
Sad-gurum tam namaami
ସେହି ସଦ୍ଗୁରୁଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ

Origin & History

Source: Skanda Purana — the dialogue of Lord Shiva and Goddess Parvati (Uttara Khanda)

Author: Traditional (revealed by Lord Shiva to Parvati; preserved in the Skanda Purana)

Period: Ancient (Puranic)

ଯେତେବେଳେ ଦେବୀ ପାର୍ବତୀ ଭଗବାନ ଶିବଙ୍କୁ ସେହି ମାର୍ଗ ପ୍ରକଟ କରିବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତି ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଜୀବ ବ୍ରହ୍ମ ସହ ଐକ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରେ, ସେତେବେଳେ ଶିବ ଉତ୍ତର ଦିଅନ୍ତି ଯେ ଗୁରୁ-ଭକ୍ତିଠାରୁ ବଡ଼ କୌଣସି ସାଧନ ନାହିଁ। ତା'ପରେ ସେ ଗୁରୁ ଗୀତାର ଉପଦେଶ ଦିଅନ୍ତି — 'ଗୁରୁ' ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ, ଗୁରୁଙ୍କ ଚରଣର ପୂଜନ, ଏବଂ ଏହି ସତ୍ୟ ଖୋଲି ଯେ ଗୁରୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱରୂପ, ଅଜ୍ଞାନର ନାଶକ ଓ ମୋକ୍ଷର ଦାତା। ଏହି ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ ଗୁରୁ-ଭକ୍ତିର ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରିୟ ଶାସ୍ତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହୋଇଗଲା, ଯାହା ସମଗ୍ର ଭାରତର ଆଶ୍ରମ ଓ ଘରେ ନିତ୍ୟ ପଠିତ ହୁଏ।

Frequently Asked Questions

ଗୁରୁ ଗୀତା କ'ଣ?
ଗୁରୁ ଗୀତା ('ଗୁରୁଙ୍କ ଗୀତ') ଏକ ପବିତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ, ଯାହା ଭଗବାନ ଶିବ ଓ ଦେବୀ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ସଂଳାପ ରୂପେ ଏବଂ ସ୍କନ୍ଦ ପୁରାଣ ଭିତରେ ମିଳେ। ଏଥିରେ ଶିବ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଗୁରୁଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ, ମହିମା ଓ ପୂଜନର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରନ୍ତି, ଏବଂ ଗୁରୁଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ପରବ୍ରହ୍ମ ଘୋଷଣା କରନ୍ତି।
ଗୁରୁ ଗୀତା ଅନୁସାରେ 'ଗୁରୁ' ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
ଗୁରୁ ଗୀତା 'ଗୁରୁ'ର ଅକ୍ଷରର ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଏହିପରି କରେ — 'ଗୁ'ର ଅର୍ଥ ଅନ୍ଧକାର (ଅଜ୍ଞାନ) ଏବଂ 'ରୁ'ର ଅର୍ଥ ଆଲୋକ; ଏହିପରି ଗୁରୁ ସେ ହିଁ ଯେ ଜ୍ଞାନର ଆଲୋକରେ ଅଜ୍ଞାନର ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରନ୍ତି, ଏବଂ ସେଥିପାଇଁ ସାକ୍ଷାତ୍ ବ୍ରହ୍ମ।
'ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦଂ' ଶ୍ଲୋକ କ'ଣ?
'ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦଂ ପରମସୁଖଦଂ' ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସମାପନ ଧ୍ୟାନ-ଶ୍ଲୋକ, ଯାହା ସଦ୍ଗୁରୁଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ, ଶୁଦ୍ଧ ଜ୍ଞାନ, ସମସ୍ତ ବୁଦ୍ଧିର ସାକ୍ଷୀ ଓ 'ତତ୍ତ୍ୱମସି' ମହାବାକ୍ୟର ଲକ୍ଷ୍ୟ ରୂପେ ବନ୍ଦନା କରେ। ଏହା ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ଗୁରୁଙ୍କ ପରମ ବନ୍ଦନା ରୂପେ ନିତ୍ୟ ଗାନ କରାଯାଏ।
ଗୁରୁ ଗୀତା କେବେ ପାଠ କରାଯାଏ?
ଏହାର ପାଠ ବିଶେଷତଃ ଗୁରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା, ଗୁରୁଙ୍କ ମହାନ ପର୍ବ, ଏବଂ ଗୁରୁବାରରେ କରାଯାଏ, ଯାହା ପରମ୍ପରାଗତ ଭାବେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ ଦିନ। ଅନେକ ସାଧକ ଏହାର ନିତ୍ୟ ସକାଳେ ନିଜ ସାଧନାର ଅଙ୍ଗ ରୂପେ ପାଠ କରନ୍ତି।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →